नंदिकेश्वर उवाच यः पठिष्यति मेधावी तस्य तुष्यति शंकरः
नंदीकेश्वर म्हणाला: जो कोणी बुद्धिमान हा स्तोत्र वाचेल, त्याच्यावर शंकर प्रसन्न होईल.
व्यासाष्टकमिदं प्रातः पठितव्यं प्रयत्नतः
हे व्यासाष्टक सकाळी मन लावून वाचावे.
मातृहा पितृहा वापि गोघ्नो बालघ्र एव वा
आई, वडील, गाय किंवा लहान मूल मारणाऱ्यालाही—
स्कंद उवाच पाराशर्यस्तदारभ्य शंभुभक्तिपरोभवत्
स्कंद म्हणाला: त्या वेळेपासून पाराशरपुत्र शंभूभक्त झाला.
विभूतिभूषणो नित्यं नित्यरुद्राक्षभूषणः
तो नेहमी पवित्र भस्माने आणि रुद्राक्षांच्या माळांनी सुशोभित असतो.
स कृत्वा क्षेत्रसंन्यासं त्यजेन्नाद्यापि काशिकाम् 4.2.95.
पवित्र क्षेत्राचा संन्यास घेतल्यानंतर, त्याने अजूनही काशी सोडू नये.
घंटाकर्णह्रदे स्नात्वा दृष्ट्वा व्यासेश्वरं नरः
घंटाकर्ण सरोवरात स्नान करून, व्यासेश्वराचे दर्शन घेतल्यावर मनुष्य—
काश्यां व्यासेश्वरं लिंगं पूजयित्वा नरोत्तमः
—जो श्रेष्ठ पुरुष काशीमध्ये व्यासेश्वराच्या लिंगाची पूजा करतो—
व्यासेश्वरस्य ये भक्ता न तेषां कलिकालतः
व्यासेश्वराचे जे भक्त आहेत, त्यांच्यावर कलियुगाचा काहीही परिणाम होत नाही.
व्यासेश्वरः प्रयत्नेन द्रष्टव्यः काशिवासिभिः
काशीतील रहिवाशांनी व्यासेश्वराचे दर्शन मनापासून घ्यावे.
यदि क्षेत्ररहस्यज्ञः क्षेत्रसंन्यासकृद्यदि
जो क्षेत्राचे रहस्य जाणतो आणि ज्याने क्षेत्रसंन्यास घेतला आहे—
तथा दृष्टप्रभावश्चेत्तथा चेज्ज्ञानिनां वरः
—आणि ज्याने त्या क्षेत्राची महती प्रत्यक्ष पाहिली आहे, जो ज्ञानी लोकांमध्ये श्रेष्ठ आहे—
तस्य व्यासस्य चरितं भविष्यं त्वयि पृच्छति
तो जर तुझ्याकडे व्यासाच्या कृत्यांबद्दल आणि भविष्यातील गोष्टींबद्दल विचारतो—
यदारभ्य मुनेस्तस्य नंदी स्तंभितवान्भुजम्
त्या ऋषीचा हात नंदीने ज्या क्षणापासून थांबवला—
काश्यां तीर्थान्यनेकानि काश्यां लिगान्यनेकशः
काशीमध्ये अनेक तीर्थस्थाने आहेत आणि तिथे अनेक लिंगेही आहेत.
लिंगेष्वेको हि विश्वेशस्तीर्थेषु मणिकर्णिका
सर्व लिंगांमध्ये विश्वेश्वर श्रेष्ठ आहे; आणि सर्व तीर्थांमध्ये मणिकर्णिका श्रेष्ठ आहे.
त्यक्त्वा स बहु वाग्जालं प्रातः स्नात्वा दिनेदिने
फुकट बोलणे सोडून, दररोज सकाळी स्नान करून—
शिष्याणां पुरतो नित्यं क्षेत्रस्य महिमा महान्
—नेहमी शिष्यांसमोर क्षेत्राची मोठी महती सांगितली जाते.
अत्र यत्क्रियते क्षेत्रे शुभं वाऽशुभमेव वा
या क्षेत्रात जे काही केले जाते, ते शुभ असो वा अशुभ—
क्षेत्रसिद्धिं समीहंते ये चात्र कृतिनो जनाः 4.2.96.
इथे जे लोक क्षेत्रसिद्धीसाठी प्रयत्न करतात—
चक्रपुष्करिणी तीर्थे स्नातव्यं प्रतिवासरम्
चक्रपुष्करणी या तीर्थात दररोज स्नान करावे.
स्ववर्णाश्रमधर्मश्च त्यक्तव्यो न मनागपि
आपल्या जातीचे आणि आश्रमाचे कर्तव्य अगदी थोडेही सोडू नये.
यथाशक्ति च देयानि दानान्यत्र सुगुप्तवत्
इथे प्रत्येकाने आपल्या क्षमतेनुसार दान द्यावे आणि ते नीट जपावे.
परोपकरणं चात्र कर्तव्यं सुधिया सदा
समजूतदार माणसाने इथे नेहमी दुसऱ्यांना मदत करणारे काम करावे.
विशेषपूजा कर्तव्या सुमहोत्सवपूर्वकम
मोठ्या उत्सवाच्या आधी खास पूजा करावी.
अत्र मर्म न वक्तव्यं सुधियां कस्यचित्क्वचित्
शहाण्या माणसाने इथे कुठेही, कोणालाही गुपित सांगू नये.
परापवादो नो वाच्यः परेर्ष्यां न च कारयेत्
दुसऱ्यांची निंदा करू नये आणि कोणाच्या मनात हेवा निर्माण करू नये.
अत्रत्य जंतुरक्षार्थमसत्यमपि भाषयेत्
इथल्या जीवांची रक्षा करण्यासाठी कधी कधी खोटे बोलले तरी चालते.
अत्रत्यः प्राणिमात्रोपि रक्षणीयः प्रयत्नतः त्रैलोक्यरक्षणात्पुण्यं यत्स्यात्तत्स्यान्न संशयः
इथल्या अगदी लहान जीवाचीदेखील काळजीपूर्वक रक्षा करावी; कारण सर्व त्रैलोक्याचे रक्षण केल्यास जे पुण्य मिळते, तेच इथे मिळते, यात शंका नाही.
ये वसंति सदा काश्यां क्षेत्रसंन्यासकारिणः 4.2.96.
जे लोक काशीमध्ये नेहमी राहतात आणि या पवित्र क्षेत्रात संसाराचा त्याग करतात,