यावन्मात्रैः परिस्पृष्टमेतत्सैकतरेणुभिः
जितकिती वाळूच्या कणांनी हे स्पर्शले गेले आहे,
वालखिल्या इति ख्याताः सर्वेंऽगुष्ठप्रमाणकाः
जे वाळखिल्य म्हणून प्रसिद्ध आहेत, ते सगळे अंगठ्याएवढ्या आकाराचे आहेत.
एतस्मिन्नंतरे तस्माद्वेदिमध्याच्च तत्क्षणात् अंगुष्ठकप्रमाणानि निष्क्रान्तानि द्विजोत्तमाः
त्या वेळेत, वेदीच्या मध्यातून, हे अंगठ्याएवढ्या आकाराचे जीव, हे श्रेष्ठ द्विजांनो, तिथे प्रकट झाले.
ततस्ते प्रणिपत्योच्चैः प्रोचुर्देवं पितामहम्
ते सर्वांनी मोठ्या आदराने वाकून, देव पितामहांना नमस्कार करून बोलले.
गमिष्यथ परां सिद्धिं येन लोके सुदुर्लभाम् ॥ ६.७७.
तुम्ही जगात फार दुर्मिळ अशी परम सिद्धी मिळवाल.
ते तथेति प्रतिज्ञाय कृत्वा तत्राश्रमं शुभम्
त्यांनी 'तसेच होवो' असे मान्य करून तिथे एक पवित्र आश्रम उभारला.
अथ ब्रह्मापि तत्कर्म सर्वं वैवाहिकं क्रमात्
मग ब्रह्मदेवांनी सर्व विवाहाचे विधी नीटपणे केले.
पतत्सु पुष्पवर्षेषु समन्ताद्गगनांगणात्
आकाशातून सर्वत्र फुलांचा वर्षाव होत असताना,
पठत्सु विप्रमुख्येषु नृत्यमानासु रागतः
श्रेष्ठ ब्राह्मण पठण करत असताना आणि नर्तिका मन लावून नाचत असताना,
एवं महोत्सवो जज्ञे तत स्तुंबुरुपूर्वकैः
अशा प्रकारे गाण्याच्या आणि वाद्यांच्या गजरात मोठा उत्सव झाला.
अथ कर्मावसाने स भगवांस्त्रिपुरांतकः
मग विधी संपल्यावर, त्रिपुरांतक भगवान तिथे आले.
वैवाहिकी सुरश्रेष्ठ यद्यपि स्यात्सुदुर्लभा
हे देवश्रेष्ठा, जरी विवाहसंस्कार फार दुर्मिळ असला,
त्वया स्थेयं सदैवात्र नृणां पापविशुद्धये
तरीही, लोकांच्या पापांच्या शुद्धीसाठी तुला इथे सदैव राहावेच लागेल.
येन ते सन्निधौ कृत्वा स्वाश्रमं शशिशेखर
हे शशिशेखरा, ज्यांनी तुझ्या सान्निध्यात आपला आश्रम वसवला,
चैत्रशुक्लत्रयोदश्यां नक्षत्रे भगदैवते तदैव तस्य पापानि प्रयास्यन्ति च संक्षयम् ॥ ६.७७.
चैत्र शुद्ध त्रयोदशीला, भगदैवत नक्षत्रावर, त्याच वेळी त्याची सर्व पापे नाहीशी होतील.
या नारी दुर्भगा वन्ध्या काणा रूपविवर्जिता प्रजावती सुभोगाढ्या सुभगा नात्र संशयः
कोणतीही स्त्री दुर्दैवी, वंध्या, काणा किंवा रूपहीन असली, तरी ती नक्कीच सौभाग्यवती, संपन्न आणि संततीवती होईल—यात शंका नाही.
स्थास्यामि सहितः पत्न्या सत्यात्व द्वचनाद्विधे
मी सत्य आणि वचनाच्या आज्ञेने माझ्या पत्नीसमवेत इथेच राहीन.
विद्यते वेदिमध्यस्थो लोकानां पापनाशनः
जो वेदीच्या मध्यभागी उभा आहे, तो लोकांच्या पापांचा नाश करणारा आहे.
एतद्वः सर्वमाख्यातं यथा तस्य पुराऽभवत्
हे सर्व मी तुम्हाला सांगितलं, जसं त्या काळी त्याच्यावर घडलं होतं.
विवाहसमये प्राप्ते प्रारम्भे वा शृणोति यः तस्याऽविघ्नं भवेत्सर्वं कर्म वैवाहिकं च यत्
लग्नाच्या वेळी किंवा सुरुवातीला जो कोणी हे ऐकतो, त्याच्या विवाहाच्या सर्व कार्यात आणि संबंधित प्रत्येक गोष्टीत कोणतीही अडचण येत नाही.
कन्या च सुखसौभाग्य शीलाचारगुणान्विता
ती कन्या सुखी, सौभाग्यवती, चांगल्या स्वभावाची, उत्तम वागणुकीची आणि गुणी होती.
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां सहितायां षष्ठे नागरखंडे श्रीहाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये हराश्रयवेदिकामाहात्म्यवर्णनंनाम सप्तसप्ततितमोऽध्यायः
श्रीस्कांद महापुराणाच्या एक्याऐंशी हजार श्लोकांच्या सहाव्या नागरखंडातील श्रीहाटकेश्वर क्षेत्राच्या माहात्म्यातील हराश्रय वेदिकेच्या माहात्म्याचं वर्णन असलेल्या सत्त्याहत्तराव्या अध्यायाचा इथे समारोप झाला.
वालखिल्यैश्च तैः सर्वैर्मुनिभिः शंसितव्रतैः
त्या सर्व वाळखिल्य ऋषींनी, जे व्रताचे पालन करणारे होते,
सम्यक्छ्रद्धाप्रयत्नेन ब्रह्मणा विहितं तपः
ब्रह्मदेवाने सांगितलेल्या पद्धतीने, पूर्ण श्रद्धा आणि प्रयत्नाने तप केला.
पश्चिमे वालखिल्यैश्च जपस्नानपरायणैः आश्रमे चतुरास्यस्य तद्वो वक्ष्यामि सांप्रतम्
पश्चिमेला, वाळखिल्य ऋषी जप आणि स्नान यांना समर्पित होऊन, चतुर्मुख ब्रह्मदेवाच्या आश्रमात होते, ते मी आता तुम्हाला सांगतो.
तत्र दुश्चारिणी काचिद्रात्रौ ब्राह्मणवंशजा
तेथे रात्री, एका ब्राह्मण कुळातील स्त्री, जी चुकीचं वागणारी होती,
अज्ञाता पतिना मात्रा तथान्यैरपि बांधवैः
ती तिच्या नवऱ्याला, आईला आणि इतर नातेवाईकांना माहीत नव्हती.
कस्यचित्त्वथ कालस्य दृष्टा सा केनचि द्द्विजाः
काही काळानंतर, तिला कुणीतरी पाहिलं, हे द्विजजनांनो.
अथासौ कोपसंयुक्तस्तस्या भर्ता सुनिष्ठुरैः
मग तिचा नवरा रागाने भरून, तिला कठोरपणे बोलला.
अथ सा धार्ष्ट्यमासाद्य स्त्रीस्वभावं समाश्रिता
तेव्हा ती धाडसाने, स्त्रियांना जसा स्वभाव असतो तसा आधार घेऊन,