महामांसाशनं यस्मात्कारितोऽहं त्वयाधम
'तुझ्यामुळे, हे दुष्ट माणसा, मला मोठ्या प्रमाणात मांस खायला लावले आहे.'
ततः संशोधयामास तस्य मांसस्य चागमम्
मग त्याने त्या मांसाचा मूळ शोधायला सुरुवात केली.
तेऽब्रुवन्नैतदस्माभिः श्रपितं मांसमीदृशम् ६.५३.
ते म्हणाले, 'हे असे मांस आम्ही शिजवले आहे.'
राक्षसं वा पिशाचं वा दानवं वा विना विभो
'राक्षस, पिशाच किंवा दानव यांच्याशिवाय, हे शक्य नाही, हे प्रभो...'
एतस्मिन्नंतरे तस्य नारदो मुनिसत्तमः
इतक्यात, श्रेष्ठ ऋषी नारद त्यांच्या जवळ आले.
. तच्छ्रुत्वा कोपमापन्नः स राजा शप्तुमुद्यतः शापोद्यतं च तं दृष्ट्वा नारदो वाक्यमब्रवीत्
हे ऐकून राजा रागावला आणि शाप देण्यासाठी सज्ज झाला. त्याला शाप देण्यास तयार पाहून नारदांनी असे म्हटले.
निघ्नन्तो वा शपन्तो वा द्विषन्तो वा द्विजातयः गुरुरेष पुनर्मान्यस्तव पार्थिवसत्तम
ब्राह्मण मारोत, शाप देत असोत किंवा वैर धरत असोत, तरीसुद्धा त्यांना गुरु मानून आदर द्यावा, हे राजाधिराज.
तस्मान्नार्हसि शप्तुं त्वं प्रतिशापेन सन्मुनिम् पादयोः कृत्स्नमुपरि प्रमुमोच ततः परम्
म्हणूनच, या ऋषीला शाप देऊ नकोस. असे सांगून नारदांनी त्याचे पाय पूर्णपणे सोडले.
अथ तौ चरणौ तस्य तप्त शापोदकप्लुतौ
मग त्याचे ते दोन पाय, शापाच्या जळत्या पाण्याने भिजलेले—
कल्माषपाद इत्युक्तस्ततःप्रभृति स क्षितौ
त्या वेळेपासून पृथ्वीवर त्याला 'कल्माषपाद' असे नाव पडले.
ज्ञात्वा दत्तं वृथा शापं तस्य भूमिपतेस्तदा
राजाला दिलेला शाप व्यर्थ गेला हे लक्षात आल्यावर—
उवाच व्यर्थः शापोऽयं तव दत्तो मया नृप
त्याने म्हटले, 'राजा, मी तुला दिलेला हा शाप निष्फळ आहे.'
तस्मात्त्वं राक्षसो भूत्वा कञ्चित्कालं नृपो त्तम ६.५३.
म्हणूनच, हे श्रेष्ठ राजा, काही काळासाठी तू राक्षस होशील.
यदा त्वं क्रूरबुद्धिं तं राक्षसं निहनिष्यसि
जेव्हा तू त्या क्रूर बुद्धीच्या राक्षसाचा वध करशील—
ऊर्ध्वकेशो महाकायः कृष्णदन्तो भया नकः
त्याचे केस ताठ उभे, शरीर मोठे, दात काळे, आणि रूप भयावह असेल—
ततो जघान विप्रेन्द्रान्राक्षसं भावमाश्रितः
मग राक्षसभाव धारण करून त्याने श्रेष्ठ ब्राह्मणांचा वध केला.
कस्यचित्त्वथ कालस्य क्रूर बुद्धिः स राक्षसः
काही काळानंतर, तो क्रूर मनाचा राक्षस—
भ्रातुर्वधकृतं वैरं स्मरमाणस्ततः परम्
आपल्या भावाच्या वधामुळे निर्माण झालेलं वैर आठवत—
ततस्तं वेष्टयित्वापि समंताद्राक्षसो नृपम्
मग त्या राक्षसाने राजाला सर्व बाजूंनी वेढून घट्ट पकडलं.
त्वया यो निहतोऽस्माकं ज्येष्ठो भ्राता सुदुर्मते
'दुष्ट बुद्धीच्या, तू आमच्या मोठ्या भावाचा वध केला आहेस,' असे त्याने म्हटले.
शारदस्येव मेघस्य गर्जितं तव निष्फलम्
तुझा गर्जना शरद ऋतूतील मेघाच्या गडगडाटासारखा निष्फळ आहे.
एवमुक्त्वा समादाय ततो वृक्षं स पार्थिवः
असं म्हणून, त्या राजाने लगेच एक झाड उचललं.
सोऽपि वृक्षं समुत्पाट्य क्रोधसंरक्तलोचनः ६.५३.
तोही रागाने डोळे लाल करून एक झाड उपटून घेतला.
एवं द्वावपि तौ शूरौ वृक्षयुद्धं महाबलौ
अशा प्रकारे दोन्ही बलवान वीर झाडांनी लढू लागले.
कृतवन्तौ वने तत्र बहुवृक्षक्षयावहम्
त्या जंगलात त्यांनी अनेक झाडांचा नाश केला.
अथ तं श्रांतमालोक्य कूरबुद्धिं महीपतिः
मग त्याला थकलेला आणि मन गोंधळलेला पाहून राजा—
ततश्चास्फोटयामास भूमौ कोपसमन्वितः
तेव्हा रागाने भरून त्याने जमिनीवर जोरात मारले.
तस्मिंस्तु निहते शूरे राक्षसे स महीपतिः
त्या शूर राक्षसाचा वध झाल्यावर राजा—
ततस्ते राक्षसाः शेषाः समंतात्तं महीपतिम्
मग उरलेले राक्षस सर्व बाजूंनी त्या राजाभोवती जमले.
ततस्तानपि भूपालो जघान प्रहसन्निव
राजाने हसत हसत त्यांनाही मारले.