एकादश्यां नरस्तत्र यः श्राद्धं कुरुते नृप स्नानेनव विपापत्वं तत्क्षणादेव जायते
राजा, जो कोणी तिथे एकादशीला श्राद्ध करतो आणि केवळ स्नान करतो, त्याला त्या क्षणीच सर्व पापांपासून मुक्ती मिळते.
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे तृतीयेऽर्बुदखंडे शुक्लतीर्थमाहात्म्यवर्णनंनाम त्रयोविंशोऽध्यायः
अशा प्रकारे श्रीस्कांद महापुराणाच्या एक्याऐंशी हजार श्लोकांच्या संहितेतील सातव्या प्रभासखंडाच्या तिसऱ्या अर्बुदखंडातील 'शुक्लतीर्थ महात्म्य' या त्रेविसाव्या अध्यायाचा समाप्ती झाली.
देवी कात्यायनी यत्र शुंभदानवनाशिनी
जिथे देवी कात्यायनी, शुंभ दानवाचा नाश करणारी, वास करते.
शुंभोनाम महादैत्यः पुराऽऽसीत्पृथिवीतले
पूर्वी पृथ्वीवर शुंभ नावाचा एक मोठा दैत्य होता.
स शंकरवराद्दैत्यो देवदानवरक्षसाम्
त्या दैत्याने शंकराच्या वरामुळे देव, दानव आणि राक्षसांवर प्रभुत्व मिळवले.
ततो देवगणाः सर्वे गत्वाऽर्बुदमथाचलम् देवीमाराधयामासुर्व्यक्तरूपां सुरेश्वरीम्
मग सर्व देवगण अर्बुद पर्वतावर गेले आणि प्रकट स्वरूपातील, देवांची अधिष्ठात्री असलेल्या देवीची पूजा केली.
अथ तेषां प्रसन्ना सा दृष्टिगोचरमागता
मग देवी त्यांच्यावर प्रसन्न होऊन प्रत्यक्ष त्यांच्या समोर प्रकट झाली.
तं निषूदय कल्याणि सोवध्योन्यैः सदा रणे
कल्याणी, त्याचा नाश कर. तो नेहमी युद्धात दुसऱ्याच्या हातून मारला जाणारा आहे.
त्वया संरक्षिता देवि पुरा बाष्कलितो वयम्
देवी, पूर्वी बाष्कलाने आम्हाला जिंकले असताना तूच आम्हाला वाचवले होतेस.
स तया याचिते युद्धे ज्ञात्वा तां योषितं नृप
राजा, जेव्हा तिने त्याला युद्धासाठी आव्हान दिले, तेव्हा तो तिला स्त्री आहे हे जाणून होता.
जीवग्राहेण दुष्टेयं गृह्यतां परुषस्वना 7.3.24.
‘ही दुष्ट, कठोर आवाजाने बोलणारी, तिला जिवंत पकडा!’
अथ तस्य समादेशाद्दानवास्तां ततो द्रुतम्
मग त्याच्या आज्ञेने दानवांनी तिच्यावर झपाट्याने चाल केली.
ततोऽवलोकनाद्दैत्यास्तया ते भस्मसात्कृताः
मग तिच्या एका दृष्टिक्षेपाने ते सर्व दानव राख झाले.
अब्रवीत्तिष्ठतिष्ठेति खङ्गमुद्यम्य भीषणः
तो भीषण तलवार उगारून ओरडला, ‘थांब! थांब!’
अभवद्भस्मसात्सद्यः पतंग इव पावकम् भित्त्वा रसातलं जग्मुः पातालं भयसंयुताः
तो क्षणातच जणू पतंग जसा आगीत जळतो तसा राख झाला; भितीने उरलेले पाताळात पळून गेले.
ततो देवगणाः सर्वे तुष्टुवुस्तां सुरेश्वरीम्
मग सर्व देवगणांनी त्या देवीचे स्तुतीगीत गायले.
देव्युवाच तत्रैव पर्वते स्थास्ये ह्यर्बुदेऽहं सुरोत्तमाः
देवी म्हणाली: ‘सर्वश्रेष्ठ देवांनो, मी इथेच अर्बुद पर्वतावर राहीन.’
विना यज्ञैस्तथा दानैः स्वर्गः संकीर्णतां गतः
यज्ञ आणि दानांशिवाय स्वर्ग अपवित्र झाला आहे.
वयं त्वां तत्र द्रक्ष्यामः शुक्लाष्टम्यां सदा शुचेः
शुद्ध स्वरूप असलेल्या देवी, आम्ही नेहमी त्या ठिकाणी, शुक्ल पक्षातील अष्टमीला तुला पाहू.
सापि देवी गिरौ तत्र गत्वा चैवार्बुदे नृप ॥ 7.3.24.
राजन्, ती देवी त्या अर्बुद नावाच्या डोंगरावर गेली.
गुहामध्यं समासाद्य नित्यं जगद्धिताय वै
ती देवी गुहेच्या मध्यभागी जाऊन, नेहमी जगाच्या कल्याणासाठी कार्य करते.
यस्तां पश्यति राजेन्द्र शुक्लाष्टम्यां समाहितः
राजाधिराज, जो कोणी शुक्ल पक्षातील अष्टमीला एकाग्रतेने तिला पाहतो—
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे तृतीयेऽर्बुदखण्डे कात्यायनीमाहात्म्यवर्णनंनाम चतुर्विंशोऽध्यायः
अशी ही एक्याऐंशी हजार श्लोकांची श्रीस्कांद महापुराणातील सप्तम प्रभासखंडातील तिसऱ्या अर्बुदखंडातील 'कात्यायनी माहात्म्याचे वर्णन' नावाचा चोवीसवा अध्याय संपला.
यत्र पूर्वं तपस्तप्तं मंकिना ब्राह्मणेन च
जिथे पूर्वी मंकिन आणि एका ब्राह्मणाने तपश्चर्या केली होती—
पुरा मंकिरभूद्विप्रो नाममात्रेण भूपते
पूर्वी मंकिन नावाचा ब्राह्मण फक्त नावापुरता ब्राह्मण होता, राजन्.
अथासौ पर्वते रम्ये लोकानां नृपसत्तम
मग, राजश्रेष्ठ, तो सुंदर डोंगरावर राहू लागला.
कस्यचित्त्वथ कालस्य तेन वित्तमुपार्जितम्
काही काळाने त्याने तिथे संपत्ती मिळवली.
ततस्तद्दमयामास गोयुगं नृपसत्तम
मग, राजश्रेष्ठ, त्याने दोन बैलांना वश केले.
निबद्धमुष्ट्रमासाद्य ग्रीवादेशे बलात्स्थितम्
त्याने बांधलेल्या उंटाला पकडून, जबरदस्तीने त्याच्या गळ्याजवळ ठेवले.
गोयुगेन हि ग्रीवायां लम्बमानेन भूपते
राजन्, त्या बैलांच्या जोडगोळीने गळ्यात लोंबकळत असताना—