संसारभ्रमणं नारी प्रथमेपि समागमे
स्त्री पहिल्याच भेटीतही माणसाला संसारात भटकायला लावते.
तस्मात्स्त्रीभिः समं प्राज्ञः संभाषामपि वर्जयेत्
म्हणून, शहाण्या माणसाने स्त्रियांसोबत बोलणेसुद्धा टाळावं.
अंगार सदृशा नारी घृतकुंभसमः पुमान्
स्त्री म्हणजे अग्नी सारखी आहे, आणि पुरुष तुपाच्या भांड्यासारखा आहे.
स्त्रियो मूलमनर्थानां सर्वेषां प्राणिनां भुवि
या पृथ्वीवर सर्व जीवांसाठी अनर्थाचं मूळ स्त्रिया आहेत.
कुलीना वित्तवत्यश्च नाथवत्योऽपि योषितः ६.४४.
जरी स्त्रिया चांगल्या घरातल्या, श्रीमंत किंवा पालकांच्या संरक्षणाखाली असल्या,
न स्त्रीभ्यः किंचिदन्यद्धि पापाय विद्यते भुवि नीचोऽपि कुरुते सेवां यस्तासां विजनेष्वथ
या पृथ्वीवर स्त्रियांपेक्षा जास्त पापकारक दुसरं काहीच नाही; अगदी नीच माणूसही त्यांच्या गुप्तपणे सेवा करतो.
अनर्थत्वान्मनुष्याणां भयात्परिजनस्य च
माणसांच्या दुर्दैवामुळे आणि आपल्या सेवकांची भीती वाटून,
शशाप तं मुनिश्रेष्ठं स्फुरमाणोष्ठसंपुटा
ती संतापाने ओठ थरथरत त्या श्रेष्ठ ऋषीला शाप देऊ लागली.
यस्मात्त्वया परित्यक्ता सकामाहं सुदुर्मते
अजून माझ्या मनात इच्छा असताना, तू मला सोडून गेलास, अति मूर्खा,
अद्यैव भव दुबुर्द्धे वलीपलितसंयुतः
आजपासूनच, वाईट मनाच्या, तुझ्या अंगावर सुरकुत्या आणि पांढरे केस दिसू लागतील.
बभूव तादृशः सद्यस्तया यादृक्प्रकीर्तितः
तिने जसा शाप दिला, तसा तो लगेच तसाच झाला.
ततः कोपपरीतात्मा सोऽपि तां शप्तुमुद्यतः
मग तोही रागाने भरून तिला शाप देण्यासाठी सज्ज झाला.
निर्दोषोऽपि त्वया यस्माच्छप्तोऽहं गणिकाधमे
मी काहीही दोष नसताना, तू मला शाप दिलास, हे नीच स्त्री,
सापि तद्वचनात्सद्यस्तादृग्रूपा व्यजायत ६.४४.
त्याच्या शब्दामुळे तीही लगेच तशीच दिसू लागली.
अथ तादृक्स्वरूपेण स्नाता तत्र जला शये
मग त्या रूपातच तिने तेथे स्नान केले आणि पाण्यातच पडून राहिली.
तद्दृष्ट्वा परमाश्चर्यमतीव त्वरयान्वितः
हे पाहून तो फारच आश्चर्यचकित झाला आणि घाईने पुढे गेला.
ततस्तौ तीर्थमाहात्म्याद्रूपौदार्यगुणान्वितौ
मग त्या तीर्थाच्या प्रभावाने दोघांनाही पुन्हा सौंदर्य आणि चांगुलपणा मिळाले.
एवं तीर्थस्य माहात्म्यं विज्ञाय भगवानृषिः
अशा प्रकारे त्या तीर्थाचे महत्त्व समजून त्या भगवंत ऋषींनी
तपश्चकार सुमहत्तस्मिंस्तीर्थवरे तदा
त्या श्रेष्ठ तीर्थात मोठ्या तपश्चर्या केल्या.
तत्र स्नात्वा नरो यस्तु पूजयेल्लिंगमुत्तमम्
जो कोणी तिथे स्नान करून उत्तम लिंगाची पूजा करतो,
अद्यापि दृश्यते तत्र गंगोदकसमं जलम्
आजही तिथे गंगाजलासारखेच पाणी दिसते.
यस्तत्र कुरुते स्नानं श्रद्धापूतेन चेतसा
जो कोणी तिथे श्रद्धेने मन शुद्ध करून स्नान करतो,
ततःप्रभृति तत्तीर्थं ख्यातिं प्राप्तं महीतले
त्या वेळेपासून ते तीर्थ पृथ्वीवर प्रसिद्ध झाले.
एतद्वः सर्वमाख्यातं यत्पृष्टोऽस्मि द्विजोत्तमाः ६.४४.
माझ्या कडून विचारले तसे मी तुम्हाला सर्व काही सांगितले, हे श्रेष्ठ द्विजांनो.
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखंडे श्रीहाटकेवरक्षेत्रमाहात्म्ये विश्वामित्रकुण्डोत्पत्ति विश्वामित्रेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम चतुश्चत्वारिंशत्तमोऽध्यायः
अशा प्रकारे, श्रीस्कांद महापुराणाच्या एक्याऐंशी हजार ओवींच्या संहितेतील सहाव्या नागरखंडातील श्रीहाटकेश्वर क्षेत्राच्या माहात्म्याच्या विभागात 'विश्वामित्रकुंडाची उत्पत्ती आणि विश्वामित्रेश्वराच्या महिमेचे वर्णन' हा चव्वेचाळीसावा अध्याय संपला.
यत्र पूर्वं तपस्तप्तमानर्ताधिपभूभुजा
इथे पूर्वी अनर्त देशाचा राजा तपश्चर्या करत होता.
यस्तत्र कार्तिके मासि कृत्तिकास्थे निशाकरे
जो कोणी कार्तिक महिन्यात, चंद्र कृतिका नक्षत्रात असताना, इथे विधी करतो—
कस्मिन्स्थाने च विज्ञेयं कैश्चिह्नैर्वद सूतज
ते ठिकाण कोणते आणि कोणत्या चिन्हांनी ते ओळखता येते, हे मला सांग, सूतपुत्रा.
प्राग्दृष्टं मुनिना तत्र विश्वामित्रेण धीमता
पूर्वी, त्या जागेचे दर्शन बुद्धिमान विश्वामित्र ऋषींनी घेतले होते.
पुरा निवसतस्तस्य विश्वामित्रस्य सन्मुनेः
पूर्वी, जेव्हा तो महान ऋषी विश्वामित्र तिथे राहत होता—