यस्य वा गुणसन्दोहस्तस्य नो रूपमुत्तमम्
आणि ज्याच्याकडे गुणांचा संग्रह होता, त्याचं रूप सुंदर नव्हतं.
एवं वर्षसहस्रांते भ्रमतस्तस्यभूतलम्
अशा प्रकारे, हजारो वर्षे पृथ्वीवर भटकंती केल्यानंतर—
कदाचिदथ तौ श्रान्तौ भ्रममाणावितस्ततः
एकदा त्या दोघांना भटकता भटकता खूप दम लागला.
श्वेतद्वीपं समालोक्य तथान्यां बदरीं शुभाम्
त्यांनी श्वेतद्वीप आणि सुंदर बदरी हे दोन्ही ठिकाणे पाहिली.
अथ ताभ्यां मुनिर्दृष्टो नारदो ब्रह्मसंभवः
तेव्हा त्यांच्यासमोर ब्रह्मदेवाच्या कुशीतून जन्मलेले नारद ऋषी प्रकट झाले.
क्व देवः पुंडरीकाक्षः सांप्रतं वर्तते मुने आवाभ्यां संप्रहृष्टाभ्यां न संदृष्टः स केशवः
"मुनिवर, कमळासारख्या डोळ्यांचा देव सध्या कुठे आहे? आम्ही दोघेही आनंदाने आलो, पण केशवाचे दर्शन झाले नाही."
हाटकेश्वरजे क्षेत्रे स संतिष्ठति सर्वदा ॥ ६.८०.
"तो नेहमी हाटकेश्वर क्षेत्रात वास करतो."
तस्मात्तद्दर्शनार्थाय गम्यतां तत्र मा चिरम्
"म्हणून त्याच्या दर्शनासाठी तिथे लवकर जा."
अहमप्येव तत्रैव प्रस्थितस्तस्य दर्शनात्
"मीसुद्धा त्याच्या दर्शनासाठी तिथेच चाललो आहे."
अथ तौ पक्षिविप्रेन्द्रौ स च ब्रह्मसुतो मुनिः
मग ते दोघे पक्षीमुनि आणि ब्रह्मदेवाचा पुत्र असा तो मुनि तिघेही निघाले.
अथ दृष्ट्वा महत्तेजो वैष्णवं दूरतोऽपि तम्
दूरवरूनच त्यांनी वैष्णव तेजाचे मोठे तेज पाहिले.
अत्रैव त्वं द्विजश्रेष्ठ तिष्ठ दूरेऽपि तेजसः
"द्विजश्रेष्ठा, इथेच थांब, त्या तेजापासून थोडे दूर राहा."
नो चेत्संपत्स्यसे भस्म पतंग इव पावकम्
"नाहीतर, पतंग जसा आगीत जळतो तसाच तूही राख होशील."
आवाभ्यां तत्प्रसादेन सोढमेतत्सुदुःसहम्
"त्याच्या कृपेनेच आम्ही हे अत्यंत कठीण तेज सहन करू शकलो."
एवं तं ब्राह्मणं तत्र मुक्त्वा दूरे सुतान्वितम्
अशा प्रकारे त्या ब्राह्मणाला त्याच्या मुलांसह दूर ठेवून,
दिव्यस्तुतिपरौ मूर्ध्नि धृतहस्तांजलीपुटौ
ते दोघेही दिव्य स्तुतीत मग्न झाले, हात जोडून डोक्यावर ठेवले.
त्रिःपरिकम्य तं देवमष्टांगं प्रणतौ हरिम् ६.८०.
त्यांनी त्या देवाची तीन वेळा प्रदक्षिणा केली आणि अष्टांग नमस्कार करून हरिला वंदन केले.
पादसंवाहनासक्तां विष्णु वक्त्राहितेक्षणाम्
पाय दाबण्यात मग्न होऊन, त्यांची नजर विष्णूच्या मुखावर स्थिर होती.
सन्निविष्टां तदभ्याशे सम्यग्ध्यानपरायणाम्
ते जवळ बसले आणि मन लावून ध्यान करत राहिले.
अथ तौ विष्णुना हर्षादुभावपि प्रहर्षितौ
मग विष्णूच्या कृपेने ते दोघेही अत्यंत आनंदित झाले.
गरुडो वै ब्राह्मणाय यन्मां पृच्छसि केशव
केशवा, तू माझ्याकडून, गरुडाकडून, त्या ब्राह्मणासाठी विचारत आहेस.
कच्चिन्नेंद्रस्य संजातं भयं दानवसंभवम्
इंद्राला दानवांमुळे भीती निर्माण झाली आहे का?
यज्ञभागं लभंते स्म कच्चिद्देवाः सवासवाः
देवतांनी, इंद्रासह, यज्ञातील आपला हिस्सा मिळवला आहे का?
रोरूयमाणा भारार्ता दानवैः पीडिता भृशम्
दानवांनी फार त्रास दिल्यामुळे देवता भाराने पिडून मोठ्याने रडत आहेत का?
उग्रसेनसुतः कंसः संभूतः स महासुरः
उग्रसेनाचा पुत्र कंस, तो महान असुर, जन्माला आला आहे.
अरिष्टो धेनुकः केशी प्रलम्बोनाम चापरः
अरिष्ट, धेनुक, केशी आणि प्रलंब नावाचा दुसरा असुर—
इतश्चेतश्च धावद्भिर्दानवैरेभिरेव च ६.८०.
हे दानव इकडे तिकडे सर्व दिशांना धावत आहेत.
ऊर्ध्वबाहुस्तथा जातो मर्त्यलोके जनोऽधुना
आता मर्त्य लोकांमध्ये लोक वर हात उचलून आर्जव करत आहेत.
भारावतरणं देव न करिष्यसि चाशु चेत्
देवा, जर तू लवकरच पृथ्वीवरील भार हलका केला नाहीस—
तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा ब्रह्मणा लोककर्तृणा
तिचे, म्हणजे पृथ्वीचे, हे बोल ब्रह्मा या सृष्टीकर्त्याने ऐकले.