शान्ताय शान्तकल्लोलकैवल्यपददायिने
शांत, शांत लाटांशिवाय असलेल्या कैवल्यपदाचा दाता असलेल्या तुला मी वंदन करतो.
इन्दीवरदलश्यामं स्फूर्जत्किंजल्कविभ्रमम्
नीलकमळाच्या पाकळीइतका काळा, चमकणाऱ्या केसरांच्या हालचालीसह असलेल्या तुला मी वंदन करतो.
ववर्ष दृष्टिसुधया सर्वान्देवान्कृपान्वितः
त्यांनी आपल्या दयामय दृष्टिच्या अमृतधारेने सर्व देवांवर कृपा केली.
दैतेयैर्विक्रमाक्रान्तं पदं समरदर्पितैः
दैत्यांच्या पराक्रमाने, युद्धाच्या गर्वाने जिंकलेले ते स्थान—
सबलैर्बलहीनानां प्रतापो विजितः परैः 2.8.6.
बलवानांनी दुर्बळांचा उत्साह दडपला, आणि त्यांचा उत्साह दुसऱ्यांनी जिंकला.
अयोध्यानगरे गत्वा करिष्ये तप उत्तमम्
मी अयोध्या नगरीत जाऊन उत्तम तप करीन.
भवन्तोऽपि तपस्तीव्रं कुर्वंत्वमलमानसाः
तुम्ही सगळ्यांनीही निर्मळ मनाने कठोर तप करावे.
अगस्त्य उवाच इत्युक्त्वांतर्दधे देवान्देवो गरुडवाहनः
अगस्त्य म्हणाले: असे म्हणून गरुडावर बसणारा देव देवांच्या नजरेआड झाला.
गुप्तो भूत्वा यदा विद्वन्सुरतेजोभिवृद्धये
तो लपून राहिला, हे ज्ञानी, देवांचा तेज वाढावे म्हणून.
आगतस्य हरेः पूर्वं यत्र हस्ततलाच्च्युतम्
हरी येण्यापूर्वी जिथे त्याच्या हातातून काही पडले होते—
तयोर्दर्शनमात्रेण सर्वपापैः प्रमुच्यते
त्यांचे केवळ दर्शन घेतल्याने सर्व पापांपासून मुक्ती मिळते.
जित्वा दैत्यान्रणैः सर्वान्संप्राप्य स्वपदान्यथ
त्याने सर्व दैत्यांना युद्धात जिंकून मग स्वतःच्या स्थानाला गाठले.
ततः सर्वे समेत्याशु बृहस्पतिपुरस्सराः हरिं द्रष्टुमथागच्छन्नयोध्यायां समुत्सुकाः
नंतर सर्वजण बृहस्पतीच्या पुढाकाराने पटकन एकत्र आले, हरीचे दर्शन घेण्यासाठी उत्सुक होऊन अयोध्येला गेले.
आगत्य च ततः श्रुत्वा नानाविधगुणादरम् हरिमेकाग्रमनसा ध्यायन्तो ध्याननिष्ठिताः
ते तिथे पोहोचून, त्याचे विविध गुण ऐकून, एकाग्र मनाने हरीचे ध्यान करू लागले.
तानागतान्समालोक्य पदभक्त्या कृतानतीन् 2.8.6.
ते आलेले भक्तिभावाने त्याच्या पायांवर वाकलेले पाहून—
अधुना भवतामिच्छां कां करोमि सुरा अहम्
आता, देवांनो, तुम्हाला जी इच्छा आहे ती मी पूर्ण करीन.
देवा ऊचुः भगवन्देवदेवेश त्वया संप्रति सर्वशः
देव म्हणाले: भगवंत, देवाधिदेव, तू आमच्यासाठी सर्व काही साध्य केले आहेस.
तथापि सर्वदा भाव्यं नित्यं देव त्वया विभो
तरीही, प्रभो, तू नेहमी आमच्याजवळ असावेस, हेच आम्हाला हवे आहे.
एवमेव सदा कार्यं शत्रुपक्षविनाशनम्
शत्रूंच्या पक्षाचा नाश नेहमीच होत राहावा, असेच करावे.
श्रीमतां तेजसो वृद्धिं करिष्यामि सदासुराः
देवांनो, मी नेहमीच पुण्यवानांचा तेज वाढवीन.
अयं नाम्ना गुप्तहरिर्देवो भुवनविश्रुतः
हा देव 'गुप्तहरी' या नावाने सर्व लोकांत प्रसिद्ध आहे.
अत्र यः प्राणिनां श्रेष्ठः पूजायज्ञजपादिकम्
इथे जो कोणी प्राणी पूजेत, यज्ञात, जपात आणि अशा कार्यात श्रेष्ठ आहे—
अत्र यः कुरुते दानं यथाशक्त्या जितेन्द्रियः
इथे जो कोणी आपल्या शक्तीनुसार दान करतो आणि ज्याने आपल्या इंद्रियांवर ताबा मिळवला आहे,
अत्र मत्प्रीतये देवाः प्राणिभिर्धर्मकांक्षिभिः
इथे, माझ्या समाधानासाठी, धर्माची इच्छा असणाऱ्या जीवांनी देवांची पूजा केली जाते.
स्वर्णशृंगी रौप्यखुरी वस्त्रद्वयसमावृता 2.8.6.
सोन्याचे शिंग असलेली, चांदीचे खुर असलेली, दोन वस्त्रांनी झाकलेली गाय,
रत्नपुच्छा दुग्धवती घंटाभरणभूषिता
रत्नांनी सजलेली शेपटी असलेली, दूध देणारी, घंटांच्या दागिन्यांनी शोभलेली,
द्विजाय वेदविज्ञाय गुणिने निर्मलात्मने
अशी गाय वेद जाणणाऱ्या, सद्गुणी आणि निर्मळ आत्मा असणाऱ्या द्विजाला द्यावी.
ब्राह्मणाय च गौर्देया सर्वत्रसुखमश्नुते
ब्राह्मणाला गाय दान केल्याने सर्वत्र सुखाची प्राप्ती होते.
मत्प्रीतयेऽत्र दातव्या निर्मलेनांतरात्मना
माझ्या समाधानासाठी, इथे शुद्ध अंतःकरणाने गाय दान करावी.
स्नातं यैश्च विशुद्ध्यर्थमत्र मद्भक्तितत्परैः
आणि जे लोक इथे स्नान करून, माझ्या भक्तीत मन लावून, स्वतःला शुद्ध करतात,