ଏକ ଶ୍ରଦ୍ଧାଭରିତ ମନରେ, ଭକ୍ତିରେ ଭିଜିଥିବା ହସ୍ତଦ୍ୱୟ ଯୋଗୁଁ, ସମସ୍ତେ ଭବଙ୍ଗ ପ୍ରତି ନମନ କରିଲେ। ମହାକାଳଙ୍କର ମହିମା ସମସ୍ତ ଜୀବମାନଙ୍କର ମୋହକୁ ନଶ୍ୱନ କରେ। ଏହିପରି ଭାବେ, ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କରାଗଲା—“ହେ ପ୍ରଭୁ, ମହାକାଳ ମାନ୍ୟ ମାଟିର ପବିତ୍ରତା ବିଷୟରେ କୁହନ୍ତୁ। ଏଠାରେ ବସିଥିବା ଲୋକମାନେ କଣ ଫଳ ପାଆନ୍ତି? ଏଠାରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କର ଭାଗ୍ୟ କ’ଣ? ଏହି ଶ୍ମଶାନ କିପରି ଏକ ପବିତ୍ର କ୍ଷେତ୍ର ଭାବେ ପରିଚିତ ହେଲା? ଏହାକୁ ‘ମାତୃସ୍ଥଳ’ କହାଯାଏ, ତାହାର କାରଣ କ’ଣ?” ଏହାକୁ ‘ବନ୍ଧ୍ୟା’ କ୍ଷେତ୍ର କହାଯାଏ, କାରଣ ଏଠାରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିବା ଲୋକମାନେ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ନେଇନାହାନ୍ତି। ଏହି ଶ୍ମଶାନ ସମସ୍ତ ଜୀବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବିଶେଷ ଭାବରେ ପ୍ରିୟ। ଏକାମ୍ର, ଭଦ୍ରକାଳା, କରବୀର ଅରଣ୍ୟ, ଭାରତ, କେଦାର ଏବଂ ଦିବ୍ୟ ରୁଦ୍ରଙ୍କର ମହାପବିତ୍ର ନିବାସ—ଏହି ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭଗବାନ ସଦା ଆନନ୍ଦ ପାଆନ୍ତି। ତିନି ଲୋକରେ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ର ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ କ୍ଷେତ୍ର ଭାବେ ପ୍ରଶଂସିତ, କିନ୍ତୁ ମହାକାଳବନ ତାହାଠାରୁ ଦଶଗୁଣା ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ପ୍ରଭାସ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ପବିତ୍ର କ୍ଷେତ୍ର ଓ ପିଣାକଧାରୀଙ୍କର ପ୍ରଧାନ କ୍ଷେତ୍ର, ତଥାପି ବାରାଣସୀ ତାଠାରୁ ଅଧିକ ପବିତ୍ର ଓ ଗୌରବମୟ। ମହାକାଳବନ ଗୁପ୍ତ, ସିଦ୍ଧପୁରୁଷମାନଙ୍କର କ୍ଷେତ୍ର ଓ ଏକ ଶୁଷ୍କ ସ୍ଥାନ। ଏହିପରିଭାବରେ, ମହାକାଳବନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ହେଲା। ପଞ୍ଚଟି ବିଶେଷ ଉପସ୍ଥିତି କେବଳ ମହାକାଳନଗରରେ ମିଳେ, ଅନ୍ୟ କୌଣସିଠି ନୁହେଁ। ଏଠି ଆସି, ଏକ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ—ନ ଅଗ୍ନି, ନ ପବନ, ନ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ନ ପୃଥିବୀ, ନ ଦିଗ, ନ ଆକାଶ ରହିଥିଲା। ନ ତାରା, ନ ଆଲୋକ, ନ ସ୍ୱର୍ଗ, ନ ଗ୍ରହ, ଏହିଁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ରମା ମଧ୍ୟ ନଥିଲେ। ନ ହ୍ରଦ, ନ ପାହାଡ଼, ନ ନଦୀ, ନ ସମୁଦ୍ର—ଏହି ସମସ୍ତ ଅଦୃଶ୍ୟ ଥିଲା। ସେଠାରେ କେବଳ ମହାକାଳ ଥିଲେ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ। ସୃଷ୍ଟିର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ, ମହାକାଳ ନିଜ ହସ୍ତରେ ଅଭିଲାଷ ବିକାଶ କରିଲେ। ସେଠାରୁ ଏକ ଗୋଲାକାର ଫେନା ଉଦ୍ଭବ ହେଲା, ଏହା ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି ଓ ଉର୍ଜ୍ଜାରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଲା। ମହାକାଳ ତାହାକୁ ନିଜ ହସ୍ତରେ ଆଘାତ କରିଲେ, ଏହି ଫେନା ଦୁଇ ଭାଗର ଏକ ବୃହତ୍ ଆକୃତି ହେଲା। ଏହି ଦୁଇ ଭାଗର ମଧ୍ୟରେ, ପଞ୍ଚମୁଖୀ ଚତୁର୍ଭୁଜ ବ୍ରହ୍ମା ପ୍ରକଟ ହେଲେ। ମହାକାଳ କହିଲେ: “ହେ ବଳଶାଳୀ, ମୋର କୃପାରେ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ସୃଷ୍ଟି କର।” କିନ୍ତୁ, ବ୍ରହ୍ମା ସୃଷ୍ଟି ପାଇଁ ପ୍ରେରିତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଦେବତାମାନେ ଉପରେ ଚିନ୍ତା କଲେ ନାହିଁ। ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଷଡଂଗ ବେଦ ଦିଆଯାଇଲା। ପୁନି ସେ ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ ହେଲେ, ଭବଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ପାଇଁ।