अथ व्रीडासमायुक्तश्चंद्रस्तं प्रत्यभाषत
मग लाजेने भरलेला चंद्र त्यांना उत्तर देऊ लागला.
गते दक्षे ततो भूयश्चंद्रमा रोहिणीरतः
दक्ष निघून गेल्यावर चंद्र पुन्हा रोहिणीमध्येच रमू लागला.
अथ गत्वा पुनः सर्वा दक्षमूचुः सुदुःखिताः
मग सर्व कन्या फार दुःखी होऊन पुन्हा दक्षाकडे गेल्या आणि बोलल्या.
दौर्भाग्यदुःखसंतप्ता मरिष्याम न संशयः 7.3.20.
दुर्भाग्य आणि दुःखाने त्रस्त झालो आहोत, आता आम्ही मरूच — यात शंका नाही.
मम वाक्यं त्वया चंद्र यस्मात्पाप कृतं न हि
चंद्रा, तू माझं बोलणं ऐकलं नाहीस म्हणून पाप केलं आहेस.
क्षयमेष्यसि तस्मात्त्वं यक्ष्मणा नास्ति संशयः
म्हणूनच तुला क्षयरोग होईल, यात काहीच शंका नाही.
यक्ष्मणा व्यापितश्चंद्रः क्षयं याति दिनेदिने
क्षयरोगाने ग्रस्त झालेला चंद्र दिवसेंदिवस क्षीण होत जातो.
कि कर्त्तव्यं मया तत्र ह्यस्मिञ्छापे सुदारुणे
या भयंकर शापात मी आता काय करावं?
स एवं निश्चयं कृत्वा गतोर्बुदमथाचलम्
असं ठरवून तो अर्बुद पर्वतावर गेला.
तस्मै तुष्टो महादेवो वर्षाणामयुते गते
दहा हजार वर्षं गेल्यावर महादेव त्याच्यावर प्रसन्न झाले.
तव दास्याम्यहं चंद्र यद्यपि स्यात्सुदुर्ल्लभम्
चंद्रा, जरी ते फार कठीण असलं तरी मी तुला ते देईन.
यक्ष्मणा व्यापितो देहो ममायं च जगत्पते
जगत्पती, माझं शरीर क्षयरोगाने त्रस्त झालं आहे.
न शक्तो ह्यन्यथा कर्तुं शापस्तस्य महात्मनः
त्या महात्म्याचा शाप दुसऱ्या कोणालाही बदलता येत नाही.
तस्मात्त्वं तस्य ताः सर्वाः कन्यका मम वाक्यतः 7.3.20.
म्हणून माझ्या आज्ञेप्रमाणे त्या सर्व कन्यांशी सारखं वाग.
कृष्णे क्षयश्च ते चंद्र शुक्ले वृद्धिर्भविष्यति
हे चंद्रा, कृष्ण पक्षात तुझं तेज कमी होईल आणि शुक्ल पक्षात वाढेल.
भक्त्या स्नानं करोत्येव स यातु परमां गतिम्
जो कोणी इथे भक्तीने स्नान करील, त्याला नक्कीच सर्वोच्च अवस्था मिळेल.
पिण्डदानेन देवेश स्वर्गं गच्छंतु पूर्वजाः
देवताधिपती, इथे पिंडदान केल्याने पूर्वजांना स्वर्गप्राप्ती होईल.
यस्मात्प्रभा त्वया प्राप्ता तीर्थेऽस्मिन्विमलोदके
या पवित्र जल असलेल्या तीर्थात तुझं तेज प्राप्त झालं आहे.
प्रभासतीर्थं विख्यातं तस्मादेतद्भविष्यति
म्हणून हे तीर्थ प्रसिद्ध प्रभास तीर्थ म्हणून ओळखलं जाईल.
करिष्यंति नराः स्नानं ते यास्यंति परां गतिम्
इथे जे लोक स्नान करतील, त्यांना सर्वोच्च अवस्था मिळेल.
गयाश्राद्धसमं पुण्यं तेषां चंद्र भविष्यति
हे चंद्रा, त्यांना गायाश्राद्धाइतके पुण्य मिळेल.
चन्द्रोऽपि बुभुजे सर्वाः पत्नीश्च दक्षसंभवाः
चंद्रानेही दक्षाच्या सर्व कन्या भोगल्या.
तीर्थं यत्र तपस्तप्तं पिण्डोदकद्विजातिना
जेथे द्विजांनी पिंड व पाणी अर्पण करून तप केले, ते तीर्थ.
पुरा पिण्डोदकोनाम ब्राह्मणोऽभून्महामते
पूर्वी, हे महाबुद्धीमान, पिंडोदक नावाचा एक ब्राह्मण होता.
अशक्तोऽध्ययनं कर्तुं जाड्यभावान्महीपते
राजा, जडत्वामुळे तो अभ्यास करू शकत नव्हता.
एतस्मिन्नेव कालेतु तत्रैव च सरस्वती
त्याच वेळी, त्याच ठिकाणी सरस्वती देवी प्रकट झाली.
तं दृष्ट्वा ब्राह्मणं खिन्नं वैराग्येण समन्वितम्
वैराग्याने भरलेला, थकलेला तो ब्राह्मण पाहून,
कस्मान्न हृष्यसि हृदा कस्मादत्र त्वमागतः
तुला मनापासून आनंद का वाटत नाही? इथे का आलास?
ज्ञानहीनो महाभागे मृत्युं वांछामि सांप्रतम्
ज्ञान नसल्यामुळे, हे भाग्यवती, मला आता मृत्यूची इच्छा आहे.
न मे सरस्वती देवी जिह्वाग्रे परिवर्तते मरणं हि मम श्रेयो मूकभावान्न जीवितम्
माझ्या जिभेच्या टोकावर सरस्वती देवी फिरत नाही; मूक अवस्थेत जगण्यापेक्षा मृत्यूच मला श्रेष्ठ वाटतो.