इत्याकर्ण्य सती साध्वी जनेतुरुदितं तदा
मग आईने सांगितलेलं सती ही साध्वी ऐकत होती.
सत्युवाच नाकर्णितं मया किंचित्त्वयि प्रब्रुवति प्रभो
सती म्हणाली: 'प्रभो, तुम्ही बोलत असताना मी एकही गोष्ट ऐकली नाही असं नाही.'
न सम्यग्वेत्ति तं कश्चिज्जानानोपि प्रतारितः
कोणीही त्याला खरं ओळखू शकत नाही; जे जाणतात असं वाटतं, तेही फसवले जातात.
त्वं तु प्रतारितः पूर्वमधुनापि प्रतारितः 4.2.88.
तू पूर्वी फसला होतास, आणि आत्ताही फसतच आहेस.
यादृशं वक्षितं शंभुं तादृशं यद्यमन्यथाः
तू जसा शंभूचं वर्णन केलंस, तसंच जर इतरांनी वेगळं काही सांगितलं—
अथवा तेन संबंधे न हेतुर्भवतो मतिः
किंवा त्या संदर्भात, तुझ्या मनाला काही कारणच सापडत नाही.
अथोक्त्वैवं बहुतरं त्वं जनेतास्य वर्ष्मणः
किंवा असं बरंच काही बोलून, त्याच्या रूपाचा जन्म घडवशील.
पुरश्चरणमेवैतद्यदस्यैव विसर्जनम् यावज्जीवितनाथस्याश्रवणीया विगर्हणा
याचं विसर्जन करणं हेच त्याचं एक व्रत आहे; जोवर जीवनाचा स्वामी आहे, तोवर निंदा ऐकू येत राहील.
इत्युक्त्वा क्रोधदीप्ताग्नौ महादेवस्वरूपिणि
असं म्हणून, महादेवाच्या रूपात क्रोधाने पेटलेल्या ज्वाळेत—
ततो विवर्णतां प्राप्ताः सर्वे देवाः सवासवाः
तेव्हा सर्व देव, इंद्रासह, फिकट पडले.
मंत्राः कुंठितसामर्थ्यास्तत्क्षणादेव चाभवन्
मंत्रांची शक्ती त्या क्षणीच कमी झाली.
केचिदूचुर्द्विजवरा मिथः परियियासवः
काही श्रेष्ठ द्विजांनी एकमेकांना सांगितलं आणि निघून जायचं ठरवलं.
मखमंडप भूस्तेन क्षणतः स्थपुटीकृता
त्या ज्वाळेमुळे यज्ञमंडप क्षणार्धात राख झाला.
दिवश्चोल्काः प्रपतिताः पिशाचा नृत्यमादधुः 4.2.88.
आकाशातून ज्वाळा पडल्या आणि पिशाच्चांनी नृत्य सुरू केलं.
दक्षोपि वदनग्लानिमवाप्य सपरिच्छदः
दक्षाही आपल्या सेवकांसह चेहऱ्यावर अशक्तपणा घेऊन बसला.
पुनः स नारदोऽगस्त्य देव्याः प्राक्समुपागतः
पुन्हा नारद आणि अगस्त्य देवीकडे पूर्व दिशेने आले.
दृष्ट्वा स नारदः शंभुं नंदिना सह संकथाम्
शंभू आणि नंदी संवाद करताना पाहून नारद—
उपाविशच्च शैलादि विसृष्टासनमुत्तमम्
शैलराजाने दिलेल्या उत्तम आसनावर बसला.
आकारेणैव सर्वज्ञस्तद्वृत्तांतं विवेद ह
फक्त त्याच्या रूपावरून सर्वज्ञाने घडलेली घटना ओळखली.
शरारिणां स्थितिरियमुत्पत्तिप्रलयात्मिका
शरीरधारकांची हीच स्थिती आहे—निर्मिती आणि लय यातूनच ती घडते.
दृश्यं विनश्वरं सर्वं विशेषाद्यदनीश्वरम्
दिसणारी सगळी वस्तू नाशिवंत आहे, गुणांमुळे वेगळी वाटते, पण ती स्वतःवर स्वाराज्य ठेवू शकत नाही.
अभाविनो हि भावस्य भावः क्वापि न संभवेत्
जे अस्तित्वातच नाही, त्यातून कधीच काही निर्माण होऊ शकत नाही.
शंभूदीरितमाकर्ण्य स इत्थं मुनिपुंगवः
शंभूंचे हे शब्द ऐकून तो श्रेष्ठ ऋषी मनात विचार करू लागला.
अवश्यमेव यद्भाव्यं तद्भूतं नात्र संशयः
जे घडायचंच आहे, ते नक्कीच घडतं—यात काहीही शंका नाही.
नापचीयेत ते किंचिन्नोपचीयेत तत्त्वतः 4.2.89.
खरं सांगायचं तर, तुझं काहीच कमी होत नाही, आणि काहीच वाढतही नाही.
अहो वराकः संसारः क्व भविष्यत्यनीश्वरः
अरे, हा संसार किती दयनीय आहे! याला कोणी स्वामी नाही, मग याचं पुढे काय होणार?
यतः प्रजापतिर्दक्षो न त्वामाहूतवान्क्रतौ
कारण प्रजापती दक्षाने तुला यज्ञासाठी बोलावलं नव्हतं.
तव रीढां करिष्यंति किमैश्वर्येण रीढिनाम् अथैश्वर्येण संपन्नाः प्रतिष्ठाभाजनं किमु
त्यांच्याकडे कितीही संपत्ती असली, तरी ते तुला लाजवू शकत नाहीत, श्रीमंत असूनही त्यांना खरी प्रतिष्ठा कुठे आहे?
महीयसायुषा तेषां वसुभिर्भूरिभिश्च किम्
त्यांना दीर्घायुष्य किंवा प्रचंड संपत्ती याचा काय उपयोग?
अचेतनाश्च सावज्ञा जीवंतोपि न कीर्तये
ज्यांच्यात जाणीवच नाही, ते तुच्छ आहेत; जिवंत असूनही मी त्यांची स्तुती करत नाही.