आत्मा च पार्थिवश्रेष्ठ स्नानाच्च जलतर्पणात्
राजाधिराज, स्नान आणि जलतर्पणामुळे तुझ्या स्वतःचाही उद्धार झाला.
कुलसंतारणंनाम तीर्थमेतद्भविष्यति आगच्छानेन देहेन तीर्थस्यास्य प्रभावतः
या तीर्थाचे नाव 'कुलसंतारण' असेल; वंशाचा उद्धार करणारे हे स्थान आहे. या तीर्थाच्या प्रभावाने या देहातच इथे ये.
तं विमानमथारुह्य गतः स्वर्गं च तैः सह
मग तो विमानात बसून त्यांच्यासह स्वर्गात गेला.
एष प्रभावो राजर्षे कुलसंतारणस्य च
राजर्षी, कुलसंतारण या तीर्थाचे हेच सामर्थ्य आहे.
स्वदेहेन गतः स्वर्गमेतन्मे कौतुकं महत् ॥ 7.3.48.
तो स्वतःच्या देहाने स्वर्गात गेला; हे मला फारच आश्चर्य वाटते.
स स्नातो यत्र भूपालस्तन्महच्छ्रेयसे परम्
राजाने जिथे स्नान केले, ते स्थान अत्युच्च आणि श्रेष्ठ पुण्याचे आहे.
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभास खण्डे तृतीयेऽर्बुदखंडे कुलसंतारणतीर्थमाहात्म्यवर्णनंनामाष्टचत्वारिंशोऽध्यायः
श्रीस्कांद महापुराणाच्या एक्याऐंशी हजार श्लोकांच्या संहितेतील सप्तम प्रभास खंडातील तिसऱ्या अर्बुदखंडातील 'कुलसंतारण तीर्थ महात्म्याचे वर्णन' नावाचा अठ्ठेचाळीसावा अध्याय येथे संपला.
तत्र स्नातस्य मर्त्त्यस्य जायते पापसंक्षयः
तिथे जो माणूस स्नान करतो, त्याचे पाप नष्ट होते.
पितॄणां च परा तुष्टिर्यावदाभूतसंप्लवम्
पितरांची अत्यंत तृप्ती सर्व सृष्टीच्या संहारापर्यंत टिकून राहिली.
तेन पूर्वं तपस्तप्तं शत्रूणामिच्छता क्षयम्
त्याआधी त्याने शत्रूंचा नाश व्हावा म्हणून कठोर तप केला.
तपस्तुष्टो महादेवो गते वर्षशतत्रये
तीनशे वर्षे गेल्यावर, त्याच्या तपामुळे महादेव प्रसन्न झाले.
ततः पाशुपतं नाम तस्यास्त्रं परमं ददौ
मग त्यांनी त्याला 'पाशुपत' नावाचं श्रेष्ठ अस्त्र दिलं.
अब्रवीद्वचनं चापि प्रहस्य वृषभध्वजः
नंतर वृषभध्वज हसत म्हणाले—
अस्त्रेणानेन युक्तस्त्वमजेयः सर्वदेहिनाम्
या अस्त्रामुळे तू सर्व जीवांमध्ये अजिंक्य राहशील.
एतज्जलाशयं पुण्यं त्रैलोक्ये सचराचरे
हे जलाशय तीनही लोकांत, सर्व चराचरांसह, पवित्र आहे.
येऽत्र श्राद्धं करिष्यंति पौर्णमास्यां समाहिताः
जे लोक पूर्ण चित्ताने पौर्णिमेला इथे श्राद्ध करतील,
पितृमेधफलं तेषामशेषं च भविष्यति 7.3.49.
त्यांना पितृमेधाचं संपूर्ण फळ मिळेल.
रामोऽप्यसूदयत्क्षत्रं पितृदुःखेन दुःखितः
रामानेही पित्याच्या दुःखामुळे क्षत्रियांचा संहार केला.
त्रिःसप्त तर्पयामास पितॄंस्तत्र प्रहर्षितः
तेथे त्याने आनंदाने एकवीस वेळा पितरांना तृप्त केलं.
दृष्ट्वा मातुः क्षतान्यंगे त्रिःसप्त मनुजाधिप
आईच्या अंगावरच्या जखमा पाहून, त्या मनुष्याधिपतीने एकवीस वेळा असंच केलं.
पिता मे निहतो यस्मात्क्षत्रियैस्तापसो द्विजः
माझा पिता तपस्वी आणि द्विज असूनही क्षत्रियांकडून मारला गेला,
क्षत्त्रहीनामहं पृथ्वीं प्रदास्ये सलिलं पितुः
म्हणून मी पृथ्वीवर क्षत्रियांचा नाश करून पित्याला जल अर्पण करीन.
तस्मात्सर्वं प्रयत्नेन श्राद्धं तत्र समाचरेत्
म्हणून तिथे सर्व प्रकारे, पूर्ण प्रयत्नाने श्राद्ध करावं.
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे तृतीयेऽर्बुदखंडे रामतीर्थमाहात्म्यवर्णनंनामैकोनपंचाशत्तमोऽध्यायः
अशा प्रकारे एक्याण्णवावा अध्याय, 'रामतीर्थाचं माहात्म्य', स्कांद महापुराणाच्या प्रबासखंडातील तिसऱ्या अर्बुदखंडात संपला.
तीर्थानां यत्र संजाता कोटिः पार्थिव हेलया
जिथे एका राजाच्या दुर्लक्षामुळे तिथे कोटी तीर्थे निर्माण झाली.
यदा स्यात्कलिकालस्तु रौद्रो राजन्महीतले
पण राजा, जेव्हा पृथ्वीवर भयंकर कलियुग येईल,
तिस्रः कोट्योऽर्धकोटिश्च तीर्थानां भूमिवासिनाम्
पृथ्वीवर राहणाऱ्या जीवांच्या साठी तीस कोटी आणि अर्धी कोटी अशी तीर्थस्थाने आहेत.
पुष्करे च तथा कोटिः कुरुक्षेत्रे च पार्थिव राजन्नेतानि रक्षंति सर्वे देवाः सवासवाः
पुष्करात आणि कुरुक्षेत्रातही प्रत्येकी एक कोटी तीर्थस्थाने आहेत, राजन. या सर्वांची देव आणि इंद्र यांच्या सहित देवता रक्षण करतात.
यदा यदा भयार्त्तानि म्लेच्छस्पर्शात्समंततः
जेव्हा कधी सर्वत्र म्लेच्छांच्या स्पर्शामुळे भीतीने त्रस्तता येते—
कोटितीर्थानि त्रीण्येव तत्र जातानि भूतले
तेव्हा त्या ठिकाणी पृथ्वीवर तीन कोटी तीर्थस्थाने उत्पन्न होतात.