यस्य श्रवणमात्रेण ब्रह्महत्या व्यपोहति
फक्त त्याचे नाव ऐकले तरी ब्रह्महत्या सारखे पाप नष्ट होते.
पुरा कल्पक्षये व्यास नष्टकल्पा च मेदिनी
पूर्वी कल्पाच्या शेवटी, व्यास, जग आणि त्याचे कल्प नष्ट झाले होते.
तदात्र पतितं व्यास वैकुण्ठशिखरोत्तमम्
त्या वेळी, व्यास, येथे वैकुण्ठाचा सर्वात उंच शिखर खाली पडले.
तत्क्षणात्पतिते शृंगे कुण्डं जातं सुनिश्चितम्
त्या शिखराच्या पडताक्षणीच तेथे एक तळे निर्माण झाले.
जांबूनदकरारोहं हेमपद्मविराजितम्
त्या तळ्याला सोन्याच्या पायऱ्या होत्या आणि ते सोन्याच्या कमळांनी शोभून गेले होते.
हंसकारंडवाकीर्णं चक्रवाकोपशोभितम्
त्या तळ्यात हंस आणि इतर जलपक्षी भरपूर होते, आणि चक्रवाक पक्ष्यांनी ते अधिक सुंदर झाले होते.
कल्पक्षये न क्षीयंते यानि तत्त्वानि सर्वशः 5.1.53.
कल्पाच्या शेवटी देखील, ती सर्व तत्त्वे पूर्णपणे नष्ट होत नाहीत.
वेदशास्त्रपुराणानि गाथागीतिक्षराक्षराः
वेद, शास्त्रे, पुराणे, गीते, गाणी आणि अक्षरे—
कलाः काष्ठा मुहूर्ताश्च लवत्रुटिपलं घटिः
कला, काष्ठ, मुहूर्त, लव, त्रुटी, पल आणि घटी हे सर्व काळाचे विभाग—
संवत्सरयुगाश्चैव कुण्डे तिष्ठंति मूर्तितः
संवत्सर आणि युगेसुद्धा त्या तळ्यात मूर्त रूपाने राहतात.
गंधर्वाप्सरसो यक्षाः सिद्धाः किंपुरुषास्तथा
गंधर्व, अप्सरा, यक्ष, सिद्ध आणि किम्पुरुष हे सर्व—
ब्रह्मा रुद्रश्च कालश्च लोकपाला महौजसः
ब्रह्मा, रुद्र, काळ आणि जगाचे बलाढ्य रक्षक—
तिष्ठंति बहुयुग व्यास यावत्कल्पः समाप्यते
हे सर्व, व्यास, अनेक युगे तिथेच राहतात, जोपर्यंत कल्प पूर्ण होत नाही.
दिव्यपादपसंयुक्तं पारिजातगुणान्वितम्
ते तळे दिव्य वृक्षांनी समृद्ध आहे आणि त्यात पारिजाताच्या गुणांचा समावेश आहे.
क्वचिन्मयूरा नृत्यंति क्वचित्कूजंति कोकिलाः
कुठे मोर नाचतात, तर कुठे कोकिळा गातात.
सुन्दरं सुन्दराकारं सुन्दरं तेन चोच्यते
ते तळे सुंदर आहे, त्याचा देखावा सुंदर आहे, म्हणून त्याला 'सुंदर' असेच म्हणतात.
यत्र संनिहितो विष्णुः शिवः शक्त्या युतो वशी 5.1.53.
तेथे विष्णू, शिव आणि शक्तीसह, सर्वांचा अधिपती, उपस्थित आहे.
पक्षार्धं पक्षमेकं च सुन्दरकुण्डे नरो वसेत्
अर्धा पंधरवडा किंवा संपूर्ण पंधरवडा, मनुष्य सुंदर तळ्यावर राहू शकतो.
पक्षिकीटपतंगाश्च मृता यांति शिवालयम्
त्या ठिकाणी मरण पावलेले पक्षी, किटक आणि पतंग शिवाच्या निवासस्थानी जातात.
ये ददति तिलान्धेनुं गजवा जिरथावनीः
जे लोक तेथे तीळ, गायी, हत्ती, घोडे किंवा जमीन दान करतात—
शय्यादानविमानानि दानानि विविधानि च
पलंग, भेटवस्तू आणि अनेक प्रकारची दानं,
भूयः शृणु परं व्यास सुन्दरकुण्डफलं स्मृतम्
आता पुन्हा ऐक, व्यास, सुंदरकुंडाचं श्रेष्ठ आणि प्रसिद्ध फळ.
पिशाचो मोक्षमापन्नः शिव रूपधरो गतः
एक पिशाच्याने मुक्ती मिळवली, शिवाचं रूप धारण करून तो निघून गेला.
मुच्यते सर्वपापेभ्यो यद्यपि ब्रह्महा भवेत्
सर्व पापांतून मुक्ती मिळते, जरी तो ब्राह्मणहत्यारा असला तरी.
कोऽसौ पिशाच इति ख्यातः किं तेन दुष्कृतं कृतम्
हा पिशाच्य कोण आहे, आणि त्याने कोणतं वाईट कृत्य केलं?
कथं तीर्थप्रसंगोऽस्य जातो वै द्विज सत्तम
त्याचा या तीर्थाशी संबंध कसा आला, हे श्रेष्ठ द्विजा, सांग.
यस्य श्रवणमात्रेण सर्वपापक्षयो भवेत् ।।5.1.53.
ज्याचं फक्त ऐकल्यानं सर्व पापांचा नाश होतो.
ब्राह्मणो देवलो नाम दाक्षिणात्यो द्विजाधमः
दक्षिणेकडचा देवल नावाचा एक ब्राह्मण होता, तो द्विजांमध्ये नीच होता.
गुरुद्रोही कितवो धूर्तो गुरुहा गुरुतल्पगः
तो गुरुद्रोही, जुगारी, धूर्त, गुरुहत्यारा आणि गुरुपत्नीचा अपराधी होता.
अभक्ष्यभक्षकश्चैव वेदशास्त्रविवर्जितः
तो निषिद्ध अन्न खात असे आणि वेदशास्त्रांपासून दूर होता.