एकाकी दैवयोगेन दुर्दमः सोऽवनीपतिः । धन्वी तुरंगमारुढोऽविशदानंदकाननम्
एकटा, विधिलिखित नियमानुसार, तो अपराजित राजा धनुष्य घेऊन आणि घोड्यावर बसून आनंदक वनात शिरला.
स विलोक्याथ सर्वत्र पादपा नवकेशिनः 4.2.81.
तेथे त्याने सर्वत्र ताज्या पानांनी सजलेली झाडे पाहिली.
सुगंधेन सुशीतेन सुमदेन सुवायुना
मधुर सुगंध, गारवा, आनंद देणारा आणि मंद वाऱ्याने पसरलेला असा तो परिसर होता.
केवलं मृगया जातस्तत्खेदो न व्यपाव्रजत्
फक्त शिकार करत असतानाही, त्याचा थकवा काही केल्या जात नव्हता.
अथावरुह्य तुरगात्स भूपालोतिविस्मितः
मग घोड्यावरून उतरून तो राजा अत्यंत आश्चर्यचकित झाला.
धन्योस्म्यहं प्रसन्नोस्मि धन्ये मेद्य विलोचने
मी धन्य आहे, समाधानी आहे, शुभ डोळ्यांनो, मी भाग्यवान आहे.
पुनर्निनिंद चात्मानं धर्मपीठ प्रभावतः
पुन्हा त्याने स्वतःला धर्मपीठाच्या प्रभावामुळे दोष दिला.
जंतूद्वेगकरं मूढं प्रजापीडनपंडितम्
मी मूर्ख, प्राण्यांना त्रास देणारा, प्रजेला छळण्यातच पटाईत आहे.
अद्ययावन्मम गतं वृथाजन्माल्पमेधस
आजपर्यंत माझे आयुष्य व्यर्थ गेले, कारण माझी बुद्धी कमी आहे.
एवं बहु विनिंद्य स्वं नत्वा धर्मेश्वरं विभुम्
अशा प्रकारे स्वतःला पुष्कळ दोष देऊन, त्याने धर्मेश्वराला वंदन केले.
ततोमात्यान्समाहूय क्रमायातांश्चिरंतनान् 4.2.81.
मग त्याने आपल्या मंत्र्यांना, जे पूर्वापार आले होते, बोलावले.
ब्राह्मणांश्चनमस्कृत्य तेभ्यो वृत्तीः प्रदाय च
ब्राह्मणांना वंदन करून, त्यांना उपजीविकेची साधने दिली.
परिदंड्य च दंडार्हान्साधूंश्च परितोष्य च
दंडाला पात्र असणाऱ्यांना शिक्षा केली, सज्जनांना संतुष्ट केले आणि सर्वांना आनंद दिला.
समागच्छदथैकाकी काशीं श्रेयोविकासिनीम्
नंतर तो एकटाच निघाला आणि श्रेष्ठ पुण्य देणाऱ्या काशी नगरीत पोहोचला.
धर्मेशदर्शनान्नित्यं तथाभूतः स दुर्दमः
धर्मेश्वराचे सतत दर्शन घेतल्यामुळे तो अपराजित राजा असा बदलला.
इत्थं धर्मेश माहात्म्यं मया स्वल्पं निरूपितम्
अशा प्रकारे मी धर्मेश्वराचे माहात्म्य थोडक्यात सांगितले आहे.
इदं धर्मेश्वराख्यानं यः श्रोष्यति नरोत्तमः
जो कोणी, हे उत्तम पुरुषा, धर्मेश्वराची ही कथा ऐकेल,
श्राद्धकाले विशेषेण धर्मेशाख्यानमुत्तमम्
विशेषतः श्राद्धकाळात, धर्मेश्वराची ही उत्तम कथा,
धर्माख्यानमिदं शृण्वन्नपि दूरस्थितः सुधीः
धर्माची ही कथा ऐकणारा, जरी दूर असला तरी, शहाणा माणूस लाभ घेतो.
परां सिद्धिं परोपतुस्तत्र सिद्धाः परः शताः
तेथे सर्वोच्च सिद्धी मिळाली; शेकडो सिद्ध लोक एकत्र आले होते.
कथमाविर्भवस्तस्य काश्यां लिंगवरस्य तु
त्या उत्तम लिंगाचा काशीमध्ये कसा प्रकट झाला, हे कसे घडले?
यं श्रुत्वापि नरः पुण्यं प्राप्नोति विपुलं शिवे
हे ऐकूनसुद्धा, माणसाला शिवाशी संबंधित मोठे पुण्य मिळते.
आसीदमित्रजिन्नाम राजा परपुरंजयः
अमित्रजित नावाचा, शत्रूंच्या नगरीवर विजय मिळवणारा राजा होता.
यशोधनो वदान्यश्च सुधीर्ब्राह्मणदैवतः
तो प्रसिद्ध, उदार, बुद्धिमान आणि ब्राह्मणांचा दैवत मानला जात असे.
विनीतो नीतिसंपन्नः कुशलः सर्वकर्मसु
तो नम्र, उत्तम आचार असलेला आणि सर्व कामांत कुशल होता.
कृतज्ञो मधुरालापः पापकर्मपराङ्मुखः
तो कृतज्ञ, गोड बोलणारा आणि पाप कर्मांपासून दूर राहणारा होता.
रणांगणे कृतांताभः संख्यावांश्च सदोजिरे
रणांगणात तो मृत्यूसारखा भासे; शूर आणि वेगवान योद्ध्यांमध्ये त्याची गणना होत असे.
धर्मार्थैधितकोशश्च समृद्धबलवाहनः
त्याच्याकडे धर्म, संपत्ती, कोष यांचे वैभव होते आणि त्याची सेना व वाहने भरपूर होती.
स्थैर्य धैर्य समापन्नो देशकालविचक्षणः 4.2.82.
तो स्थिर, धैर्यवान आणि देशकालाचे ज्ञान असलेला होता.
वासुदेवांघ्रियुगले चेतोवृत्तिं निधाय सः
त्याने आपले मन वासुदेवाच्या चरणी अर्पण केले होते.