दुःशीलोऽपि बहिश्चक्रे गृहं तस्य पुरस्य च
दुःशीलानेही आपले घर आणि ते शहर सोडून दिले.
तस्यान्वयेऽपि ये जातास्ते बाह्याः संप्रकीर्तिताः
त्याच्या वंशात जे जन्मले, त्यांनाही बाहेरचं समजलं जातं.
दुर्वासाः प्राह दुःशीलं कोपसंरक्तलो चनः
दुर्वासांनी, रागाने डोळे लाल करून, दुःशीलाला बोलावलं.
मम सिद्धिं गता मंत्राः समर्थाः शत्रुसंक्षये
माझे मंत्र यशस्वी झाले आहेत; ते शत्रूंचा नाश करू शकतात.
तस्मादेतत्पुरं कृत्स्नं पशुपक्षि समन्वितम्
म्हणून हे सगळं शहर, त्यातली जनावरं आणि पक्षीसुद्धा,
ब्राह्मणानां कृते कर्म ब्राह्मणस्य विशेषतः
ब्राह्मणांसाठी, आणि विशेषतः एखाद्या ब्राह्मणासाठी, हे कर्म केलं जातं.
निघ्नंतो वा शपंतो वा वदंतो वापि निष्ठुरम् ६.३७.
मारणं असो, शाप देणं असो, किंवा कठोर बोलणं असो,
ब्राह्मणैर्निर्जितैर्मेने य आत्मानं जयान्वितम्
जो ब्राह्मणांनी हरवला असूनही स्वतःला जिंकलेला समजतो,
आत्मनश्च पराभूतिं तस्माद्विप्रात्सहेत वै
त्याने ब्राह्मणाकडून झालेली हार सहन केली पाहिजे.
एतेषां ब्राह्मणेंद्राणां क्षेत्रे सिद्धिं समागताः
या श्रेष्ठ ब्राह्मणांच्या क्षेत्रात यश मिळालं आहे.
ब्रह्मघ्ने च सुरापे च चौरे भग्नवते तथा
ब्राह्मणाचा वध करणारा, मद्यपान करणारा, चोर आणि वचन मोडणारा यांना —
तस्मात्कोपो न कर्तव्यः क्षेत्रे चात्र व्यवस्थितैः
म्हणून या पवित्र स्थळी राहणाऱ्यांनी कधीही राग धरू नये.
प्राप्तश्च परमां सिद्धिं दुर्लभां त्रिदशैरपि
त्याने अशी उच्चतम सिद्धी मिळवली, जी देवांनाही सहज मिळत नाही.
दुःशीलाख्यः क्षितौ सोऽपि प्रासादः ख्याति मागतः
ज्याला पृथ्वीवर वाईट वर्तनाचा म्हणून ओळखले जात होते, तोही 'प्रसाद' म्हणून प्रसिद्ध झाला.
तस्य मध्यगतं लिंगं शुक्लाष्टम्यां सदा नरः
जो मनुष्य त्या प्रसादाच्या मध्यभागी असलेल्या लिंगाचे शुक्लाष्टमीला पूजन करतो —
सर्वरत्नमयं कृत्वा प्रासादं सुमनोहरम्
त्याने सर्व प्रकारच्या रत्नांनी सजवलेले, अतिशय सुंदर असे मंदिर बांधले.
तत्र कृत्वाऽऽश्रमं श्रेष्ठं तपस्तेपे सुदारुणम्
तेथे उत्तम आश्रम उभारून त्याने अत्यंत कठोर तपश्चर्या केली.
तस्य संनिहिता वापी कृता तेन महात्मना
त्या महात्म्याने तिथेच जवळ एक तलावही बांधला.
धुन्धुमारेश्वरं पश्येत्तत्र स्नात्वा नरोत्तमः
तेथे स्नान करून उत्तम पुरुषांनी धुंधुमारेश्वराचे दर्शन घ्यावे.
कस्मिन्काले तपस्तप्तं तेनात्र सुमहात्मना
त्या महात्म्याने येथे कोणत्या काळात तपश्चर्या केली?
ख्यातः कुवलयाश्वेति धंधुमारस्तथैव सः
तो 'कुवलयाश्व' आणि 'धुंधुमार' म्हणून प्रसिद्ध झाला.
तेन धुन्धुर्महादैत्यो निहतो मरुजांगले
त्याने मरुजांगल प्रदेशात धुंधु नावाच्या महादैत्याचा वध केला.
चमत्कारपुरं क्षेत्रं स गत्वा पावनं महत्
तो चमत्कारपूर या पवित्र आणि महान क्षेत्रात गेला.
संस्थाप्य सुमहल्लिंगं प्रासादे रत्नमंडिते
तेथे त्याने रत्नांनी सजवलेल्या मंदिरात एक मोठे लिंग स्थापले.
ततस्तस्य महादेवः स्वयमेव महेश्वरः ६.३८.
तेव्हा तेथे स्वतः महादेव, महेश्वर प्रकट झाले.
उवाच वरदोऽस्मीति प्रार्थयस्व यथेप्सितम्
ते म्हणाले, 'मी वर देणारा आहे; तुला जे हवे ते माग.'
संनिधानं प्रकर्तव्यं लिंगेऽस्मिन्वृषभध्वज
'वृषध्वज, या लिंगात कायमस्वरूपी तुझी उपस्थिती असावी.'
अहं सदा करिष्यामि गौर्या सार्धं न संशयः
'मी गौरीसह नेहमी येथे राहीन, याबद्दल काहीही शंका नाही.'
तत्र वाप्यां नरः स्नात्वा यो मां संपूजयिष्यति
त्या तळ्यात जो माणूस स्नान करून माझी पूजा करील,
सोऽपि राजा प्रहृष्टा त्मा स्थितस्तत्रैव मुक्तिभाक्
तोही आनंदाने तिथेच राहतो आणि मुक्ती मिळवतो, जणू काही राजा असावा.