ଏକ ସମୟର କଥା, ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ଦୃଢ଼ ଦୃଢ଼ ଆକାର ଧରି, ଏକ ଶୂକର ରୂପ ନେଲେ। ସେ ଭୂମିର ମୂଳକୁ ଚିହ୍ନିବା ପରେ, ଏହାକୁ ଫେରାଇବାକୁ ଉତ୍ସୁକ ହେଲେ। ତାଙ୍କ ମୁହଁ ତଳକୁ ଘୁଞ୍ଚାଇ, ତାଙ୍କ ତୁଣ୍ଡ ଦ୍ୱାରା ଭୂମିକୁ ଭାଗିଦେଲେ। ତାଙ୍କ ଖେଳାମଣା ଘୂଞ୍ଚିର ଦୁର୍ଦ୍ଧର୍ଷ ଶବ୍ଦ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଅଞ୍ଚଳ ଭରିଗଲା। ସେ ଯେଉଁଠି ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ, ସେଉଁଠି ଭୂମି ସମାନ ଭାବେ ବିଦ୍ୟମାନ ଥିଲା। ଭୂମିର ଫାଟି ଯିବା ଦ୍ୱାରା ନାଗମାନେ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହେଲେ। ସେ ଭୂମିକୁ ଦେଖିଲେ, ଏକ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପର୍ବତର ମୂଳ-କନ୍ଦ ଭଳି ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଅଛି। ଦୂରରୁ ଭୂମିର ଗୁଡ଼ିକୁ ଦେଖିଲେ, ସେଗୁଡ଼ିକ ଭାର ବହିବାରେ ଦୃଢ଼ ଥିଲେ। ଏଠି ଏକ ବଡ଼ ଧାଡ଼ି ଓ ମଧୁର ଶତ୍ରୁ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଗଲା। ଅପରିଚିତ ତାଙ୍କୁ ଭୂମିର ଧାରଣଶକ୍ତି ଦେଖିଲେ। ତାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଅଟଳ, ବିଟଳ, ସୁଟଳ ଓ ନିଟଳ ଦେଖାଗଲା। ପଦ୍ମନୟନ ବିଷ୍ଣୁ ସପ୍ତ ପାତାଳ ଲୋକକୁ ଦେଖିଲେ। ସେ ଭୋଗବତୀ ନଗରକୁ (ଯାହାକୁ ବୈରୋଚନୀ କୁହାଯାଏ) ଅତିକ୍ରମ କରିଗଲେ। ତାଙ୍କ ଉତ୍ସୁକତା ବଢ଼ିବା ସହିତ, ସେ ବାରମ୍ବାର କହିଲେ, "ଏହାକୁ ଦେଖିଛି, ଏହାକୁ ଦେଖିଛି।" ଏହିପରି, ତଳକୁ ଯିବା ସମୟରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ତୁଣ୍ଡ ଦ୍ୱାରା ଘନ ମହାସାଗରକୁ ଭାଗିଦେଲେ। କେବଳ ଭୂମି ଭାଗିଗଲା, ମହାସାଗର ତେଜରେ ବିକ୍ଷୋଭିତ ହେଲା। ଏଭଳି, ହଜାର ହଜାର ବର୍ଷ ଧରି, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଚିତ୍ତ ଅସ୍ତିର ଓ ଅବାକ ହେଇ ରହିଲା। ସେଉଁଠି ତାଙ୍କ ଖୁର ଖସିଗଲା, ଦାନ୍ତ ଭାଙ୍ଗିଗଲା, ଶରୀର ଚିରିଗଲା। ଶକ୍ତିହୀନ ହୋଇ, ଶ୍ୱାସ ନିଅଉଥିଲେ, ତାଙ୍କ ଅସଂଯତ ଅଭିମାନ ଭାଙ୍ଗିଗଲା। ଏହିପରି, ନିଜ ପ୍ରତିଜ୍ଞା ପୂରଣ ନ କରିପାରି, ସେ ଫେରିବାକୁ ଉତ୍ସୁକ ହେଲେ। ତାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି, କ୍ଳାନ୍ତିରେ ଅନ୍ଧା ହୋଇ, ପାତାଳ ଗଭୀରରେ ରହିଗଲା। କିପରି ଅଭିନ୍ନ ଭାବେ, ସେ ବାହାରିଲେ, କିନ୍ତୁ ଏକ କୂଆର କୂଳ ନୁହେଁ, ବହୁତ ଦୂରରୁ ଉପରକୁ ଆସିଲେ। ଏକ ଦୀପସ୍ତମ୍ଭର ଆଲୋକ ଦ୍ୱାରା, ରସିର ଭଳି ତାଙ୍କୁ ଉପରକୁ ଆଣିଲା। କିନ୍ତୁ ଏହି ମହାତ୍ମା ଆଲୋକର ମୂଳକୁ ମୁଁ ଦେଖିପାରିଲି ନାହିଁ। ଏହି ଆଲୋକ ରାଶି ପୂର୍ବରୁ କୌଣସି ମୂଳ ନଥିଲା। ସେ ଦେବତା, ସମସ୍ତ ଲୋକକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି, ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଅଭିମାନ ଅନ୍ଧାରେ ରହିଲେ। ଏହିପରି, ନିଜ ଅଭିମାନ ଛାଡ଼ି, ପଦ୍ମନୟନ ବିଷ୍ଣୁ ଶୀଘ୍ର ଉପରକୁ ଉତ୍କଳିତ ହେଲେ। ସେ ବଡ଼ ଗତିରେ ଉପରକୁ ଲାଫ ଦେଲେ, ମୁହଁ ଆକାଶ ଦିଗରେ, ଅନାଶ୍ରୟ ଶୂନ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ତାଙ୍କ ତୀବ୍ର ଉଡ଼ାଣରେ, ତାଙ୍କ ପଖ ଜଳ ବିକ୍ଷିପ୍ତ କଲେ। ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭାବେ ଉଠି, ଦୃଷ୍ଟିର ଅପରିଚୟ ଦୂରରେ ଚାଲିଗଲେ। ଦୀପସ୍ତମ୍ଭ ନିକଟରେ ଏକ ମାୟାମୟ ହଂସ ପ୍ରକଟ ହେଲା। ପ୍ରଥମେ, ସେ ମେଘମାଳାର ପଥ ଅତିକ୍ରମ କଲେ। ସେ ଉପର ଅଞ୍ଚଳର ଆଲୋକ ଲୋକକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଗଲେ। ପବନ ଓ ମନର ଗତି ଅତି ସୂକ୍ଷ୍ମ, କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ଆକାର ତାହାଠାରୁ ଅଧିକ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଥିଲା। ଉପରକୁ ଉଠିବା ସମୟରେ, ତାଙ୍କ ପତ୍ର ଭୋଜ ପ୍ରଚ୍ଛଦ ଖସି ବହୁତ ଦୂରକୁ ପଡ଼ିଗଲା। ସପ୍ତ ପବନ ଦଳକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି, ସେ ଆଶ୍ଚର୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ। "ହରିଙ୍କ ମୂଳ ଅଦୃଶ୍ୟ, କିପରି କେହି ତାଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଠିଆ ହେବେ?" ସେ ଚିନ୍ତା କଲେ। "ମୋର ଦୀର୍ଘ ଜୀବନର କଣ ଉପଯୋଗ, ଯେତେବେଳେ ମୋ ପ୍ରତିଜ୍ଞା ପୂରଣ ହୋଇନି?" "କିଏ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରିବା ଚେଷ୍ଟାକୁ ସାଥି ଦେବ?" "କିମ୍ବା, କୌଣସି ଚତୁର୍ୟ ଉପାୟରେ ଏହି ଅଦୃଶ୍ୟତାକୁ ଲୁଚାଇପାରିବେ? କାରଣ, ଅଭିମାନ ହେଉଛି ମହାନଙ୍କର ଧନ।" ଏଭଳି ଭାବରେ, ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଅଦ୍ଭୁତ ଅନ୍ତର୍ଯାତ୍ରା ଓ ତାଙ୍କର ଅଭିମାନ ଭଙ୍ଗ ଓ ଆଶ୍ଚର୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦୃଶ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲା।