ब्रह्मणा तत्समानीतं पर्वतेऽर्बुदसंज्ञके
ते ब्रह्मदेवाने अर्बुद नावाच्या पर्वतावर आणले.
वसिष्ठस्य पुरा सत्रे वर्त्तमाने नराधिप
पूर्वी वसिष्ठांच्या यज्ञकाळात, हे नराधिप,
प्रतिज्ञातं महाराज ब्रह्मणाऽव्यक्तजन्मना वंदयिष्यामि संप्राप्ते संध्याकाले समाहितः
ब्रह्मदेव, ज्यांचा जन्म अदृश्य आहे, त्यांनी वचन दिलं होतं — 'संध्याकाळी मी एकाग्र मनाने पूजा करीन.'
एतस्मिन्नेव काले तु प्रस्थितः पुष्करं प्रति
त्याच वेळी ते पुष्कराकडे निघाले.
स विना न त्वया देव सिद्धिं यास्यति कर्हिचित्
देवा, तुझ्याशिवाय त्यांना कधीच सिद्धी मिळणार नाही.
तस्मादानय चात्रैव पद्मयोने त्रिपुष्करम् ब्रह्मत्वं कुरु देवेश सत्रे चास्मिन्दयानिधे
म्हणून, हे पद्मयोनी, त्यांना इथे त्रिपुष्करात आण आणि, हे देवाधिदेव, या यज्ञात त्यांना ब्रह्मपद दे, दयासागर.
एवमुक्तो वसिष्ठेन ब्रह्मा लोक पितामहः पुष्करत्रितयं चागात्सुपुण्ये सलिलाशये
वसिष्ठांनी असे सांगितल्यावर, ब्रह्मा — जगांचा पितामह — अतिशय पवित्र अशा जलाशय असलेल्या तीन पुष्करांमध्ये आले.
ततःप्रभृति संजातमर्बुदेऽस्मिंस्त्रिपुष्करम्
त्यावेळेपासून इथे अर्बुदात तीन पुष्करांची निर्मिती झाली.
तत्र यः कार्तिके मासि पौर्णमास्यां समाहितः
तेथे, जो कोणी कार्तिक महिन्यात पौर्णिमेच्या दिवशी एकाग्रतेने राहतो,
तस्य चोत्तरदिग्भागे सावित्रीकुण्डमुत्तमम् 7.3.54.
त्या ठिकाणाच्या उत्तरेकडे उत्तम सावित्रीकुंड आहे.
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे तृतीयेऽर्बुदखंडे त्रिपुष्करमाहात्म्यवर्णनंनाम चतुष्पंचाशत्तमोऽध्यायः
या प्रकारे, एक्याऐंशी हजार श्लोकांच्या श्रीस्कांद महापुराणातील सातव्या प्रभासखंडाच्या तिसऱ्या अर्बुदखंडातील 'त्रिपुष्कर माहात्म्य' नावाचा चौपन्नावा अध्याय समाप्त झाला.
यत्र स्नातो नरो भक्त्या गणाधीशत्वमाप्नुयात्
जिथे भक्तीभावाने मनुष्य स्नान करतो, तिथे तो गणाधीशपद प्राप्त करतो.
पुरा हत्वांऽधकं दैत्यं सगणो वृषभध्वजः
पूर्वी, वृषभध्वजाने आपल्या गणांसह अंधक दैत्याचा वध केला होता.
चतुर्द्दश्यां महाराज यस्तत्र कुरुते नरः
राजा, त्या ठिकाणी जो कोणी चतुर्दशीला विधी करतो,
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे तृतीयेऽर्बुदखण्डे रुद्रह्रदमाहात्म्यवर्णनंनाम पञ्चपञ्चाशत्तमोऽध्यायः
या प्रकारे, एक्याऐंशी हजार श्लोकांच्या श्रीस्कांद महापुराणातील सातव्या प्रभासखंडाच्या तिसऱ्या अर्बुदखंडातील 'रुद्रह्रद माहात्म्य' नावाचा पंचावन्नावा अध्याय समाप्त झाला.
गुहामध्ये गतं लिंगं सिद्धैः संपूजितं पुरा
गुहेच्या आत पूर्वी सिद्धांनी पूजलेले लिंग स्थापन केले होते.
यंयं काममभिध्याय संपूजयति मानवः
माणूस ज्या ज्या इच्छा मनात ठेवून त्याची पूजा करतो,
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे तृतीयेऽर्बुदखण्डे गुहेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम षट्पञ्चाशत्तमोऽध्यायः
या प्रकारे, एक्याऐंशी हजार श्लोकांच्या श्रीस्कांद महापुराणातील सातव्या प्रभासखंडाच्या तिसऱ्या अर्बुदखंडातील 'गुहेश्वर माहात्म्य' नावाचा छप्पन्नावा अध्याय समाप्त झाला.
यस्मिन्दृष्टे नरोभीष्टैर्न वियुज्येत कर्हिचित्
ज्याचे दर्शन घेतल्यावर माणूस आपल्या मनातील इच्छांपासून कधीच दूर राहत नाही.
तत्र पूर्वं शची राजन्प्रविष्टा दुःखसंयुता
राजा, पूर्वी शची दुःखाने ग्रस्त होऊन त्या ठिकाणी गेली होती.
तत्प्रभावात्पुनः प्राप्तो वियुक्तोऽपि शतक्रतुः
त्या ठिकाणच्या प्रभावामुळे, शतक्रतुने तिला गमावूनही पुन्हा मिळवले.
नरो वा यदि वा नारी वियुक्ताऽत्र वने शुभे
या पवित्र वनात, पुरुष असो किंवा स्त्री, जो कोणी वेगळा झाला असेल,
स तेन लभते संगं भूय एव यथा मया
त्यामुळे, जसा मी पुन्हा एकत्र झालो, तसाच तो पुन्हा संगम प्राप्त करतो.
फलदानं प्रशंसंति तत्र ब्राह्मणसत्तमाः
तेथे श्रेष्ठ ब्राह्मण फळदानाचे मोठे कौतुक करतात.
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे तृतीयेऽर्बुदखण्डेऽवियुक्तक्षेत्रमाहात्म्यवर्णनंनाम सप्तपञ्चाशत्तमोऽध्यायः
अशा प्रकारे एक्याने वेगळे न झालेल्या क्षेत्राचे माहात्म्य सांगणारा सत्तावन्नवा अध्याय, श्रीस्कांद महापुराणाच्या एक्याऐंशी हजार श्लोकांच्या संहितेतील सातव्या प्रभासखंडातील तिसऱ्या अर्बुदखंडात संपला.
स्थापितं भक्तियुक्तेन धुन्धुमारेण यत्पुरा
पूर्वी भक्तिभावाने धुंधुमाराने जे स्थापन केले होते—
दांपत्यं पूजयेद्भक्त्या यस्तत्र मनुजाधिप
जो मनुष्य तिथे त्या दांपत्याची भक्तीने पूजा करतो—
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे तृतीयेऽर्बुदखण्ड उमामाहेश्वरतीर्थमाहात्म्यवर्णनंनामाष्टपञ्चाशत्तमोऽध्यायः
उमामहेश्वरतीर्थाचे माहात्म्य सांगणारा अठ्ठावन्नवा अध्याय, श्रीस्कांद महापुराणाच्या एक्याऐंशी हजार श्लोकांच्या संहितेतील सातव्या प्रभासखंडातील तिसऱ्या अर्बुदखंडात संपला.
यस्मिन्स्नातो नरो राजंस्तेजसा युज्यते ध्रुवम्
राजा, जो कोणी तिथे स्नान करतो, तो नक्कीच तेजाने युक्त होतो.
निःश्रीकस्तेजसा हीनो दुर्गन्धेन समन्वितः
ज्याच्याकडे लक्ष्मी आणि तेज नाही, जो दुर्गंधाने त्रस्त आहे—