सर्वेषामेव देवानां संति तीर्थानि भूतले
सर्व देवतांची पृथ्वीवर तीर्थस्थाने आहेत.
यत्र त्रिकालमासाद्य कर्म संध्यासमुद्भवम्
जिथे तीनही काळी संध्याकाळी होणारी कर्मे केली जातात.
तथान्यदपि यत्किञ्चित्कर्म धर्म्यं हितावहम्
तसेच इतर जे काही धर्मयुक्त आणि हितकारक कर्म असते.
न स्वर्गेऽस्ति हि कृत्यानामधिकारोऽत्र कश्चन
स्वर्गात या कर्मांचे करण्याचा अधिकार नाही.
तस्माद्यत्र धरापृष्ठे शिलेयं निपतिष्यति
म्हणून ज्या ठिकाणी ही शिला पृथ्वीवर पडेल—
एवमुक्त्वा सुविस्तीर्णां शिलां तामा सनोद्भवाम्
असे म्हणून, त्या विस्तीर्ण पर्वतजन्मी शिलेला खाली सोडले.
अथ सा पतिता भूमौ सर्वरत्नमयी शिला ६.४०.
नंतर ती सर्व रत्नांनी बनलेली शिला पृथ्वीवर पडली.
तत आगत्य लोकेशः स्वयमेव धरातलम्
त्यानंतर जगाचा स्वामी स्वतः पृथ्वीवर आला.
ततः पुण्यतमे देशे दृष्ट्वा तां समुपस्थिताम्
त्या सर्वात पवित्र स्थळी, तिला समोर पाहून—
सलिलेन विना यस्मान्न क्रिया संप्रवर्तते
कारण पाण्याशिवाय कोणतेही कर्म होत नाही.
ततः संचिंतयामास स्वसुतां च सरस्वतीम्
मग त्याने आपल्या कन्या सरस्वतीचा विचार केला.
अथ भूमितलं भित्त्वा प्रादुर्भूता महानदी
मग पृथ्वी फोडून ती महानदी प्रकट झाली.
संध्यात्रयेऽपि त्वत्तोयैर्येन कृत्यं करोम्यहम्
तीनही संध्याकाळी मी तुझ्या पाण्याने कर्मे करीन.
तथा ये मानवाः स्नानं करिष्यंति जले तव
तसेच, जे मनुष्य तुझ्या पाण्यात स्नान करतील—
जनस्पर्शभयाद्भीता नागच्छामि महीतले ॥ ६.४०.
लोकांच्या सहवासाची भीती वाटते म्हणून मी पृथ्वीवर येत नाही.
तवादेशोऽन्यथा नैव मया कार्यः कथंचन
तुझ्या आज्ञेनेच आणि दुसऱ्या कुठल्याही प्रकारे नाही, मी काहीही करायला नको.
अगम्यं सर्वमर्त्यानां तत्र त्वं स्थातुमर्हसि
ते ठिकाण सर्व मरणाऱ्यांसाठी अगम्य आहे; तिथे तू राहायला योग्य आहेस.
एवमुक्त्वा स देवेशश्चखान च महाह्रदम्
असं म्हणून देवांचा अधिपतीने एक मोठं सरोवर खोदलं.
ततो दृष्टिविषान्सर्पानादिदेश पितामहः
मग पितामहाने विषारी दृष्टी असलेल्या सर्पांना आज्ञा दिली.
यथा सरस्वतीं मर्त्या न स्पृशंति कथंचन
ज्यामुळे माणसं कधीच सरस्वतीला स्पर्श करू शकणार नाहीत.
तां च चित्रशिलां मध्ये ब्रह्मलोकं जगाम ह
आणि त्या रंगीबेरंगी दगडांच्या मध्ये, ती ब्रह्मलोकात गेली.
अथ मंकणकोनाम महर्षिः संशितव्रतः
मग मंकण नावाचा, कठोर व्रत पाळणारा एक महर्षी होता.
सक्रमाद्भ्रममाणस्तु तस्मिन्सर्पाभिरक्षिते
तो तिथे, सर्पांच्या संरक्षणाखाली, फिरत होता.
सोऽपि विद्याबलात्सर्पान्निर्विषांस्तांश्चकारह निष्क्रांतः सलिलात्तस्मात्कृतकृत्यो मुदान्वितः
त्याने आपल्या विद्या-शक्तीने सर्पांना विषहीन केलं; तो पाण्यातून बाहेर आला, आपलं कार्य पूर्ण करून आनंदित झाला.
ततश्चक्रे मुनिर्यावत्सम्यक्कुशपरिग्रहम् ६.४०.
मग त्या ऋषीने योग्य रीतीने कुशाचं उचलणं केलं.
अथ तस्मात्क्षताज्जातस्तस्य शाकरसो महान्
त्या जखमेतून मोठा शाकरस निघाला.
सिद्धोऽहमिति विज्ञाय नृत्यं चक्रे ततः परम्
आपण सिद्ध झालो आहोत हे जाणून, त्याने मग अतिशय नृत्य सुरू केलं.
अथैवं नृत्यमानस्य मुनेस्तस्य महात्मनः
त्या महात्मा ऋषी नाचत असताना,
चमत्कारपुरं कृत्स्नं भग्नं नष्टा द्विजोत्तमाः
संपूर्ण चमत्कारपूर नगर उद्ध्वस्त झालं आणि नष्ट झालं, हे द्विजश्रेष्ठ.
]ततो देवगणाः सर्वे तद्दृष्ट्वा तस्य चेष्टितम्
मग सर्व देवगणांनी त्याचं कृत्य पाहिलं.