ये त्वां द्रक्ष्यंति गणप कुसुमेश्वरसंज्ञकम् 5.2.38.
हे गणपा, जे तुला कुसुमेश्वर म्हणून पाहतील—
कुसुमैरर्चयिष्यंति ये नराः कुसुमेश्वरम्
जे पुरुष कुसुमेश्वराची फुलांनी पूजा करतील—
योऽप्येकं दिवसं मर्त्त्यस्त्वां पश्यति समाहितः
जो मनुष्य एक दिवस तरी एकाग्रतेने तुला पाहील—
यः पूजयति भावेन कुसुमैः कुसुमेश्वरम्
जो भक्तीभावाने आणि फुलांनी कुसुमेश्वराची पूजा करतो—
एवमादिवरैः पुष्टः कृतोयं कुसु मेश्वरः
अशा प्रकारच्या वरांनी हा कुसुमेश्वर देव बळकट झाला आहे.
कुसुमेश्वरदेवस्य प्रभावः कथितस्त्वयम्
कुसुमेश्वर देवाची महती आता सांगितली गेली आहे.
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां पञ्चम आवंत्यखंडे कुसुमेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनामाष्टात्रिंशोऽध्यायः
श्रीस्कांद महापुराणाच्या एक्याऐंशी हजार श्लोकांच्या संहितेतील पाचव्या अवंत्यखंडात 'कुसुमेश्वर माहात्म्याचे वर्णन' नावाचा अठ्ठेचाळीसावा अध्याय इथे संपला.
यस्य दर्शनमात्रेण सुबुद्धिर्जायते नृणाम्
ज्याचे केवळ दर्शन घेतल्यावर माणसांना चांगली समज येते.
पुरा त्वयैव कल्पादौ परया शक्तिरूपया
पूर्वी कल्पाच्या सुरुवातीला, हे देवी, तुझ्याच पराक्रमी रूपाने—
ततस्त्वं संस्तुता देवैः सकिंनरमहोरगैः
मग देवांनी, किन्नर, मानव आणि मोठे सर्प यांनी मिळून तुझी स्तुती केली.
नमस्कारं प्रकुर्वति स्तोत्रं कुर्वंति चापरे
काहींनी नमस्कार केला, तर काहींनी स्तोत्रे रचली.
क्रूरां बुद्धिं समासाद्य गर्वेणतीव गर्वितः
त्याने कठोर मन स्वीकारले आणि गर्वाने फारच अभिमानी झाला.
एको देवो महादेवः स्त्रिया किमनया मम
एकच देव आहे, महादेव; मला या स्त्रीची काय गरज?
कस्मान्न कुरुषे पूजां प्रदक्षिणमथो स्तुतिम् इत्थंभूतगणेश त्वं किं वै लौल्येन वर्त्तसे
तू पूजा, प्रदक्षिणा किंवा स्तुती का करत नाहीस? हे गणेश, असा लोभ का दाखवतोस?
इति भृंगिरिटिः श्रुत्वा कुद्धस्त्वामाह गर्वितः
हे ऐकून, भृंगिरिटी रागावून आणि अभिमानाने तुझ्याशी बोलला.
एष एव च मे माता एष एव च मे पिता
तोच माझी आई आहे, तोच माझा वडील आहे.
त्वमप्यस्यैव शरणं ननु पार्वति संस्थिता 5.2.39.
तूही, पार्वती, त्याच्याच आश्रयाला आली आहेस.
इति भृंगिरिटेः श्रुत्वा वाक्यं कुपितया त्वया
भृंगिरिटीचे हे बोल ऐकून, तू रागावून म्हणालीस—
सुतो भूत्वा भवान्कस्माददाक्षिण्यं ब्रवीषि माम्
माझा मुलगा होऊनसुद्धा तू माझ्याशी असा कठोरपणे का बोलतोस?
नखदंतास्थिसंघातः शिश्नं वाक्च शिरस्तथा
नखे, दात, हाडे, लिंग, वाणी आणि डोके—
इति भृंगिरिटिः श्रुत्वा सद्यो योगबलेन तु
भृंगिरिटीचे हे ऐकताच, त्याने लगेच योगशक्तीने—
ततः प्रभृति वामोरु नखदंतास्थिनासिकः
त्या वेळेपासून, हे सुंदर जांघे असलेल्या, त्याला नखे, दात, हाडे आणि नाक मिळाले.
त्वां परित्यज्य दुःखार्त्त आजगाम ममांतिकम्
त्याने दु:खाने व्याकुळ होऊन तुला सोडून माझ्याकडे आला.
क्रूरा बुद्धिः कृता यस्मात्त्वया कुमतिना भृशम्
तुझ्या अत्यंत वाईट मनामुळे, तू फार क्रूरपणे वागलीस.
इत्युक्तस्तु त्वया देवि गणो भृंगिरिटिस्तथा
हे देवी, तू असे म्हणताच, भृंगिरिटी नावाचा गणसुद्धा—
स गत्वा पुष्करद्वीपं तपसे भावितात्मवान् दग्धीभूतं च तपसा जगद्वै दुष्करेण तु
तो पुष्करद्वीपावर तप करण्यासाठी गेला, त्याचे मन शुद्ध झाले होते; त्याच्या कठोर तपामुळे संपूर्ण जग जणू भाजून निघाले.
ततो ब्रह्मा च विष्णुश्च शक्रश्च त्रिदशैः सह 5.2.39.
मग ब्रह्मा, विष्णू आणि शक्र हे सर्व देवांसह आले.
उपगम्य ततस्तस्य कथितं पुरतो मया
तेव्हा मी त्यांच्या समोर सर्व गोष्टी सांगितल्या.
त्रैलोक्यमपि निःसंज्ञं जातमेवं स्थिते त्वयि
तुझ्या या अवस्थेमुळे तिन्ही लोक जणू शुद्ध हरपले.
प्रार्थ्यतां पार्वती पुत्र सा दास्यति वरं च ते एवमुक्तस्तदा तेन प्रार्थिता त्वं महेश्वरि
पुत्रा, पार्वतीला मागणी कर; ती तुला वर नक्की देईल. असे सांगितल्यावर, त्या वेळी, तू, महेश्वरी, त्याच्याकडून मागणी केली गेलीस.