तस्यां स्नात्वा शुचिर्भूत्वा पश्येत्पशुपतिं तु यः
जो कोणी त्या यज्ञवापीत स्नान करून शुद्ध होतो आणि पशुपतीचे दर्शन घेतो—
सुवर्णमणिमुक्ताद्यैर्विमानैः सर्वकामगैः 5.1.28.
त्याला सुवर्ण, रत्न, मोती यांनी बनवलेल्या, सर्व इच्छित सुखांनी युक्त अशा विमानांत वावरता येते.
रूपकुंडे नरः स्नात्वा सुरूपो जायतेनरः
रूपकुंडात स्नान करणारा मनुष्य सुंदर रूपाचा होतो.
कुंडे स्नात्वाप्यनंगे यः शुचिर्भूत्वा समाहितः कामं स लभतेऽभीष्टं मृतो याति शिवालयम्
जो कोणी अनंगकुंडात स्नान करून शुद्ध व एकाग्र होतो, त्याला इच्छित कामना मिळते आणि मृत्यूनंतर तो शिवाच्या लोकात जातो.
आषाढे तु सिताष्टम्यां जागरं यस्तु कारयेत्
आषाढ महिन्यात शुक्ल अष्टमीला जो जागरण करतो—
करीकुंडे नरः स्नात्वा विश्वरूपं तु योऽर्चयेत्
जो कोणी करीकुंडात स्नान करून विश्वरूपाची पूजा करतो—
अजागंधे नरः स्नात्वा दृष्ट्वा ब्रह्मेश्वरं शिवम्
जो कोणी अजागंधकुंडात स्नान करून ब्रह्मेश्वर शिवाचे दर्शन घेतो—
चक्रतीर्थे नरः स्नात्वा चक्र स्वामिनमर्चयेत् ४६. कामिकेन विमानेन रुद्रलोकं स गच्छति
जो कोणी चक्रतीर्थात स्नान करून चक्रस्वामीची पूजा करतो, तो इच्छित विमानात बसून रुद्रलोकात जातो.
सोमवन्निर्मलो भूत्वा सोमलोके स मोदते
तो सोमासारखा निर्मळ होऊन सोमलोकात आनंदाने वावरतो.
अभूदेतत्कथं नाम श्रोतुमिच्छामि तत्त्वतः
हे कसे घडले, हे मला खरेखुरे ऐकायचे आहे.
सोमेश्वरं यथा लिंगमेतत्सत्यं वदामि ते ।।5.1.28.
सोमेश्वराचे हे लिंग कसे निर्माण झाले, ते मी तुला सत्य सांगतो.
यो देवो भगवान्सोमो लोकस्याप्यायनं परम्
जो देव भगवंत सोम आहे, तो जगाचा सर्वोच्च पोषण करणारा आहे.
अवन्त्यां च महाभागो योऽत्रिर्नामा तपोनिधिः
अवन्तीमध्ये अत्री नावाचा, तपश्चर्येचा खजिना असलेला एक महान व भाग्यवान ऋषी होता.
[http://puranastudy.page.tl/Atri-%26%232309%3B%26%232340%3B%26%232381%3B%26%232352%3B%26%232367%3B.htm अत्रि शब्दोपरि टिप्पणी] ऊर्ध्वबाहुः स वै तेपे ब्रह्मध्यानपरायणः
तो ऋषी दोन्ही हात वर करून ब्रह्मध्यानात मग्न राहून कठोर तप करीत होता.
नेत्राभ्यां तेन सुस्राव भासयच्च दिशो दश
त्याच्या डोळ्यांतून ते वाहू लागलं आणि त्या तेजानं दहा दिशाही उजळून निघाल्या.
दिशश्च तद्यदा व्यास सर्वा धर्तुं न चाशकन्
त्या तेजामुळे, व्यास, दिशा ते धारण करू शकल्या नाहीत.
लोकांश्च भासयत्सर्वान्धरण्यां वै पपात ह
ते सर्व लोकांना प्रकाशमान करत पृथ्वीवर पडले.
वारि सोमात्समुत्पन्नं व्यास तेनैव तेजसा
सोमातून जे पाणी निर्माण झालं, व्यास, ते ह्याच तेजामुळे होतं.
ततः सोमवती शिप्रा विख्याता सर्वसि द्धिदा
म्हणूनच सोमासारखी शिप्रा नदी सर्व सिद्धी देणारी म्हणून प्रसिद्ध झाली.
ख्याता च त्रिषु लोकेषु पापिनां पुण्यदायिनी
ती तिन्ही लोकांत पाप्यांनाही पुण्य देणारी म्हणून ओळखली जाते.
चत्वारोऽप्यत्र पापेन मुच्यंते दर्शनाद्ध्रुवम् 5.1.28.
इथे फक्त तिचं दर्शन केल्याने चार जणही पापातून निश्चित मुक्त होतात.
स्नानं दानं च यो धीमाञ्जपं होमं समाचरेत्
जो बुद्धिमान माणूस तिथे स्नान, दान, जप किंवा होम करतो,
तिलोदकप्रदानेन पिंडदानेन कारिता
तिळांचं पाणी आणि पिंड दान केल्याने,
सर्वत्र दुर्लभा सिप्रा सोमं सोमग्रहस्तथा
सर्वत्र शिप्रा, सोम आणि सोमपात्र फार दुर्मिळ आहेत.
शिप्रासोमजलं व्यास कोटितीर्थफलप्रदम्
शिप्रा आणि सोमाचं पाणी, व्यास, कोटी तीर्थांचं फळ देतं.
अमायां सोमवारश्चेद्व्यतीपातो यदा भवेत्
अमावस्येला सोमवार आणि व्यतीपात एकत्र आले,
एवं सोमवतीतीर्थं जातमत्र महामुने
म्हणून, महर्षे, इथे सोमवती तीर्थ उत्पन्न झालं.
रथे तं स्थापयामास लोकानां हितकाम्यया
लोकांच्या कल्याणासाठी त्याला रथावर बसवण्यात आलं.
युक्तो वाजिसहस्रेण ब्रह्मणा प्रेरितस्तदा
त्या वेळी ब्रह्मदेवाच्या प्रेरणेने, हजार घोड्यांनी जोडलेला तो रथ पुढे गेला.
तुष्टुवुः सर्वभावेन हृष्टाः सर्वे समाहिताः
सर्वजण आनंदित आणि एकाग्र होऊन, पूर्ण मनानं त्याची स्तुती करू लागले.