महापाशुपतं शस्त्रं करे कृत्वा च शंकरः
महापाशुपत अस्त्र हातात घेऊन शंकराने—
उज्जहार तदा शंभुर्दैत्यनाशाय सत्वरः
त्या वेळी शंभूने दैत्याचा नाश करण्यासाठी ते अस्त्र जलद उचलले.
स्तुतिं कृत्वा ययौ वाग्भिः पृष्ठतोऽनुययुः सुराः
स्तुती करून तो निघून गेला आणि देवता त्याच्या मागे मागे गेल्या.
मायिनं तं त्रिधा भित्त्वा मायायुद्धेन शंकरः
शंकराने मायायुद्धाने त्या मायाविशारद दैत्याला तीन भागांत विभागले.
जयाशिषा प्रयुंजाना ऋषयः सिद्धचारणाः
ऋषी, सिद्ध आणि चारण यांनी विजयाची आशीर्वादे दिली.
अप्सरा ननृतुस्तत्र गंधर्वा ललितं जगुः 5.1.43.
त्या ठिकाणी अप्सरा नृत्य करू लागल्या आणि गंधर्वांनी गोड गाणी गायली.
जयशब्दस्तदा जातः प्राणिनां च गृहेगृहे
त्या वेळी प्रत्येक घराघरात सर्व जीवांमध्ये विजयाच्या घोषणा उमटल्या.
प्रवर्तंते तदा यज्ञा महोत्सवसदक्षिणाः
त्या वेळी यज्ञ सुरू झाले, मोठ्या उत्सवांसह आणि भरघोस दक्षिणा देण्यात आली.
उज्जितो दानवो यस्मात्त्रैलोक्ये स्थापितं यशः
दैत्याचा वध झाल्यामुळे त्रिलोकात कीर्ती प्रस्थापित झाली.
कृतं नाम ह्यवंत्या वा उज्जयिनी पापनाशिनी
अवन्ती किंवा उज्जयिनी हे पापनाशिनी असे नाव त्या नगरीला मिळाले.
अद्यप्रभृति पुरी व्यास उज्जयिनी समाश्रिताः
आजपासून व्यास, जे लोक उज्जयिनी या नगरीत आश्रय घेतात—
न तेषां दुष्कृतं किंचिद्देहे तिष्ठति पापजम्
त्यांच्या अंगावर कोणतेही पाप किंवा वाईट कर्म उरत नाही.
विद्यार्थी गिरीशं धनार्थी धनेशं सुतार्थी सुतेशं दिनेशं सुखार्थी ५७ य एतस्यां महाभाग सदा वसति मानवः
विद्या हवी असलेला मनुष्य गिरिशाचा, धनाची इच्छा असलेला धनाधीशाचा, संतती हवी असलेला संततीच्या अधिपतीचा, आणि सुखाची इच्छा असलेला सूर्याचा सतत या नगरीत वास करतो.
तत्रैव वसते नित्यं कल्पकोटिशताधिकम्
जो या नगरीत नेहमी राहतो, तो अनेक कल्पकोटींहून अधिक काळ तिथेच वास करतो.
य एतां वै कथां पुण्यां पठते शृणुतेऽथ वा 5.1.43.
जो कोणी ही पुण्यवान कथा वाचतो किंवा ऐकतो—
thumb|400px|समुद्रमन्थनम् शृणुष्व चादृतो व्यास बहुपुण्यकृतां कथाम्
आता व्यास, तू लक्ष देऊन या फार पुण्य मिळवून देणाऱ्या गोष्टीचे ऐक.
एकदा सर्वरत्नानां हानिर्जाता दुरात्मभिः
एकदा काही दुष्ट लोकांमुळे सर्व रत्नांचा नाश झाला.
तदा सुरासुरैः सर्वैर्मिलित्वा मथितोंऽबु धिः
तेव्हा सर्व देव आणि दैत्य एकत्र येऊन समुद्राचे मंथन करू लागले.
कूर्मपृष्ठे विधिं कृत्वा रत्नानि दुदुहुस्तदा
कुर्माच्या पाठीवर आधार देऊन त्यांनी तिथून रत्नं काढली.
तेन कृत्वा विषादोऽभूद्देवदानवयोस्तदा
त्यामुळे त्या वेळी देव आणि दैत्य दोघांनाही दु:ख झाले.
वारितः कलहस्तेन देवदैत्यसमुद्भवः
त्या कृतीमुळे देव आणि दैत्यांमधील संघर्ष थांबवला गेला.
सागरांते च रत्नानि तिष्ठंति विविधानि च
समुद्राच्या काठावर विविध प्रकारची रत्नं उरली होती.
मथ्यतामुदधिः शीघ्रं नात्र कार्या विचारणा
समुद्र लवकरात लवकर मंथन करा; इथे विचार करण्याची गरज नाही.
मथ्यमानेंऽबुधौ तेषां मणिः प्राप्तश्च कौस्तुभः
समुद्र मंथन करत असताना त्यांना कौस्तुभ नावाचे रत्न मिळाले.
धन्वंतरिरथोत्पन्नश्चंद्रो जातोऽपि वै ततः 5.1.44.
मग धन्वंतरी प्रकट झाला आणि त्याच वेळी चंद्रही जन्माला आला.
उच्चैःश्रवा हयश्रेष्ठः सुधा रंभा ततस्ततः
नंतर उच्चैःश्रवा नावाचा श्रेष्ठ घोडा, अमृत आणि रंभा प्रकट झाले.
पांचजन्यस्तथा शंखः करे तिष्ठति मुरद्विषः
त्याचप्रमाणे, पांचजन्य शंख मुराचा शत्रू असलेल्या भगवानाच्या हातात आला.
चतुर्दशापि रत्नानि प्राप्तानि विविधानि च
अशा प्रकारे, चौदा विविध रत्नं मिळाली.
गत्वा ते च समासीना मंत्रं चक्रुः परस्परम्
ते तिथे जाऊन एकत्र बसले आणि एकमेकांशी सल्लामसलत करू लागले.
कोलाहलस्तथोत्पन्नो नारदः पुनरभ्यगात्
तेव्हा मोठा गोंधळ उडाला आणि नारद पुन्हा आले.