ଏହି ପବିତ୍ର କଥାରେ, ବ୍ୟାସଦେବଙ୍କୁ କୁହାଯାଏ—ଏଠାରେ ତୀର୍ଥଯାତ୍ରା କରୁଥିବା ଲୋକ ମହାପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରନ୍ତି। ତୀର୍ଥରେ ପୂର୍ବଜମାନେ ପାଇଁ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ତା’ପରେ ବେଦପାରଙ୍ଗତ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ମଣ୍ଡକ ପିଠା ଦାନ କରିବା ଦ୍ୱାରା ମହତ୍ ସୁଫଳ ମିଳେ। ଏହା ପରେ, ସେଇ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସୁନା ଦାନ କରିବା ଉଚିତ। ଭଲ ଭେଟ ଓ ଫଳ ଦେଇ ସତ୍କାର ସହିତ ଅର୍ଘ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ। ଏଠାରେ ତାମ୍ର ପାତ୍ରରେ ଦୁଧ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ। ଏହିପରି, ଇକ୍ଷ୍ୱାବ୍ଧା ତୀର୍ଥରେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଉତ୍ତମ ଗୁଡ଼ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ। ଏପରି କରିଲେ ଲୋକ ଶୁଭ ଭାଗ୍ୟ ଓ ମନୋରମ ପୁତ୍ର ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି। ମୃତ୍ୟୁ ପରେ, ସେମାନେ ଚୌଦ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଶାସନ ଯାଏଁ ସ୍ୱର୍ଗ ଲାଭ କରନ୍ତି। ଏହି ତୀର୍ଥ ଉତ୍ପତ୍ତି ମଧ୍ୟ ଅତି ଚମତ୍କାର। ଦେବତାମାନଙ୍କ ପ୍ରଭୁ ଖେଳ ଭାବେ ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତୀର୍ଥକୁ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ। ଯେତେବେଳେ ଭଗବାନ ନିଜେ ମୁଣ୍ଡ ଧୋଇବା ପାଇଁ ପାଣି ବ୍ୟବହାର କରିଥିଲେ, ସେଇ ପାଣି ଏଠାରେ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇଥିଲା। ଏଠି, ଅଷ୍ଟମୀ ତିଥିରେ, ଏକ ଲୋକ ସମସ୍ତ ଦିଗ୍ ଓ ଉପଦିଗରେ ସ୍ନାନ କରି, ନବ ମୁଠି ଭାରି ଭୋଜ୍ୟ ଦେଇ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ। ଏହିପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାରେ, ଏହି ଲୋକ ଓ ପରଲୋକ ଦୁହିଁ ଉତ୍ତମ ଗୁଣରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ। ଏହି ତୀର୍ଥର ମହିମା ଯେଉଁମାନେ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବେ, ସେମାନେ ଦେବଦେବ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଭକ୍ତିସହିତ ସ୍ତୁତି କରିବେ। ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ ଶଙ୍କରଙ୍କ ସମ୍ମୁଖକୁ ଆସି କହିଲେ, “ହେ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ନାଥ, ଆପଣ ଯେଉଁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଚାହାନ୍ତି, ମୁଁ ଦେବି।” ଶଙ୍କର କହିଲେ, “ମୋର ଏକ ଅଂଶ ଏଠି ଥାଉ, ସମସ୍ତ ଜୀବମାନଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ।” ତା’ପରେ ଦେବଦେବ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ଶଙ୍କର-ଆଦିତ୍ୟ ନାମକ ଦିବ୍ୟ ରୂପ ଦେଖାଗଲା, ଯିଏ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ କୃପା କରନ୍ତି। ଏହି ସ୍ଥାନ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପୁଣ୍ୟମୟ, ଯେଉଁଠାରେ ତ୍ରିପୁରାସୁର ନାଶକ ଶିବ ନିବାସ କରନ୍ତି। ବ୍ରହ୍ମା ଆଦି ସମସ୍ତ ଦେବତା ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ ଓ ଦୈବୀ ରୂପ ଧାରଣ କରି ଏଠାରେ ଅବତରଣ କଲେ। ଏଠି ଯେଉଁମାନେ ଥାନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା, ମୃତ୍ୟୁ, ବ୍ୟଥା, ରୋଗ, ଦୁଃଖ, ଦରିଦ୍ରତା କିମ୍ବା ବନ୍ଧୁବିୟୋଗ କେବେ ଆସେ ନାହିଁ। ଏହିପରି ମହିମା ପ୍ରାଚୀନକାଳରେ ତ୍ରିଶୂଳଧାରୀ ଦେବେଶ୍ୱର ନିଜେ କୁହିଥିଲେ। ଏଉଁଠି ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତୀର୍ଥ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିଲା, ଯାହା ନିଜ ନାମ ଧାରଣ କରିଥିଲା। ଏକ ସମୟରେ ବ୍ୟାସଦେବ ନିଜ କପାଳପାତ୍ର ଧୋଇବାକୁ ଏଠିକୁ ଆସିଥିଲେ। ପାତ୍ର ଧୋଇ ଏଠି ଭୂମିରେ ରଖିଲେ, ତାହା ସହସା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ରକ୍ତରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଗଲା। ଏଠି ଶ୍ରାଦ୍ଧ ଓ ତର୍ପଣ କରିଲେ, ସେଇ ପୁଣ୍ୟ କ୍ଷୟ ହୁଏନାହିଁ। ମହାର୍ଷିମାନେ ଏଠି ନିଜ ଗୋତ୍ର ଚିନ୍ତା କରି ବସନ୍ତି। ବାର୍ଲି ରୁଟି, ଦୁଧ ଭାତ କିମ୍ବା କଳା ଝାନ୍ଗ ଦାଲ ସହ ଏଠି ଦାନ କରିବା ଉଚିତ। ଏଠି ଦ୍ୱାଦଶ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପିତୃମାନେ ନିଶ୍ଚିତ ତୃପ୍ତି ପାଆନ୍ତି, ଏବଂ ସେମାନେ ସ୍ୱର୍ଗର ଅଖଣ୍ଡ ଭୋଗ ଲାଭ କରନ୍ତି। ଏହି ଅକ୍ଷୟତା ସ୍ୱୟଂ ସୃଜନକର୍ତ୍ତା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘୋଷିତ। ଏହି ତୀର୍ଥରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କଲେ, ବାରାଣସୀ କିମ୍ବା ଗୟାରେ ଯେପରି ତୃପ୍ତି ମିଳେନାହିଁ। ଯେଉଁମାନେ ଅନ୍ୟ କାହାରି ପାଇଁ ଏଠି ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମହତ୍ ସୁଫଳ ଲାଭ କରନ୍ତି। ଏହିପରି ଏହି ତୀର୍ଥର ମହାତ୍ମ୍ୟ ଏବଂ ପୁଣ୍ୟଫଳ ସ୍ରୁତି ଓ ପାଳନ କରିବାରେ ଅନେକ ଲୋକ ଜୀବନରେ ଶାନ୍ତି, ସମୃଦ୍ଧି ଓ ମୋକ୍ଷ ଲାଭ କରନ୍ତି।