ततः कतिपयाहस्य मयोढा सा सुविस्मिता
काही दिवसांनी मी तिच्याशी विवाह केला आणि ती फारच आश्चर्यचकित झाली.
अथ वीरुधसंछन्ने वने तस्मिन्सुसंस्थिते
मग त्या सुंदर वनात, झाडाझुडपांनी वेढलेल्या ठिकाणी,
सा दष्टा सहसा तेन पतिता वसुधातले
ती अचानक त्याच्याकडून दंशली गेली आणि जमिनीवर कोसळली.
अथ सख्यः समागत्य तस्या दुःखेन दुःखिताः
मग तिच्या मैत्रिणी एकत्र आल्या आणि तिच्या दुःखामुळे त्या सगळ्या दुःखी झाल्या.
ततोऽहं सत्वरं गत्वा दृष्ट्वा तां पतितां भुवि
मग मी तिथे धावत गेलो आणि तिला जमिनीवर पडलेली पाहिली.
इयं मे सुविशालाक्षी मनःप्राणसमा प्रिया
ही मोठ्या, सुंदर डोळ्यांची माझ्या जीवापेक्षा प्रिय अशी माझी प्रिया—
सोऽहमद्य गमिष्यामि परलोकं सहानया
आज मी तिच्यासोबतच या जगातून निघून जाईन.
पुत्रपौत्रवधूभिश्च भृत्यवर्गयुतस्य च ६.२९.
माझ्या आजूबाजूला मुलं, नातवंडं, सूनबायका आणि नोकरवर्ग—
यदीयं कर्णनेत्रांता तन्वंगी मधुरस्वरा
जिच्या कानाच्या आणि डोळ्यांच्या कोपऱ्यात, सडपातळ देहात आणि गोड आवाजात—
एवं विलपमानस्य मम सूत कुलोद्वह
मी अशा प्रकारे रडत असताना, हे उत्तम सारथ्या—
रुदित्वा सुचिरं तत्र तैः समं महतीं चिताम्
मी आणि ते सर्वजण खूप वेळ तिथे रडलो, आणि मोठी चिता तयार केली.
तत आदाय मां कृच्छ्रान्निन्युश्च स्वगृहं प्रति
मग त्यांनी कष्टाने मला उचलून माझ्या घरी परत नेले.
ततो निशावशेषेऽहमुत्थाय त्वरयाऽन्वितः
रात्रीच्या शेवटी मी घाईने उठलो.
कामेनोन्मत्ततां प्राप्तो भ्रममाण इतस्ततः
आकर्षणाने वेड लागून मी इकडे तिकडे भटकत राहिलो.
क्व गतासि विशालाक्षि विजनेऽस्मिन्विहाय माम्
मोठ्या डोळ्यांनो, तू मला या एकट्या जागी सोडून कुठे गेलीस?
एषोऽरुणकरस्पर्शात्स्वाभां त्यजति चंद्रमाः
आता उषेच्या किरणांनी स्पर्श केल्यावर चंद्र आपला प्रकाश सोडतो आहे.
अयं तनुः समायाति सविता रक्तमंडलः
सूर्याचा हा लाल वर्तुळ असलेला देह वर येतो आहे.
गगनं व्यापयन्सूर्यः संतापयति मां भृशम् ६.२९.
सूर्य आकाशभर पसरून मला फार त्रास देतो आहे.
करींदः स्वयमभ्येति तत्कुचाभौ समुद्वहन्
हत्तींचा राजा स्वतः तिच्या उन्नत उरोजांना घेऊन येतो आहे.
एवं प्रलपमानस्य मम मोहो महानभूत्
मी असे बडबडत असताना माझ्यावर मोठा भ्रम आला.
यंयं पश्यामि तत्राहं भ्रममाणो महावने
मी त्या मोठ्या जंगलात भटकताना जे काही पाहतो—
त्वद्दंतमुसलप्रख्यं यस्या ऊरुयुगं गज ७४ त्वया जंबूक चेद्दृष्टा बिंबाफलनिभाधरा
हे हत्ती, जर तुला तिची मुसळासारखी जांघं आणि बिंब फळासारखे ओठ असलेली ती दिसली असेल, आणि हे कोल्ह्या—
अथवा बिल्व शंस त्वं यदि बिल्वोपमस्तनी
किंवा, ओ बेलाच्या झाडा, सांग बरं, तुझी फळं तिच्या उराप्रमाणे आहेत का?
त्वत्पुष्पसदृशांगी सा मम भार्या मनस्विनी
तुझ्या फुलांसारखीच तिची अंगकाठी आहे; ती मनाने उदात्त असलेली माझी पत्नी आहे.
मधूक तव पुष्पेण दयितायाः समौ शुभौ
ओ मधूकाच्या झाडा, तुझ्या फुलांसारखेच तिचे दोन्ही गाल सुंदर दिसतात.
कदलीस्तंभ सुव्यक्तं प्रियायाश्च सुकोमलौ
ओ केळीच्या खांबा, माझ्या प्रियेचे मऊ-मुलायम उर तुझ्यासारखेच आहेत हे अगदी स्पष्ट आहे.
भोभो मृग न मे भार्या त्वया दृष्टाऽत्र कानने ६.२९.
अरे हरणा, या जंगलात माझी पत्नी तुला दिसलीच नाही.
कांतायाः पुरतो नित्यं विधत्तेंऽगं कलापकृत्
तू नेहमीच माझ्या प्रियेपुढे आपले सुंदर अंग दाखवतोस.
योऽयं संदृश्यते हंसो हंसीमनुस्मरत्यसौ
हा जो हंस दिसतोय, तो आपल्या हंसिणीला आठवतोय.
एक एव सुधन्योऽयं चक्रवाको विहंगमः
हा एकच पक्षी, चक्रवाक, खरोखरच भाग्यवान आहे.