ହେ ରାଜା, ତୁମେ ଶୈଶବାବସ୍ଥାରୁ ଅପରାଧମୟ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲିପ୍ତ ହୋଇ ଆସୁଛ। କିନ୍ତୁ, ରାଜାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହେବା ସତ୍ତ୍ୱେ, ତୁମେ ଯେତେବେଳେ ପୃଥିବୀର ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥସ୍ଥଳ—ଯେପରିକି ପ୍ରଭାସ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ—ରେ ସ୍ନାନ କରି ଅନେକ ଦାନ-ଧର୍ମ କରିଥିଲ, ତୁମେ ମନରେ ଏମିତି ଦୁର୍ଲଭ ସ୍ଥାନକୁ ଚିନ୍ତା କରିଲ, ଯେଉଁଠାରେ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ପୃଥିବୀର ତୀର୍ଥସ୍ନାନ କରି ମଧ୍ୟ ପହଞ୍ଚି ପାରନ୍ତି ନାହିଁ। ଏମିତି ଭାବେ, ସେ ତୀର୍ଥଯାତ୍ରାରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭକ୍ତିଶୀଳ ହୋଇ ସମସ୍ତ ଦେଶରେ ଘୁରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ସେ ନିୟମିତ ଓ ସଂଯମୀ ଭୋଜନ କରି, ପ୍ରଚୁର ଦାନ ଦେଇଥିଲେ। କିଛି ସମୟ ପରେ, ସେ ପୁନି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକୁ ତୀର୍ଥଯାତ୍ରା କଲେ। ଏଠାରେ, ଶ୍ରଦ୍ଧାଭାବରେ ମନ ପବିତ୍ର କରି ସ୍ନାନ କରିଥିଲେ। ଏହି କାର୍ଯ୍ୟରେ, ସେଙ୍କର ପୂର୍ବପୁରୁଷମାନେ ଭୟଙ୍କର ନରକରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇ ବେଶି ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ। ସମସ୍ତ ଉଦ୍ଧାର ପାଇଥିବା ପୂର୍ବପୁରୁଷମାନେ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, "ବେଟା, ଏବେ ତୁମ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ଉଦ୍ଧାର ପାଇଲୁ।" ଏବଂ ତୁମେ ନିଜେ, ରାଜାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରି ଓ ଜଳ ଅର୍ପଣ କରି, ଏହି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନର ଶକ୍ତିରେ ଏହି ଦେହରେ ଆସିଥିଲ, ଏହି ସ୍ଥାନ 'କୁଳସଂତାରଣ' ଭାବେ ପରିଚିତ ହେବ, କାରଣ ଏଠାରେ କୁଳର ଉଦ୍ଧାର ହୁଏ। ପରେ ସେ ଦିବ୍ୟ ଯାନ ଉପରେ ଚଢ଼ି, ନିଜ ପୂର୍ବପୁରୁଷମାନଙ୍କ ସହିତ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲେ। ଏହି 'କୁଳସଂତାରଣ' ତୀର୍ଥର ଏତେ ଶକ୍ତି ଅଛି, ରାଜାର୍ଷି, ଯେ ସେ ନିଜ ଦେହରେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଇଥିଲେ—ଏହା ମୋ ପାଇଁ ଏକ ବିଶ୍ୱୟ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ। ଯେଉଁଠାରେ ସେ ରାଜା ସ୍ନାନ କରିଥିଲେ, ସେଠି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ। ଏହିପରି ଚମତ୍କାର ଗାଥା 'କୁଳସଂତାରଣ ତୀର୍ଥର ମହିମା' ବିଷୟକ ଅର୍ବୁଦାଖଣ୍ଡର ପ୍ରଭାସଖଣ୍ଡର ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ଶେଷ ହୁଏ। ଏହି ସ୍ଥାନରେ, ଯେଉଁ ମର୍ତ୍ୟ ଜନ ସ୍ନାନ କରେ, ସେଠାରେ ତାଙ୍କର ପାପ ନାଶ ହୁଏ। ପିତୃମାନେ ଚିରକାଳ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପରିତୃପ୍ତ ରହନ୍ତି। ଏହା ପୂର୍ବରୁ, ସେ ଅପନାର ଶତ୍ରୁମାନେ ନାଶ କରିବାକୁ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ। ଏହି ଭାବରେ, ତିନିଶୋ ବର୍ଷ ପରେ ମହାଦେବ ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟାରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ସେଉଁଠି ତାଙ୍କୁ ପାଶୁପତା ନାମକ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଅସ୍ତ୍ର ଦେଇଥିଲେ। ତାଳପତା ଧାରୀ ମହାଦେବ ହସି କହିଲେ—"ଏହି ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ସମସ୍ତ ଜୀବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଜୟ୍ୟ ରହିବ। ଏହି ପବିତ୍ର ଜଳାଶୟ ତିନି ଲୋକରେ ମହାପବିତ୍ର, ଚରାଚର ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଏଠାରେ ଅଛନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ଏଠି ପୂର୍ଣ୍ଣିମାରେ ଏକାଗ୍ର ମନେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ପିତୃକାର୍ଯ୍ୟର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଫଳ ପାଇବେ।" ଏଠି ରାମ ମଧ୍ୟ, ପିତୃବିୟୋଗର ଦୁଃଖରେ, କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ଉପରେ ପ୍ରକୋପ କରିଥିଲେ। ସେଠାରେ, ସେ ବିଶେଷ ଆନନ୍ଦରେ ୨୧ଥର ପିତୃମାନଙ୍କୁ ପରିତୃପ୍ତ କରିଥିଲେ। ମାତାଙ୍କ ଦେହରେ ଦୁଃଖଦାୟକ ଚିହ୍ନ ଦେଖି ସେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ୨୧ଥର କଲେ। "ମୋ ପିତା, ଯେଉଁଠାରେ ଦ୍ୱିଜ ଓ ତପସ୍ବୀ ଥିଲେ, କିନ୍ତୁ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ତାଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କଲେ; ତେଣୁ ମୁଁ ପୃଥିବୀକୁ କ୍ଷତ୍ରିୟଶୂନ୍ୟ କରି, ପିତାଙ୍କୁ ଜଳ ଅର୍ପଣ କରିବି।" ଏହିପରି, ଏଠି ସମସ୍ତ ପ୍ରକାରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ। ଏହିପରି, 'ରାମତୀର୍ଥର ମହିମା' ବିଷୟର ଅଧ୍ୟାୟ ଏଠି ଶେଷ ହୁଏ। ଏଠି, ଏକ ରାଜାଙ୍କର ଅବହେଳାରେ, ଏକ କୋଟି ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ ଉଦ୍ଭବ ହୋଇଥିଲା। କିନ୍ତୁ, ଯେତେବେଳେ ଭୟଙ୍କର କଳିଯୁଗ ପୃଥିବୀରେ ଆସିବ, ରାଜା, ସେତେବେଳେ ପୃଥିବୀରେ ତିରିଶ ମିଲିଅନ ଏବଂ ଆଉ ଅର୍ଧ ମିଲିଅନ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଅଛି। ପୁଷ୍କର ଓ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ଏକ କୋଟି ତୀର୍ଥ ଅଛି, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦେବତା ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ର ସେଗୁଡ଼ିକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି। ଯେତେବେଳେ ଚାରିପାଖରେ ମ୍ଲେଚ୍ଛମାନେ ଦ୍ୱାରା ଭୟ ଓ ଦୁଃଖ ଆସେ, ସେତେବେଳେ ଏଠି ତିନି କୋଟି ତୀର୍ଥ ପୃଥିବୀରେ ଉପସ୍ଥିତ ହୁଏ। ଏହିପରି ଚମତ୍କାର ଗାଥା ଏହି ମହାପୁରାଣରେ ବିବୃତ ହୋଇଛି।