ଏହି ପବିତ୍ର କଥାରେ, ବ୍ୟାସ ତୀର୍ଥର ମହିମା ବିବର୍ଣ୍ନନ ଦିଆଯାଇଛି । ଯେଉଁ ମାନବ ବ୍ୟାସଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି, ସେମାନେ ଦୂର୍ଦ୍ଦୂର୍ଦ୍ଦର୍ଶୀ, ବୁଦ୍ଧିମାନ ଓ ପବିତ୍ର ହୁଅନ୍ତି । ଏହି ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେବା ପରେ, ଆଉ ଏକ ମହାତ୍ମା ଋଷି ଗୌତମଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ତୀର୍ଥର ଚର୍ଚ୍ଚା ଆରମ୍ଭ ହେଲା । ପୂର୍ବକାଳରେ, ଏଠିରେ ମହାତ୍ମା ଗୌତମ ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲେ । ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଥିଲେ । ତାଙ୍କର ଭକ୍ତି ଓ ଉପାସନା ଦ୍ୱାରା ଧରିତ୍ରୀ ଫାଟିଗଲା । ସେହି ସମୟରେ ଏକ ଦେହହୀନ ସ୍ୱର ଶୁଣିଲେ: “ଶୁଭେ, ତୁମ ମନରେ ଯାହା ଆଛି, ତାହା ମାଗ ।” ତେବେ ଗୌତମ କହିଲେ, “ପ୍ରଭୁ, ଯଦି ଆପଣ ପ୍ରସନ୍ନ, ତେବେ ଏଠି ନିତ୍ୟ ବିରାଜିବେ ।” ସ୍ୱର ଉତ୍ତର ଦେଲା, “ଯେଉଁମାନେ ଭକ୍ତିସହିତ ତୁମକୁ ଦେଖିବେ, ସେମାନେ ବ୍ରହ୍ମାଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବେ । ନୂଆ ଚନ୍ଦ୍ର ଦିନରେ ସେମାନେ ପରମ ପଦକୁ ଯିବେ ।” ଏପରି କହି ସ୍ୱର ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲା । ଏଠି ସ୍ନାନ କଲେ ସମସ୍ତ ବଂଶଜ ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରନ୍ତି । ଏଠି ଶ୍ରାଦ୍ଧ କଲେ, ବିଶେଷ କରି କୃଷ୍ଣପକ୍ଷରେ, ତାହା ଅତି ମହତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ଏଠି ତିଳ ଦାନ କରିବାକୁ ଋଷିମାନେ ବଡ଼ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି । ଅର୍ବୁଦ ତୀର୍ଥରେ ଗୌତମୀକୁ ଯିବା, ଓ ବୃହସ୍ପତି ସିଂହରାଶିରେ ଥିବାବେଳେ ଭାଗୀରଥୀ ନଦୀରେ ସ୍ନାନ କରିବା, ଏହା ଛଉ ହଜାର ବର୍ଷର ଫଳ ସମାନ । ଏପରେ କଥା ଆସିଲା ଏକ ଅନ୍ୟ ରାଜାଙ୍କୁ ନେଇ । ଯେଉଁଠି ଯଥାଯଥ ଭାବେ ମନୁଷ୍ୟ ସ୍ନାନ କରେ, ସେ ସମସ୍ତ ବଂଶଜଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧାର କରେ । ଏଠି ଦଶ ପୂର୍ବଜ, ଦଶ ପରମ୍ପରା ଓ ସ୍ୱୟଂ ମୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି । ଏଠି ଏକ ଅପ୍ରସ୍ତୁତ ନାମକ ରାଜା ଥିଲେ, ଯିଏ ଅନ୍ୟାୟ କାମ କରୁଥିଲେ । ତାଙ୍କର ଶାସନକାଳରେ ଜନମାନେ କେବେ ଖୁସି ଥିଲେ ନାହିଁ । ସେ ନ୍ୟାୟ ଓ ଅନ୍ୟାୟ ଉପାୟରେ ଧନ ସଂଗ୍ରହ କଲେ । ବୟସ୍କ ହେଲେ, ତଥାପି ସେ ଶାନ୍ତି ମିଳିଲା ନାହିଁ, ଏବଂ ଶୋଇଥିବାବେଳେ ନରକବାସୀ ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କୁ ଧରିନେଲେ । ସେଉଁଠି ଦେଖିଲେ, ଯେଉଁମାନେ ଦାନ, ଯଜ୍ଞ, ତପସ୍ୟା ଓ ସ୍ୱପତ୍ନୀ ନିଷ୍ଠାରେ ନିୟୁକ୍ତ, ସେମାନେ ନିଜ କର୍ମରେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଛନ୍ତି । ସେମାନେ କହିଲେ, “ତୁମେ ଅଳ୍ପ ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ କରି, ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧାର କର । ତୁମ ଦୁଷ୍କର୍ମରେ ଆମ ବଂଶଜ ନରକରେ ଆଶ୍ରୟ ନେଇଛି ।” ଏପରି କହି ସମସ୍ତ ପୂର୍ବଜ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ । ରାଜା ଏହି ଦୁଃଖରେ ତାଙ୍କର ପୂର୍ବଜଙ୍କର କଥା ମନେ ପକାଇଲେ । ସେ ଚିନ୍ତା କଲେ, “ମୋ ରାଜ୍ୟ, ଶରୀର କିମ୍ବା ସହରର କେଉଁଠି ମୋର ମଙ୍ଗଳ ହେବ ?” ପରେ ସେ କହିଲେ, “ଆଜି ସ୍ୱପ୍ନର ଶେଷରେ ମୁଁ ମୋ ବାପା ଓ ପୂର୍ବଜଙ୍କୁ ଦେଖିଲି । ସମସ୍ତେ ମୋ ଦୁଷ୍କର୍ମ ପାଇଁ ମୋତେ ଭୟଙ୍କର ଭାବେ ଉପାଳଭ୍ଧ କଲେ । ଏହିପରି ଦଶ ଅନ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଚାଲିଯିବେ, ପରେ ତୁମେ ମଧ୍ୟ । ଏପରି କହି ମୋ ପୂର୍ବଜ ମୋତେ ଜଗାଇଦେଲେ ।” ତେବେ ରାଣୀ ଇନ୍ଦୁମତୀ କହିଲେ, “ଏହା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ସତ୍ୟ, ମହାରାଜ । ଏପରି ଉତ୍ତମ ପୁତ୍ର ପାଇଲେ ପୂର୍ବଜମାନେ ଉଦ୍ଧାର ହୁଅନ୍ତି । ତେଣୁ ଧର୍ମଶାସ୍ତ୍ର ଜ୍ଞାନୀ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଆଣ ।” ରାଜା ତାଙ୍କୁ ଆଣି, ନମ୍ରତା ସହିତ ତାଙ୍କୁ ଓ ତାଙ୍କର ରାଣୀଙ୍କୁ ସହିତ ଉପସ୍ଥାପନ କଲେ । ସେମାନେ ସ୍ପଷ୍ଟ କହିଲେ, “ଉତ୍ତମ ପୁତ୍ର ଦ୍ୱାରା ପୂର୍ବଜମାନେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି । ଯେଉଁମାନେ ନରକରେ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଉଦ୍ଧାର ହୁଅନ୍ତି । ଯାହା କରିବା ଉଚିତ୍, ତାହା କହ ।” ରାଜାଙ୍କ କଥାରେ ସତ୍ୟବାଦୀ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ କହିଲେ, “ପ୍ରଥମେ ଉପନୟନ ଆଦି କ୍ରିୟା କରିବା ଦରକାର, ମହାରାଜ ।” ଏପରି ଗୌତମ ଆଶ୍ରମ ତୀର୍ଥର ମହିମା ଓ ଏହି ତୀର୍ଥରେ କର୍ମ, ଦାନ, ସ୍ନାନ ଓ ଶ୍ରାଦ୍ଧର ଅପୂର୍ବ ଫଳ ଏହି ମହାପୁରାଣରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରଶଂସିତ ।