स्वयमेव हि कुर्वीत धर्मकार्यं प्रयत्नतः 4.2.87.
धार्मिक कर्तव्य स्वतःच मन लावून पार पाडावे.
सप्तविंशतिभिः सार्धं पत्नीभिस्तव कार्यकृत्
तुझ्या सत्तावीस पत्नींसह तू हे कार्य पूर्ण केले आहेस.
दीक्षितो राजसूयस्य दत्तत्रैलोक्यदक्षिणः त्रयोदशमिताभिश्च भार्याभिस्तव कार्यकृत्
राजसूयासाठी दीक्षा घेतलीस, त्रैलोक्य दक्षिणा दिलीस, आणि तुझ्या तेरा पत्नींसह कार्य पूर्ण केलेस.
हविः कामदुघा सूते कल्पवृक्षः समित्कुशान्
कामधेनू हविष्य देते आणि कल्पवृक्ष समिधा व कुश पुरवतो.
विश्वकर्माप्यलंकारान्कुरुतेभ्यागतर्त्विजाम्
विश्वकर्मा आलेल्या ऋत्विजांसाठी दागिने तयार करतो.
स्वयंलक्ष्मीरलंकुर्याद्यावै चात्र सुवासिनीः
लक्ष्मी स्वतः इथे असलेल्या सुशोभित स्त्रियांना अलंकार घालेल.
सर्वे सुखाय मे दक्ष वीक्षमाणस्य सर्वतः
दक्ष, मी सर्वत्र पाहतो तेव्हा प्रत्येक गोष्ट मला आनंद देते.
जीवहीनो यथा देहो भूषितोपि न शोभते
जसा प्राण नसलेला शरीर शोभत नाही, अगदी सजवलं असलं तरीही.
इत्थं दधीचिवचनं श्रुत्वा दक्षः प्रजापतिः
दधीचिंची ही वचने ऐकून प्रजापती दक्ष
पूर्वस्तुत्याति संहृष्टो दृष्टो योसौ दधीचिना
पूर्वीच्या स्तुतीमुळे आनंदित झाला, आणि दधीचिला पाहून प्रसन्न झाला.
प्रत्युवाचाथ तं विप्रं वेपमानांगयष्टिकः 4.2.87.
मग त्याने त्या थरथरत्या अंगाच्या ब्राह्मणाला असे विचारले.
दीक्षामहमहो प्राप्तः कर्तुं नायाति किंचन
आहाहा, मला दीक्षा मिळाली आहे; आता काहीच उरलेले नाही.
भवान्केन समाहूतो यदत्रागान्महाजडः
तुला इथे कोण बोलावलं आणि तू का आलास, रे मोठ्या मूर्खा?
सर्वमंगलमांगल्यो यत्र श्रीमानयं हरिः
जिथे हा तेजस्वी हरि आहे, तिथे सर्व शुभ गोष्टींमध्येही श्रेष्ठ शुभता असते.
यत्र वज्रधरः शक्रः शतयज्ञैकदीक्षितः
जिथे वज्रधारी शक्र, शंभर यज्ञांची दीक्षा घेतलेला, उपस्थित आहे.
तं त्वंचोपमिमीषेमुं श्मशानेन महामखम्
तू त्या महान यज्ञाची तुलना स्मशानाशी करायची इच्छा धरतोस.
श्रीदोस्ति यत्र श्रीदाता साक्षाद्यत्राशुशुक्षणिः
जिथे श्रीमंती आहे, जिथे श्री देणारा प्रत्यक्ष आहे, जिथे जलद शुद्ध करणारा आहे.
देवाचार्यः स्वयं यत्र क्रतोराचार्यतागतः
जिथे देवगुरू स्वतः यज्ञाचा आचार्य म्हणून आलेला आहे.
यत्रार्त्विज्यं भजंतेऽमी वसिष्ठप्रमुखर्षयः
जिथे वसिष्ठांसारखे ऋषी यजमानपद स्वीकारतात.
निशम्येति मुनिः प्राह दधीचिर्ज्ञानिनां वरः
हे ऐकून ज्ञानींमध्ये श्रेष्ठ असलेला दधीचि ऋषी बोलला.
तथापि शांभवी शक्तिर्वेदे विष्णुः प्रपठ्यते 4.2.87.
तरीही वेदात शांभवी शक्ती सांगितली आहे आणि विष्णूचे माहात्म्य गायलं आहे.
दीक्षितो योश्वमेधानां शतस्य कुलिशायुधः
जो शंभर अश्वमेधांची दीक्षा घेतलेला, वज्रधारी आहे.
पुनराराध्य भूतेशं प्रापैकाममरावतीम्
त्याने पुन्हा भूतेशाची पूजा करून एकमेव अमरावती प्राप्त केली.
बलं तस्याखिलैर्ज्ञातं श्वेतं पाशयतः पुरा
त्याचं बळ सगळ्यांना माहीत होतं, जेव्हा त्याने पूर्वी श्वेताला दोरीने बांधलं होतं.
पार्ष्णिग्राह्यभवद्रुद्रो देवाचार्यस्य वै तदा
त्या वेळी पाष्णिग्राही असलेले रुद्र देवांचे गुरु झाले.
तं विदंति वसिष्ठाद्यास्तवार्त्विज्यं भजंति ये
वसिष्ठांसारखे जे यज्ञकर्म करतात, ते त्याला ओळखतात.
प्रावर्तंतर्षयोन्येपि गौरवात्तव ते क्रतौ
इतर ऋषींनीसुद्धा तुझ्या सन्मानासाठी तुझ्या यज्ञात भाग घेतला.
तदा क्रतुफलाधीशं विश्वेशं त्वं समाह्वय
म्हणून, यज्ञाचे फळ देणारा सर्वांचा स्वामी असलेल्या त्याला तू बोलाव.
सति तस्म्निमहादेवे विश्वकर्मैकसाक्षिणि
तो महादेव, साऱ्या सृष्टीचा एकमेव साक्षी, उपस्थित असेल तेव्हा,
यथा जडानि बीजानि न फलंति स्वयं तथा
जशी निर्जीव बियाणे आपोआप फळ देत नाहीत,