रमते भगवानेषु सिद्धक्षेत्रेषु सर्वदा
भगवान नेहमीच या सिद्ध क्षेत्रांमध्ये रममाण होतात.
त्रयाणामपि लोकानां कुरुक्षेत्रं प्रशस्यते
तीनही लोकांमध्ये कुरुक्षेत्राचे मोठे स्तुती केली जाते.
तस्या दशगुणं व्यास महाकालवनोत्तमम्
व्यासा, महाकाळवन हे त्यापेक्षा दहा पट अधिक श्रेष्ठ आहे.
प्रभासमुत्तमं तीर्थं क्षेत्रमाद्यं पिनाकिनः
प्रभास हे सर्वश्रेष्ठ तीर्थ आहे, पिनाकधारीचे पहिले क्षेत्र आहे.
तस्मादप्युत्तमं व्यास पुण्या वाराणसी मता
म्हणून, व्यास, वारणसी ही त्या सर्वांपेक्षा श्रेष्ठ आणि पवित्र मानली जाते.
महाकालवनं गुह्यं सिद्धक्षेत्रं तथोषरम् 5.1.1.
महाकाळाचं जंगल गुप्त आहे, सिद्ध लोकांचं क्षेत्र आहे आणि तिथे कोरडेपणा आहे.
सर्वतस्तु समाख्यातं महाकालवनं मुने
मुनिवर, महाकाळाचं जंगल सर्व बाजूंनी पूर्णपणे सांगितलं गेलं आहे.
पंचैकत्र न लभ्यंते महाकालपुरादृते
महाकाळपुरा सोडून इतर कुठेही ती पाच एकत्र मिळत नाहीत.
नाग्निर्न वायुरादित्यो न भूमिर्न दिशो नभः
तिथे ना अग्नी आहे, ना वारा, ना सूर्य, ना पृथ्वी, ना दिशा, ना आकाश.
न नक्षत्राणि न ज्योतिर्न द्यौर्नेंदुर्ग्रहा स्तथा
तिथे ना तारे आहेत, ना प्रकाश, ना स्वर्ग, ना ग्रह, ना अगदी चंद्रसुद्धा.
सरांसि नैव गिरयो नापगा नाब्धयस्तथा
तिथे ना सरोवरे, ना डोंगर, ना नद्या, ना समुद्र आहेत.
तदैको हि महाकालो लोकानुग्रहकारणात्
त्या वेळी फक्त महाकाळच उरला होता, जगाच्या कल्याणासाठी.
सृष्ट्यर्थं स महाकालः करे कामं प्रतिष्ठितम्
सृष्टीसाठी महाकाळाने आपल्या हातात इच्छा स्थिर केली.
कललं बुद्बुदं भूत्वा तविवेगविवर्द्धितम्
ती इच्छा एक थेंब, एक फुग्याप्रमाणे झाली आणि त्याच्या शक्तीने वाढली.
करेण ताडितं तद्धि बभूव द्विदलं महत्
त्याच्या हाताने ती फोडली गेली आणि ती मोठी दोन भागांची झाली.
मध्येऽभवत्तदा ब्रह्मा पंचवक्त्रश्चतुर्भुजः
मध्यभागी पाच तोंडे आणि चार हात असलेला ब्रह्मा प्रकट झाला.
कुरु सृष्टिं महाबाहो विचित्रां मदनुग्रहात्
माझ्या कृपेने, बलवान बाहू असलेल्या, तू अद्भुत सृष्टी निर्माण कर.
प्रेर्यमाणोऽपि वै स्रष्टुं ब्रह्मा देवमचिंतयत् 5.1.2.
सृष्टी करायला सांगितलं तरी ब्रह्माने देवांचा विचार केला नाही.
ब्रह्मणस्तपसा दृष्टः प्रादाद्वेदं षडंगकम्
ब्रह्माच्या तपामुळे दिसून, त्याने सहा अंग असलेला वेद दिला.
तपसाऽतिष्ठदा भूयः समाराधयितुं भवम्
तो पुन्हा तप करीत राहिला, भवाचे पूजन करण्यासाठी.
ब्रह्मोवाच नमः शिवायामलसत्त्वचेतसे गुणत्रयातीतविसारितेजसे
ब्रह्मा म्हणाला: शुद्ध चैतन्यस्वरूप, तीन गुणांपलीकडील, अपार तेज असलेल्या शिवाला नमस्कार.
नमोऽ स्तु ते सृष्टिविधौ रजोजुषे जगत्स्थितौ सत्त्वमधिष्ठिताय ते
सृष्टीमध्ये रजोगुणाचा आणि जगाच्या स्थितीत सत्त्वगुणाचा स्वीकार करणाऱ्या तुला नमस्कार.
अशेषभूतप्रकृतेः परा य वै परात्मरूपाय नमः शिवाय वै
सर्व भूत आणि प्रकृती यांपलीकडील, परात्पर आत्मरूप असलेल्या शिवाला मी वंदन करतो.
भूतोयवह्न्यम्बरवायुचंद्रसूर्यात्मरूपाभिरिदं तनूभिः
पृथ्वी, पाणी, अग्नी, आकाश, वारा, चंद्र आणि सूर्य या रूपांनी तो सर्व देह धारण करतो.
यानीह तेजांसि जगंति यानि भूतानि भव्यान्यथ कारणानि
येथे असलेली सर्व तेजे, सर्व जग, सर्व भुते, भविष्यातील सर्व काही आणि सर्व कारणे—
अन्तर्हित उवाचेदं ब्रह्मन्संयाच्यतां वरः
अदृश्य असणाऱ्याने असे म्हटले, 'ब्रह्मन्, तू आपली इच्छा माग.'
स वव्रे मनसा पुत्रं भवं गौरवकारणात्
त्याने मनात आदरापोटी पुत्र म्हणून भवाची इच्छा केली.
यस्मान्मां मनसा पुत्रं चतुर्मुख समीहसे 5.1.2.
हे चतुर्मुखा, तू मनाने मला पुत्र म्हणून मागितले आहेस,
अयाच्यं याचितं यस्मान्ममांशो नीललोहितः
जे मागायचे नाही ते मागितले आहेस, म्हणून माझा अंश नीललोहित तुझा होईल.
अन्यद्यस्मात्स्मृतो भक्त्या त्वयाहं पितृभावतः
तू भक्तीने मला पित्याप्रमाणे आठवले आहेस म्हणून,