ଯେକେହି ଭକ୍ତି ସହିତ ହୃଷୀକେଶଙ୍କୁ ଅଭିଷେକ କରନ୍ତି, ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ଏକାଗ୍ର ମନେ ତାଙ୍କ ପାଖରେ ପଥ ଝାଡୁଛନ୍ତି, ସେମାନେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଲୋକରେ ଆନନ୍ଦ ପାଆନ୍ତି—ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷର ଏକାଦଶୀ ତିଥିରେ, ଯେଉଁମାନେ ଅନେକ ଜନ୍ମର ପାପକୁ ଖୋଲି ଦେଖାନ୍ତି, ଏବଂ ପଞ୍ଚାମୃତ ଦ୍ୱାରା ହୃଷୀକେଶଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମହାଫଳ ଲାଭ କରନ୍ତି। ଏହିପରି, ସମସ୍ତ ଉଦ୍ୟମରେ ହୃଷୀକେଶଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ, ବିଶେଷକରି ସେମାନଙ୍କ ପୂଜା ସଦା କରାଯିବା ଉଚିତ। ଏହି ପୂଜା ପ୍ରଥା ପୂର୍ବରୁ ସିଦ୍ଧମନ୍ଦଳରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା, ଯାହା ଜୀବମାନେ ସଫଳତା ପ୍ରାପ୍ତି ପାଇଁ ଉତ୍ତମ ମାନାଯାଏ। ସେଠାରେ ବିଶ୍ୱାବାସୁ ନାମକ ଏକ ସିଦ୍ଧ ମହାପୁରୁଷ ଭୟଙ୍ଗର ତପସ୍ୟା କଲେ। ସେ ରୋଷ, ଅହଂକାର ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଦ୍ୱାରା କୃତ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଜୟ କରିଥିଲେ। ଏହି ତପସ୍ୟାରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ ରାଜା ସ୍ୱୟଂ ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ପ୍ରକଟ ହେଲେ। ମହାଦେବ କହିଲେ, "ମୁଁ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେବାକୁ ତିଆରି, ରାଜା, ମୁଁ ତୁମେ ଉପରେ ପ୍ରସନ୍ନ, ତୁମେ ଯାହା ଚାହଁ, ଯଦିଓ ତାହା ଅତ୍ୟନ୍ତ କଷ୍ଟସାଧ୍ୟ, ମୁଁ ଦେଇବି।" ତେବେ ବିଶ୍ୱାବାସୁ କହିଲେ: "ହେ ଦେବମନ୍ଦିର, ମୁଁ ଏହି ଲିଙ୍ଗକୁ ମନୋନିବେଶ ସହିତ ଧ୍ୟାନ କରି ଯେଉଁ ଫଳ ଚାହେଁ, ଏହା ଦ୍ୱାରା ହଜାର ହଜାର ଗୁଣା ସଫଳତା ଲାଭ କରାଯାଏ। ଏହି ଲିଙ୍ଗର ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଅଭିଲଷିତ ଓ ଅନଭିଲଷିତ ଫଳ ମିଳିଥାଏ।" ଏଠାରେ କୌଣସି ଯଜ୍ଞ କିମ୍ବା ଦାନ କରାଯାଏ ନାହିଁ। ଯେବେ ଯଜ୍ଞ ଓ ଦାନ ବିଘ୍ନିତ ହୁଏ, ଏହି ବିଘ୍ନକୁ ଜାଣି ଇନ୍ଦ୍ର ଏହାକୁ ବିଘ୍ନ କରିଥିଲେ। ତଥାପି, ସିଦ୍ଧେଶ୍ୱରଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ମଧ୍ୟ, ଯେଉଁମାନେ ମାଘ ମାସର କୃଷ୍ଣପକ୍ଷ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ଓ ସୋମବାରରେ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେଠାରେ ଆଜି ମଧ୍ୟ ସଫଳତା ମିଳେ—ଏହା ସତ୍ୟ। ଏଠାରେ ଯାହାକୁ ଦେଖିଲେ, ମନୁଷ୍ୟ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ତୁରନ୍ତ ମୁକ୍ତ ହୁଏ। ଦେବତାମାନେ ଏହି ଦର୍ଶନ ପାଇଁ ଦାୟିତ୍ୟମାନେଙ୍କୁ ଜିତିଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ଦାୟିତ୍ୟମାନେ ଦେବମାନେଙ୍କୁ ଜିତିବା ପରେ କିପରି ମହାପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲାଭ କଲେ? ସେଠାରେ ଏକ ମହାପୁରୁଷ ମନ ନିଶ୍ଚୟ କରି ଅର୍ବୁଦ ପର୍ବତକୁ ଗଲେ। ସେ ଶିବଲିଙ୍ଗ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି, ଧୂପ, ଚନ୍ଦନ ଓ ଅଙ୍ଗରାଗ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କଲେ। ଏହିପରି ହଜାର ବର୍ଷ ଧରି ତପସ୍ୟା କରିବା ପରେ, ଶିବ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ। ଶିବ କହିଲେ, "ଶୁଭେ, ତୁମେ ଯେଉଁ ବର ଚାହଁ, ଯଦିଓ ତାହା ଅତ୍ୟନ୍ତ କଷ୍ଟସାଧ୍ୟ, ମୁଁ ଦେବି।" ଏହି ବର ଦ୍ୱାରା, ଯେଉଁ ପ୍ରାଣୀ ଏହାକୁ ପାଇଁଥାଏ, ସେମାନେ ମୃତ୍ୟୁ ମଧ୍ୟ ଗଣନା ହେବା ସମୟରେ ବଞ୍ଚିଥାନ୍ତି। ପୁଣି ଶିବ ଶୁକ୍ରକୁ କହିଲେ, "ମୋ ପାଖରୁ ଆଉ ଏକ ବର ମାଗ।" ତେଣୁ ଏହି ଲିଙ୍ଗକୁ ଯେଉଁ ମନୁଷ୍ୟ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ପୂଜା କରିଥାଏ, ତାହାର ମୃତ୍ୟୁଭୟ କମ୍ ହେଉ। ଦେବମାନେ ଯେତେବେଳେ ଦାନବମାନେଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ବାରମ୍ବାର ମାରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଶୁକ୍ରଙ୍କ ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ପୁନର୍ଜୀବିତ ହେଉଥିଲେ। ସେଠାରେ ଯେଉଁ ମନୁଷ୍ୟ ଶୁଦ୍ଧ ଭାବରେ ସ୍ନାନ କରେ, ସେ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ। ଯଦି ପାଣି ଦ୍ୱାରା ସନ୍ତୁଷ୍ଟି ମିଳେ, ତେବେ ପିଣ୍ଡଦାନ କଲେ କିପରି ଅଧିକ ସନ୍ତୁଷ୍ଟି ମିଳିବ! ମଣିକର୍ଣ୍ଣିକା ନାମକ ସ୍ଥାନ ନିଶ୍ଚୟ ଏହି ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ସେଠାରେ ବଳଖିଲ୍ୟ ନାମକ ବଡ଼ ବଡ଼ ଋଷିମାନେ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲେ। ସେମାନେ ପବିତ୍ର ମନେ ବସିଥିବା ସମୟରେ, ଏକ କିରାଟ ଜାତିର ମହିଳା, ଯାହାର ନାମ ମଣିକର୍ଣ୍ଣିକା, ସେଠାରେ ଥିଲେ।