ते ब्राह्मणाः शपंति स्म निन्दां कुर्वंति चापरे
त्या ब्राह्मणांनी त्याला शाप दिला, आणि इतरांनी निंदा केली.
लोष्ठैर्लगुडकैश्चा न्ये घ्नंति तं बलगर्विताः
स्वतःच्या शक्तीचा गर्व बाळगून, त्यांनी त्याला मातीचे गोटे आणि काठ्या फेकून मारले.
पृच्छंति व्रतचर्यां वै केन व्रतं च दर्शितम्
ते व्रताच्या आचरणाबद्दल विचारू लागले, आणि हे व्रत कोणी दाखवले हे जाणून घेत होते.
ब्रह्मणा चेदृशी चर्या विष्णुना वा कृता स्वयम्
अशी आचारधर्माची चाल ब्रह्मदेवाने केली की विष्णूने स्वतः केली, हे विचारले.
मा विडम्बय देवेशं वध्यो हि नस्त्वमद्य वै
देवांच्या देवतेचा उपहास करू नकोस; आज आम्ही तुला मृत्युदंड दिला आहे.
स्मितं कृत्वाऽब्रवीत्सर्वान्ब्राह्मणान्परमेश्वरः
परमेश्वराने हसत सर्व ब्राह्मणांना संबोधले.
यूयं कारुणिकाः सर्वे मैत्रभावे व्यवस्थिताः
तुम्ही सर्वजण दयाळू आहात आणि मैत्रीच्या भावनेत स्थिर आहात.
मायया तस्य देवस्य मोहितास्ते द्विजातयः 5.1.26.
त्या देवाच्या मायेमुळे ते सर्व द्विज भ्रमित झाले.
ताड्यमानस्तु तैर्विप्रैः परं कोपमुपागमत्
त्या ब्राह्मणांनी मारल्यावर तो अत्यंत रागावला.
ऊर्ध्वजूटाः सलगुडाः परदारोपजीविनः
ज्यांची जटा वर बांधलेली, हातात काठी, आणि जे दुसऱ्यांच्या बायका सांभाळून जगतात,
न पुत्रे पितृ वित्तं च विद्या वापि भविष्यति
त्यांच्याकडे ना मुले राहतील, ना वडिलांचे धन, ना विद्या टिकेल.
रौद्रां भिक्षां तु भिक्षंतः परपिंडोपजीविनः
ते दुसऱ्यांच्या अन्नावर जगत, रौद्रपणे भिक्षा मागतील.
यैश्च तत्र कृता विप्रैर्हन्यमाने कृपा मयि
आणि ज्या ब्राह्मणांनी मला मारताना माझ्यावर दया दाखवली,
कुलोत्पन्नाश्च वै नार्यो भविष्यंति वरान्मम
सज्जन घरात जन्मलेल्या स्त्रिया माझ्या आवडत्या होतील.
ततो द्विजा गते देवे मत्वा तं शंकरं विभुम्
मग ते द्विज, त्या प्रभूला शंकर समजून, निघून गेले.
स्नात्वा सरसि रुद्रस्य जपतः शतरुद्रियम्
रुद्राच्या सरोवरात स्नान करून, त्यांनी शतरुद्रिय पठण केले.
अनृतं न मया प्रोक्तं स्वैरेष्वेपि कुतः सुखम्
मी कधीही असत्य बोललो नाही; मनमानी करणाऱ्यांनाही सुख मिळू शकत नाही.
शांता दांताश्च ये विप्रा भक्तिमंतो मयि स्थिताः 5.1.26.
जे ब्राह्मण शांत, संयमी आणि माझ्यावर भक्ती ठेवतात,
अग्निहोत्ररता ये च भक्तिमंतो जनार्दने
आणि जे जनार्दनावर भक्ती ठेवून अग्निहोत्रात रमलेले आहेत,
नाशुभं विद्यते तेषां येषां सख्ये स्थिता मतिः
ज्यांच्या मनात मैत्रीची भावना आहे, त्यांना कधीही अशुभ घडत नाही.
एवं शापं वरं लब्ध्वा देवदेवान्महेश्वरात्
अशा प्रकारे त्यांनी महादेवाकडून शाप आणि वर मिळवले.
विरंचिमथ ते जाप्यैस्तोषयन्तोऽग्रतः स्थिताः
मग ते सर्व विरंचीसमोर उभे राहून, जपांनी त्याला प्रसन्न करू लागले.
ब्रह्मणस्तेन वाक्येन तुष्टाः सर्वे द्विजोत्तमाः
ब्रह्मदेवांच्या त्या वचनामुळे सर्व श्रेष्ठ ब्राह्मण संतुष्ट झाले.
एके तत्राब्रुवन्विप्रा वेदान्वै वृणवामहै
तेथे काही ऋषींनी म्हटले, 'आपण वेदांची निवड करूया.'
अन्ये प्राहुः किमस्माकं धनैस्तुष्टे पितामहे
इतरांनी म्हटले, 'पितामह समाधानी असताना आपल्याला धनाचा काय उपयोग?'
शांता आढ्याश्च लोकाश्च वरदानाद्भवंतु नः
वर मिळाल्यामुळे आपल्यासाठी शांत आणि समृद्ध लोक मिळो.
परस्परं वरार्थेऽथ युद्धं कर्तुं समुद्यताः
मग वरासाठी एकमेकांशी लढायला ते सज्ज झाले.
केचिद्विप्रा उदासीनाः केचिद्वै मौनमास्थिताः 5.1.26.
काही ब्राह्मण तटस्थ राहिले, तर काहींनी मौन धारण केले.
तीर्थानां प्रवरं तीर्थं क्षेत्राणामपि चोत्तमम् 5.1.26.
तीर्थांमध्ये ते श्रेष्ठ आहे आणि क्षेत्रांमध्येही ते सर्वोच्च आहे.
एवं प्रजल्प्याथ मुनिप्रधानस्तत्रैव वासं सहसा चकार 5.1.26.
अशी चर्चा झाल्यावर त्या ऋषींच्या प्रमुखाने तिथेच लगेच वास्तव्य केले.