शेषकालेऽपि चित्तस्थान्कामान्मर्त्यः समाप्नुयात् सर्वेष्वपि हि कालेषु चातुमास्ये विशेषतः
माणूस शेवटच्या क्षणीही मनातील इच्छा पूर्ण करू शकतो; सर्व काळात, आणि विशेषतः चातुर्मास्यात.
एतद्वः सर्वमाख्यातं सर्वपातकनाशनम्
हे सर्व मी तुम्हाला सांगितले, जे सर्व पापांचा नाश करते.
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखंडे श्रीहाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये जलशाय्युत्पत्तिवर्णनंनामैकचत्वारिंशत्तमोऽध्यायः
श्रीस्कांद महापुराणाच्या एक्याऐंशी हजार श्लोकांच्या संहितेत, सहाव्या नागरखंडात, श्रीहाटकेश्वर क्षेत्राच्या माहात्म्यात, 'जलशायी उत्पत्तीचे वर्णन' नावाचा हा एकचाळीसावा अध्याय संपला.
संतिष्ठते द्विजश्रेष्ठाः सर्वकामप्रदायकम्
हे श्रेष्ठ द्विजांनो, हे सर्व इच्छांची पूर्तता करणारे म्हणून तिथेच आहे.
तत्र चैत्रतृतीयायां कृते स्नाने भवेन्नरः
तिथे चैत्र महिन्यातल्या शुद्ध तृतीयेला जो स्नान करतो,
नारी वा श्रद्धयोपेता तत्र स्नात्वा प्रजावती
किंवा श्रद्धेने युक्त अशी एखादी स्त्री तिथे स्नान केल्यास तिला संतती प्राप्त होते.
ऋषय ऊचुः तीर्थं तस्य मुनेस्तत्र कस्मिन्काले व्यवस्थितम्
ऋषींनी विचारले: त्या मुनीचे तीर्थ तिथे कोणत्या काळात स्थापन झाले?
अवधूतो धरापृष्ठे माहात्म्येन व्यवस्थितः
त्यांनी सर्व काही सोडून, आपल्या महात्म्याने पृथ्वीवर स्थान मिळवले.
यत्र देवनदी गंगा स्वयमेव व्यवस्थिता
जिथे स्वयं गंगा ही दिव्य नदी तिथे स्थिर आहे.
यस्तत्र कुरुते श्राद्धं पितॄनुद्दिश्य भावितः
जो कोणी तिथे पितरांसाठी भावपूर्वक श्राद्ध करतो,
यत्किंचिद्दीयत दानं तस्मिंस्तीर्थवरे द्विजाः
त्या उत्तम तीर्थावर जो काही दान दिले जाते, हे द्विजांनो,
कस्यचित्त्वथ कालस्य मृगी व्याधशराहता
कधीतरी, एका वेळी, शिकाऱ्याच्या बाणाने जखमी झालेली एक हरिणी—
चैत्रशुक्लतृतीयायां मध्याह्ने द्विजसत्तमाः ६.४२.
चैत्र महिन्यातील शुद्ध तृतीयेला, दुपारी, हे श्रेष्ठ द्विजांनो,
अथ तत्तोयमाहात्म्यान्मेनकानाम साऽभवत्
त्या पाण्याच्या महिमेमुळे तिला 'मेना' हे नाव मिळाले.
स्मरमाणाऽथ सा तस्य प्रभावं वरवर्णिनी चैत्रशुक्लतृतीयायां यामर्क्षे सूर्यवासरे
ती सुंदर स्त्री, त्याच्या सामर्थ्याची आठवण काढत, चैत्र शुद्ध तृतीयेला, सूर्य मेष राशीत असताना,
एकदा दिवसे तस्मिन्भ्रममाणो मुनीश्वरः
त्या दिवशी एकदा, तो महान ऋषी तिथे फिरत होता.
साऽपि स्वर्गात्समायाता देवतादर्शनार्थतः
तीसुद्धा देवतेचे दर्शन घेण्यासाठी स्वर्गातून खाली आली.
सा दृष्ट्वा तं मुनिं तत्र भ्रममाणमितस्ततः
तीने तिथे त्या ऋषीला इकडे तिकडे फिरताना पाहिले.
व्रतप्रभावजैर्व्याप्तं तेजोभिर्भास्करं यथा
व्रताच्या प्रभावामुळे त्याच्याभोवती तेजाचा प्रकाश पसरलेला होता, जणू काही सूर्य आपल्या किरणांनी वेढलेला असतो.
सा तस्य दर्शनादेव कामबाणप्रपीडिता
त्याला पाहताच ती कामबाणांनी विद्ध झाली.
स दृष्ट्वाऽदृष्टपूर्वां तां मार्गपृच्छाकृते ततः
त्याने तिला, जी पूर्वी कधीच दिसली नव्हती, पाहून वाट विचारण्यासाठी तिला विचारले.
उवाच देशं तां पृच्छन्स्त्रीधर्मांश्च विशेषतः
त्याने तिला त्या प्रदेशाबद्दल आणि विशेषतः स्त्रियांचे कर्तव्य काय ते विचारले.
सदैव वासुदेवस्य भक्तिश्चाव्यभिचारिणी चारित्रविनयोपेता सर्वदा प्रियवादिनी ॥ ६.४२.
तुझी वासुदेवावरची भक्ती नेहमीच अढळ आहे का? तुझ्या वागण्यात चांगुलपणा आणि नम्रता आहे का? तू नेहमी गोड बोलतेस का?
कच्चित्त्वं सर्वदाभीष्टा पत्युर्दानैस्तथार्च्चनैः
तू नेहमी दान आणि पूजेद्वारे पतीला आनंदी ठेवतेस का?
कच्चिद्भर्तरि संसुप्ते त्वं निशवशमेष्यसि
पती झोपलेला असताना, तू रात्री जागी राहतेस का?
कच्चित्प्रातः समुत्थाय करोषि गृहमार्जनम्
तू रोज सकाळी लवकर उठून घर झाडतेस का?
कच्चिदेवान्नमस्कृत्य गुरुं च तदनंतरम्
तू देवांना नमस्कार करून नंतर गुरूंना वंदन करतेस का?
कच्चिदस्तंगते सूर्ये नान्नमश्नासि भाभिनि
हे तेजस्विनी, सूर्य मावळल्यानंतर तू अन्न खात नाहीस ना?
कच्चित्पिबसि पानीयं सप्तवारविशोधितम् [। निबिडेन स्ववस्त्रेण पालयंती जलोद्भवान्॥ २६. यूकामत्कुणदंशादीन्पुत्रवत्परिरक्षसि
तू पाणी सात वेळा शुद्ध करून, स्वतःच्या वस्त्राने गाळून पितेस का? पाण्यात जन्मणाऱ्या जंतूंना—जसे की उवा, खटमळ, डास—आपल्या मुलांसारखे जपतेस का?
कच्चित्साधुमुखान्नित्यं शिवधर्मं सुभक्तितः
तू नेहमी सत्पुरुषांच्या संगतीत राहून, शिवधर्माची भक्तीपूर्वक आचरण करतेस का?