ଅୟୋଧ୍ୟା ସହିତ ସମାନ କୌଣସି ସହର ଦେଖିବାକୁ ମିଳେନାହିଁ। ଏହି ପବିତ୍ର ନଗରୀରେ ସ୍ୱୟଂ ହରି ବାସ କରନ୍ତି, ତେଣୁ ଏହାକୁ ଅନ୍ୟ କିଛି ସହିତ ତୁଳନା କରିବା ଅସମ୍ଭବ। “ହା ବିଷ୍ଣୁ! ହା ପୁଣ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ର! ହା ଅୟୋଧ୍ୟା! ହା ମହାନଗରୀ!”—ଏପରି ଅନେକଥର କହି, ସେ ଅତିଆନନ୍ଦରେ ନୃତ୍ୟ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ। ଧର୍ମକୁ ଏପରି ନୃତ୍ୟ କରୁଥିବା ଦେଖି, ଦୟାରେ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇ, ଧର୍ମ ତାଙ୍କୁ ଶିର ନମାଇଲେ ଏବଂ ଗଭୀର ଭକ୍ତି ସହିତ ହରିଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ—“ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ନମସ୍କାର, ଯାଙ୍କର ଦିବ୍ୟ ପାଦକୁ ଶଙ୍କର ଛୁଇଁଥାନ୍ତି। ଏହି ପାଦକୁ ଭକ୍ତି ସହିତ ପୂଜା କରାଯାଏ, ଯିଏ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ପ୍ରିୟ। ପଦ୍ମନାଭଙ୍କ ଅଦ୍ଭୁତ ପଦପଦ୍ମକୁ ନମସ୍କାର। ଓଁ, ଯୋଗନିଦ୍ରାକୁ ନମସ୍କାର, ଯାହାଙ୍କ ଆତ୍ମାକୁ ଯୋଗୀମାନେ ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି। ଅପୂର୍ବ କେଶ, ସୁନ୍ଦର ନାକ, ଆକର୍ଷକ ଲଳାଟ ଓ ଚକ୍ରଧାରୀ ହେଉଥିବା ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ଆପଣଙ୍କୁ ଶୋଭାମୟ ବାହୁ ଓ ଗୋସ୍ଥି ପାଇଁ ଶିର ନମାଏ। ଶାନ୍ତ, ବାମନ ରୂପୀ କେଶବଙ୍କୁ ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର।” ଏପରି ଭାବେ ସ୍ତୁତି ଶୁଣି, ହୃଷୀକେଶ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ଧର୍ମ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ—“ଧର୍ମ ଜ୍ଞାନୀ, ତୁମେ ଯାହା ଚାହଁଅ, ସେଇ ଦୟାକରି ମାଗ। ଯେଉଁଠାରେ ଯେଉଁଠି ମୋତେ ଏହି ସ୍ତୋତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଅଲସ୍ୟ ବିନା ଗୁଣଗାନ କରିବେ, ସେଠି ମୁଁ ତୁମକୁ ତୁମ ନାମରେ ସ୍ଥାପିତ କରିବି, ହେ ଜଗତ୍ଗୁରୁ। ମାତ୍ର ସ୍ମରଣ କଲେ ମଧ୍ୟ, ମହାବଳୀ ଧର୍ମ ହରିଙ୍କ ପାପରୁ ମଣିଷ ମୁକ୍ତି ପାଏ। ସରୟୂ ଜଳରେ ସ୍ନାନ କରି, ଶୁଦ୍ଧ ଚିତ୍ତରେ, ଏଠାରେ ଦାନ, ହୋମ, ଜପ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣଭୋଜନ କଲେ, ଜଣେ ଅଜ୍ଞାନତ ହେଉ କିମ୍ବା ଜ୍ଞାନତ ହେଉ, ଯେପରି ପାପ ହେଉ, ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କଲେ ସେ ପାପ ନଶ୍ଟ ହୁଏ। ଅଜ୍ଞାନ କିମ୍ବା ଜ୍ଞାନ, ରାଜା ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦଣ୍ଡ ଦେଲେ ମଧ୍ୟ, ଏଠି ଉତ୍ସାହ ସହିତ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିବା ଦରକାର। ଏଠି ସ୍ୱୟଂ ଭଗବାନ୍ ବିଷ୍ଣୁ ଭକ୍ତି ସହିତ ବାସ କରନ୍ତି। ଏଠି ଆଷାଢ଼ ଶୁକ୍ଳ ଏକାଦଶୀ ତିଥିରେ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସ୍ୱର୍ଗଦ୍ୱାରରେ ସ୍ନାନ କରି, ଧର୍ମ ହରିଙ୍କ ଦର୍ଶନ କରାଯାଏ। ତେଣୁ, ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ଅତିଶ୍ରେଷ୍ଠ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଖଣି ଅଛି। ଏଠାରେ ବ୍ୟାସଦେବ ପଚାରିଲେ—“ହେ ପୁଣ୍ୟଶ୍ଳୋକ, ତୁମେ ସତ୍ୟ ଜ୍ଞାନୀ, ମୋତେ କୁହ, କିପରି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ବୃଷ୍ଟି ହେଲା? ଏହି ସବୁ କଥା ସବିସ୍ତାରେ ମୋତେ ଦୟାକରି ଏବେ କୁହ। ଏହା ଶୁଣିଲେ ଲୋକମାନେ ବହୁତ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି।” ପ୍ରାଚୀନକାଳେ ରଘୁବଂଶର ଏକ ରାଜା ଥିଲେ, ଯିଏ ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶକୁ ମହିମାୟିତ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କର ପ୍ରତିଷ୍ଠା, ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ବଳରେ ଦଳିଦେବା ପରେ, ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ପ୍ରସାରିତ ହୋଇଥିଲା। ତାଙ୍କ ନିର୍ମଳ କୀର୍ତ୍ତିର ତେଜରେ ଦଶ ଦିଗ ଆବୃତ ହୋଇଥିଲା। ସେ ଚାରି ପ୍ରକାର ସେନା ସହିତ ବିଭିନ୍ନ ଦେଶ ଜୟ କରିଥିଲେ। ଏହି ମହାବୀର ଅନେକ ପ୍ରବଳ ରାଜାଙ୍କୁ ଦଣ୍ଡିତ କରି, ସେମାନଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିଲେ। ସମସ୍ତ ଦିଗ ଜୟ କରି, ବହୁତ ରତ୍ନ ଏକଠା କରି, କାକୁତ୍ସ୍ଥ ସେଠାକୁ ଯାଇଥିଲେ, ତାଙ୍କ ମନ ସଂସ୍କାର ପାଇଁ ଉତ୍ସାହିତ ଥିଲା। ସେ ବସିଷ୍ଠ, ବାମଦେବ ଓ କଶ୍ୟପ ଋଷିଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ। ବିଭିନ୍ନ ପୁଣ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରୁ ଆସିଥିବା ଅନ୍ୟ ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ ଋଷିମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସେ ଦେଖିଲେ। ସମସ୍ତ ତପସ୍ବୀମାନେ ଏକଠା ହୋଇ, ଦୀପ୍ତିମାନ ଅଗ୍ନି ପରି ଚମକୁଥିବା ଦେଖି, କାକୁତ୍ସ୍ଥ ନିଜେ ପ୍ରବେଶ କରି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଦର ସହିତ ସେମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ।