या त्वद्विनिंदाश्रवणात्तृणीचक्रे स्वजीवितम्
जिने तुझ्या निंदा ऐकून स्वतःचं जीवन तृणासमान मानलं—
सत्यं मुने सती देवी तृणीचक्रे स्वजीवितम्
खरंच ऋषी, देवी सतीने स्वतःचं जीवन गवतासारखं क्षुल्लक मानलं.
रुद्रश्चातीवरुद्रोभूद्बहुकोपाग्निदीपितः
आणि रुद्र अत्यंत क्रुद्ध झाले, त्यांच्या रागाच्या अनेक ज्वाळांनी ते पेटले.
प्रत्यक्षः प्रतिमाकारः कालमृत्युप्रकंपनः
ते प्रत्यक्ष, भयंकर रूपात प्रकट झाले, ज्यामुळे काळ आणि मृत्यूही थरथरले.
आज्ञां देहि पितः किं ते करवै दास्यमुत्तमम् 4.2.89.
आज्ञा द्या बाबा—मी तुमच्यासाठी कोणती उत्तम सेवा करू?
पिबामि चार्णवान्सप्ताप्येकेन चुलुकेन वै
मी एका मूठीत सातही समुद्र प्यायला तयार आहे.
त्वदाज्ञया नयामीश विनिमय्य स्वहेलया
तुमच्या आज्ञेने, प्रभो, मी ते सहजपणे पूर्ण करीन.
अपि वैकुंठनाथश्चेत्तत्साहाय्यं करिष्यति
आवश्यक असेल तर, वैकुंठनाथही या कार्यात मदत करतील.
दनुजा दितिजाः के वै वरा कारणदुर्बलाः
दानव आणि दैत्य हे कोण, जे मोठे म्हणवतात पण मूळातच कमकुवत आहेत?
कालं बध्नामि वा संख्ये मृत्योर्वा मृत्युमर्थये
मी युद्धात काळालाच बांधू का, की मृत्यूलाच मृत्यू शोधू?
त्वद्बलेन महेशान न कोपि स्थैर्यमेष्यति
महेश्वर, तुझ्या बळावर इथे कुणीही स्थिर राहू शकणार नाही.
कदलीदलवद्वाताद्वेपते सरसातलम्
जसा वाऱ्याने केळीच्या पानावर सरोवराचा पृष्ठभाग थरथरतो, तसंच होईल.
किं बहूक्तेन देह्याज्ञां ममासाध्यं न किंचन
अधिक बोलून काय उपयोग? मला आज्ञा दे, माझ्यासाठी काहीच अशक्य नाही.
इति प्रतिज्ञां तस्येशः श्रुत्वा कृतममन्यत
त्याची प्रतिज्ञा ऐकून प्रभूने ती गोष्ट घडलीच आहे असं मानलं.
महावीरोसि रे भद्र मम सर्वगणेष्विह 4.2.89.
हे भद्र, सर्व गणांमध्ये तू मोठा वीर आहेस.
कुरु मे सत्वरं कार्यं दक्षयज्ञं क्षयं नय
माझं काम लवकर पूर्ण कर, दक्षाचा यज्ञ नष्ट कर.
ते त्वयाप्यवमंतव्या व्रज पुत्र शुभोदय
तिथे असलेल्यांना तूही दुर्लक्ष कर, पुत्रा, शुभेच्छांसह जा.
हरं प्रदक्षिणीकृत्य जग्मिवानतिरंहसा
त्याने हराची प्रदक्षिणा करून क्षणाचाही विलंब न करता प्रस्थान केलं.
शतकोटिमितानुग्रान्गणानन्न्यानवासृजत्
त्याने शंभर कोटी भयंकर गण सोडले.
केचित्तदनुगा जाताः केचित्तत्पार्श्वगा ययुः
काही त्याचे अनुयायी झाले, काही त्याच्या बाजूला गेले.
शृंगाग्राणि गिरीणां च कैश्चिदुत्पाटितानि वै
काहींनी डोंगरांच्या शिखरांना उपटून टाकलं.
उत्पाट्य महतो वृक्षान्केचित्प्राप्ता मखांगणम्
काहींनी मोठमोठ्या झाडांना उपटून यज्ञस्थळी पोहोचले.
मंडपं ध्वंसयामासुः केचित्क्रोधोद्धुरागणाः अभक्षयन्हवींष्यन्ये पृषदाज्यं पपुः परे
काही रागाने मंडप फोडू लागले, काहींनी हविष्य खाल्ले, तर काहींनी तुप प्यायलं.
दध्वंसुरन्नराशींश्च केचित्पर्वतसन्निभान्
काहींनी पर्वतासारख्या माणसांच्या राशी जाळून टाकल्या.
केचित्पक्वान्नपुष्टांगा यज्ञपात्राण्यचूर्णयन् 4.2.89.४० व्यभजञ्छकटान्केचित्पशून्केचिदजीगिलन्
काहींनी पक्क्या अन्नाने पोसलेली आपली शरीरं घेऊन यज्ञपात्रं फोडली, काहींनी गाड्या फोडल्या, तर काहींनी प्राणी गिळले.
स्वयं परिदधुश्चान्ये दुकूलानि मुदा युताः
काही आनंदाने स्वतःच सुंदर वस्त्रं परिधान करू लागले.
एकेन च भगो देवः पश्यंश्चक्रे विलोचनः
त्या देवतेने आपल्या एका भागातून पाहताना डोळा निर्माण केला.
यज्ञः पलायितो दृष्टः केनचिन्मृगरूपधृक्
कोणीतरी यज्ञाला हरिणाच्या रूपात पळताना पाहिले.
एकः सरस्वतीं यांतीं दृष्ट्वा निर्नासिकां व्यधात्
एकाने सरस्वतीला निघून जाताना पाहून तिचा नाक कापला.
अर्यम्णो बाहुयुगलं तथोत्पाटितवान्परः
दुसऱ्याने अर्यमाचा दोन्ही हात उखडून टाकले.