तस्मात्त्वं देहि मे पुत्रान्वंशोद्धारक्ष मान्विभो
म्हणून, हे प्रभो, मला वंश पुढे नेणारे पुत्र दे.
त्वया चैव सदा लिंगे स्थेयमत्र सुरोत्तम
आणि, हे देवश्रेष्ठा, तुझ्यामुळे येथे लिंग नेहमी स्थापलेले राहावे.
यो मामत्र स्थितं मर्त्यः पूजयिष्यति भक्तितः
जो कोणी येथे माझे लिंग असताना भक्तीने पूजा करील,
यो मे लिंगस्य याम्याशां स्थित्वा मंत्रं जपिष्यति
जो कोणी माझ्या लिंगाच्या दक्षिण दिशेला उभा राहून मंत्र म्हणेल,
एवमुक्त्वा महादेवस्ततश्चादर्शनं गतः
असे म्हणून, महादेव मग अदृश्य झाला.
तस्मात्सर्वप्रयत्नेन तल्लिंगं यत्नतो द्विजाः
म्हणून, हे द्विजांनो, त्या लिंगाची सर्वतोपरी काळजीपूर्वक सेवा करावी.
षडक्षरेण मन्त्रेण कीर्तनीयं च शक्तितः ६.३०.
षडक्षरी मंत्राने, आपल्या शक्तीनुसार त्याची कीर्ती करावी.
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये सिद्धेश्वरोत्पत्तिवृत्तान्तवर्णनंनाम त्रिंशोऽध्यायः
श्रीस्कांद महापुराणाच्या नागरखंडातील हाटकेश्वर क्षेत्र माहात्म्याच्या सिद्धेश्वर उत्पत्तीवर्णन या तिसाव्या अध्यायाचा येथे समारोप झाला.
यत्र स्नातस्य सर्पाणां न भयं जायते क्वचित्
जिथे स्नान केल्यावर सर्पांचे कधीच भय राहत नाही,
तत्र श्रावणपञ्चम्यां यो नरः स्नानमाचरेत्
तेथे श्रावण महिन्यातील पंचमीला जो मनुष्य स्नान करतो,
तत्र पूर्वं तपस्तप्तं मातुः शापप्रपीडितैः
तेथे पूर्वी आईच्या शापामुळे त्रस्त झालेल्यांनी कठोर तप केला.
कम्बलाश्वतरौ नागौ तथा ख्यातौ धरातले
कम्बळ आणि अश्वतर हे दोन नाग पृथ्वीवर प्रसिद्ध होते.
अनंतो वासुकिश्चैव तक्षकश्च महावलः
अनंत, वासुकी आणि बलवान तक्षक हे देखील होते.
ऐरावतस्तथा शंखः पुण्डरीको महाविषः
एरावत, शंख, पुंडरीक आणि महाविष हेही तिथे होते.
एतेषां पुत्रपौत्राश्च तेषामपि विभूतिभिः
त्यांच्या मुला-नातवंडांनी वेगवेगळ्या सामर्थ्यांसह जन्म घेतला.
अथ ते कुटिला दुष्टा भक्षयंति सदा जनान्
मग हे वाकडे आणि दुष्ट नाग नेहमी लोकांना खात असत.
ततः प्रजा इमाः सर्वा ब्रह्माणं शरणं गताः
म्हणून सर्व प्रजाजन ब्रह्मदेवांच्या आश्रयाला गेले.
यावन्न शून्यतां याति सकलं वसुधातलम् ६.३१.
संपूर्ण पृथ्वी ओस पडण्याआधीच,
अथ तानब्रवीद्ब्रह्मा शेषाद्यान्नवनायकान्
मग ब्रह्मदेवांनी शेषादी नागांच्या प्रमुखांना बोलावले.
अथ तेषां बहुत्वाच्च नैव रक्षा प्रजायते
पण त्यांची संख्या खूप असल्यामुळे रक्षण करणे शक्य झाले नाही.
ततः कोपपरीतात्मा तानाहूय कुलाधिपान्
तेव्हा रागाने भरलेल्या मनाने त्यांनी नागकुलांच्या प्रमुखांना बोलावले.
भक्षयंति यतः सर्पा अपराधं विना प्रजाः
कारण नाग कुठलाही अपराध न करता लोकांना खात होते.
तच्छ्रुत्वा वेपमानास्ते सर्पाणां नवनायकाः
हे ऐकून नागांच्या नव्या प्रमुखांचे अंग थरथरू लागले.
ब्रह्मोवाच॥ यदि नाम मया सृष्टा यूयं दिष्ट्या विषोल्बणाः
ब्रह्मदेव म्हणाले — जरी मी तुम्हाला निर्माण केले आणि नियतीने तुम्ही विषारी झाला असलात,
अपराधं विना कस्माद्भक्षयध्व इमाः प्रजाः ॥ ६.३१.
तरीही तुम्ही कुठलाही अपराध न केलेल्या या लोकांना का खात आहात?
अथवा संप्रयच्छस्व स्थानं मानुषवर्जितम्
नाहीतर, माणसांना वगळून स्वतःसाठी जागा ठरवा.
पारिक्षितमखे तस्मिन्सर्पाणां चित्रभानुना
परीक्षिताच्या यज्ञात नागांमध्ये चित्रभानूने,
यथा न संततिच्छेदो जायते प्रपितामह
म्हणजे वंशाचा छेद होऊ नये म्हणून, हे प्रपितामह.
स संतानकृते भार्यां भूमावन्वेषयिष्यति
तो आपली संतती वाढावी म्हणून पृथ्वीवर वधू शोधेल.
भाविनी च भवद्वंशे जरत्कन्या सुशोभना
तुझ्या वंशात एक सुंदर, वयस्क कन्या जन्माला येईल.