एवं व्यास तु तत्तीर्थं लिंगं चैवाति दुर्लभम् 5.1.28.
असं, व्यास, ते तीर्थ आणि तिथलं लिंग फार दुर्मिळ आहे.
श्रावणं प्राप्य यो मासं सोमनाथं जितेंद्रियः
जो कोणी श्रावण महिन्यात इंद्रियांवर संयम ठेवून सोमनाथाला पोहोचतो—
सौराष्ट्रे सोमनाथस्य पूजायाः प्रत्यहं फलम्
सौराष्ट्रात सोमनाथाची रोजची पूजा केल्याचं फळ—
तीर्थे चानरके स्नात्वा दृष्ट्वा देवं महेश्वरम्
अनरक नावाच्या तीर्थात स्नान करून महेश्वराचं दर्शन घेतल्यावर—
पतन्ति केन पापेन पापिनस्तेषु दुःखिताः
कुठल्या पापामुळे ते पापी आणि दुःखी लोक तिथे पडतात?
तत्कथं प्राणिनस्तत्र गच्छन्ति पापकारिणः
पाप करणारे जीव तिथे कसे जातात?
सनत्कुमार उवाच शृणुष्व नरकान्व्यास तावन्तो यत्र संस्थिताः
सनत्कुमार म्हणाले: व्यास, ऐक, तिथे किती नरकं आहेत ते सांगतो.
पातालनि लयाः सर्वे विख्याता दुःखदाः सदा
सगळी पाताळं नेहमी दुःख देणारी म्हणून प्रसिद्ध आहेत.
रौरवः सूकरो रौद्रस्तालो विनशकस्तथा
रौरव, सूकऱ, रौद्र, ताल आणि विनाशक —
कुंभीपाकः क्रकचनस्तथा देवातिदारुणः
कुंभीपाक, क्रकचन आणि देव-अतिदारुण —
अधोमुखश्चास्थिभंगो यंत्रपीडनकस्तथा
अधोमुख, अस्थिभंग आणि यंत्रपीडन —
इत्येवमादयः सर्वे नरका भृशदारुणाः
हे सर्व आणि असेच इतर नरक अत्यंत भयंकर आहेत.
पतंति पुरुषास्तेषु पापकर्मरताश्च ये 5.1.29.
पापमय कर्मात रमणारे पुरुष या नरकांत पडतात.
यातनाभिर्विचित्राभी रौद्रकर्म क्षयाद्भृशम्
तेथे त्यांची वाईट कर्मे विविध आणि भयंकर यातनांनी संपतात.
महावृक्षाग्रशृंगेषु लंब्यंते यमकिंकरैः
यमाचे सेवक त्यांना मोठ्या झाडांच्या टोकावर लटकवतात.
अग्निवर्णैः शंकुभिश्च लोहदंडैः सकंटकैः
अग्निसारख्या तापलेल्या लोखंडी काट्यांनी आणि काटेरी काठ्यांनी,
तत्तत्क्षणात्प्रदीप्तेन वह्निना च विशेषतः
आणि प्रत्येक क्षणी विशेषतः जळत्या आगीत,
कूटसाक्षी तथाऽसम्यक्पक्षपातेन यो वदेत्
जो खोटे साक्ष देतो किंवा पक्षपाती बोलतो,
सुरापो ब्रह्महा हर्ता सुवर्णस्य च सूचकः
दारू पिणारा, ब्राह्मणहत्यारा, चोर, आणि सोन्याची चुगली करणारा,
भ्रूणहा गुरुहंता च गोघ्नश्च मुनिसत्तम
गर्भहत्यारा, गुरूचा वध करणारा आणि गायी मारणारा, हे श्रेष्ठ मुनी,
तप्तलोष्ठेषु पच्यंते यस्तु भक्तं परित्यजेत्
हे सर्व तापलेल्या लोखंडावर भाजले जातात, जसे अर्पण केलेले अन्न टाकणारा.
कुंभीपाके प्रयात्येव पादैरूर्ध्वैरधोमुखः
तो कुंभीपाकात डोकं खाली आणि पाय वर अशा स्थितीत जातो.
स्वामिद्रोही च यो रौद्रस्तप्तकुंभे स पात्यते 5.1.29.
जो आपल्या स्वामीचा विश्वासघात करतो, तो रौद्र नरकात तापलेल्या कुंभात टाकला जातो.
परस्त्रीगामिनो ये च यांति क्रकचने तु ते
जे परस्त्रीकडे जातात, ते क्रकचन नरकात जातात.
देवद्विजपितृद्वेष्टा रत्नदूषयिता च यः
जो देव, द्विज किंवा पितरांचा द्वेष करतो, किंवा रत्नांचा अपमान करतो,
पितृदेवगुरूणां च सपर्यां न करोति यः
आणि जो पितर, देव किंवा गुरू यांची सेवा करत नाही,
अंत्यजेभ्यो ग्रहीता च नरके यात्यधोमुखे
जे कोणी अंत्यजांकडून काही स्वीकारतात, ते थेट नरकात डोके खाली घालून जातात.
कृतघ्नः पिशुनः क्रूरः कूटमानी विडंबकः
कृतघ्न, चुगली करणारा, क्रूर, खोटी माप देणारा आणि फसवणूक करणारा —
लाक्षामांसरसानां च तिलानां रसकस्य च
लाख, मांस, रस, तीळ आणि मद्य पिणारे —
मधुहा ग्रामहंता च याति वैतरणीं नरः
मध चोरणारा आणि गाव उद्ध्वस्त करणारा मनुष्य वैतरणी या नदीत जातो.