ततः प्रोवाच ताः सर्वा गत्वाऽरण्यं द्विजोत्तमाः
नंतर ती सर्वांना, त्या श्रेष्ठ ब्राह्मणांना, जंगलात जाऊन बोलली.
बहुले चंपके दामे वसुधारे घटस्रवे ६.५१.
घनदाट चंपकाच्या बनात, मातीच्या प्रवाहाजवळ आणि घड्याळातून वाहणाऱ्या पाण्याजवळ.
तथान्या धेनवो याश्च संस्थिता गोकुलांतिके अद्याहं निजयूथस्य भ्रमंती नातिदूरतः
तसंच, गोकुळाजवळ असलेल्या इतर गायाही, आज मी माझ्या कळपाजवळच फार दूर न जाता फिरते.
ततश्च गहनं प्राप्ता वनं मानुषवर्जितम्
मग त्या सर्वजणी माणसांविरहित घनदाट जंगलात पोहोचल्या.
युष्माकं दर्शनार्थाय सुतसंभाषणाय च
तुम्हाला भेटण्यासाठी आणि माझ्या मुलाशी बोलण्यासाठी मी आले.
दृष्टः संभाषितः पुत्रः शासितश्च मया हि सः
माझ्या मुलाला मी पाहिलं, बोलले आणि योग्य ते समजावलंही.
अज्ञानाज्ज्ञानतो वापि भवतीनां मया कृतम्
माझ्या अज्ञानाने किंवा ज्ञानाने, मी तुमच्यासाठी जे काही केलं ते केलं.
अनाथो ह्यबलो दीनः क्षीरपो मम बालकः
माझा मुलगा असहाय, दुर्बल, दुःखी आणि दूध पिणारा आहे.
भ्रममाणोऽसमे स्थाने व्रजमानोऽन्यगोकुले
ओळखीच्या जागेत न राहता, दुसऱ्या गवळ्यांच्या वाडीत जात असताना,
अहं तत्र गमिष्यामि स व्याघ्रो यत्र संस्थितः
मी तिथे जाईन, जिथे तो वाघ थांबला आहे.
आपद्धर्मं न वेत्सि त्वं नूनं येन प्रगच्छसि
तुला संकटात वागायचे नियम माहीत नाहीत, म्हणूनच तू असा जात आहेस.
न नर्मयुक्तं वचनं हिनस्ति न स्त्रीषु जातिर्न विवाहकाले ६.५१.
मजेत बोललेले शब्द कधीच दुखावत नाहीत; तसेच स्त्रियांमध्ये किंवा लग्नाच्या वेळी दोष धरला जात नाही.
तस्मात्तत्र न गंतव्यं दोषो नास्त्यत्र ते शुभे
म्हणून तिथे जाऊ नकोस; यात तुझा काहीही दोष नाही, शुभे.
आत्मप्राणहितार्थाय न साधूनां प्रशस्यते
फक्त स्वतःच्या जीवासाठी किंवा फायद्यासाठी केलेली कृत्ये सज्जन लोकांना मान्य नसतात.
सत्ये प्रतिष्ठितो लोको धर्मः सत्ये प्रतिष्ठितः
संपूर्ण जग सत्यावर उभे आहे; धर्मही सत्यावरच टिकून आहे.
विष्णवे पृथिवीं दत्त्वा बलिः पातालमाश्रितः
बळीने विष्णूला पृथ्वी दिली आणि मग तो पाताळात गेला.
यः स्वं वाक्यं प्रतिज्ञाय न करोति यथोदितम्
जो आपले वचन देतो आणि नंतर तसे करत नाही,
या त्वं सत्यप्रतिष्ठार्थं प्राणांस्त्यजसि दुस्त्यजान्
तू सत्यासाठी, हे कठीण प्राण सोडायला निघाली आहेस.
किं त्वां कल्याणि वक्ष्यामः स्वयं धर्मार्थवादिनीम्
काय सांगावे तुला, हे कल्याणी, कारण तूच तर धर्माची आणि कर्तव्याची बोलतेस.
तस्माद्गच्छ महाभागे न शोच्यः पुत्रकस्तव
म्हणून, हे भाग्यवती, तू जा; तुझ्या मुलासाठी शोक करू नकोस.
एतत्पुनर्वयं विद्मः सदा सत्यवतां नृणाम्
हे आम्हाला नेहमीच माहीत आहे, जे सत्यावर प्रेम करणाऱ्या लोकांबद्दल आहे.
प्रस्थिता व्याघ्रमुद्दिश्य पुत्रशोकेन पीडिता ॥ ६.५१.
ती वाघाकडे जाण्यास निघाली, मुलाच्या दुःखाने व्याकुळ झाली होती.
शोकाग्निनापि संतप्ता निराशा पुत्रदर्शने
शोकाच्या आगीत होरपळलेली, मुलाला पुन्हा पाहण्याची आशा संपली होती.
अंधेव दृष्टिनिर्मुक्ता प्रस्खलंती पदेपदे
दृष्टी नसलेल्या आंधळ्यासारखी, प्रत्येक पावलावर ठेचकाळत चालली होती.
प्रसुप्तं भ्रममाणं वा मम पुत्रं सुबालकम्
माझा मुलगा, झोपलेला असो किंवा भटकत असो, अजून लहानच आहे.
एवं प्रलप्य मनसा संप्राप्ता तत्र यत्र सः
अशी मनात बोलत बोलत, ती तिथे पोहोचली जिथे तो होता.
व्याघ्रः क्षुत्क्षामकण्ठश्च तस्या मार्गावलोककः
भुकेने व्याकुळ झालेला, कोरड्या घशाचा वाघ तिच्या वाटेकडे पाहत होता.
कुरु तृप्तिं यथाकामं मम मांसेन सांप्रतम्
आता माझ्या मांसाने हवे तितके तुझे पोट भर.
तां दृष्ट्वा सोऽपि दुष्टात्मा वैराग्यं परमं गतः
तिला पाहून तो दुष्टही मनाने पूर्ण विरक्त झाला.
न हि सत्यवतां किंचिदशुभं विद्यते क्वचित्
सत्य बोलणाऱ्यांना कधीच कोणतेही अशुभ घडत नाही.