ममापि येन त्रिपुरं समरे जयकांक्षिणः 4.2.78.
ज्यामुळे मी सुद्धा युद्धात विजयाची इच्छा धरून त्रिपुरावर विजय मिळवला.
यत्रास्ति तीर्थमघहृत्पितृप्रीतिविवर्धनम्
जिथे पवित्र तीर्थ आहे, जे पाप दूर करते आणि पितरांना आनंद देते.
धर्माधिकरणं यत्र धर्मराजोप्यवाप्तवान्
जिथे धर्मराजालाही धर्मावर अधिकार मिळाला, तेच ते स्थान आहे.
पक्षिणोपि हि यत्रापुर्ज्ञानं संसारमोचनम्
तेथे पक्ष्यांनाही जन्ममरणाच्या फेऱ्यातून मुक्त करणारे ज्ञान मिळाले.
यल्लिंगदर्शनादेव दुर्दमो नाम पार्थिवः
फक्त त्या लिंगाचे दर्शन घेतल्यावर, दुर्दम नावाच्या राजामध्ये मोठा बदल झाला.
तस्य लिंगस्य माहात्म्यमाविर्भावं च सुंदरि
सुंदरी, आता मी तुला त्या लिंगाचे महत्त्व आणि त्याचा प्रकट होण्याचा इतिहास सांगतो.
धर्मपीठं तदुद्दिष्टमत्रानंदवने मम
आनंदवनात मी ज्याला धर्मपीठ म्हणतो, तेच हे धर्माचे स्थान आहे.
पुरा विवस्वतः पुत्रो यमः परमसंयमी
पूर्वी विवस्वानाचा पुत्र यम, जो अत्यंत संयमी होता, तो येथे होता.
शिशिरे जलमध्यस्थो वर्षास्वभ्रावकाशकः
हिवाळ्यात तो पाण्यात उभा राहत असे, तर पावसाळ्यात आकाशाखालीच राहायचा.
पादाग्रांगुष्ठभूस्पर्शी बहुकालं स तस्थिवान्
तो बराच काळ फक्त पायाच्या अंगठ्यांनीच जमिनीला स्पर्श करून उभा राहिला.
समीराभ्यवहर्तासीद्बहुदिष्टं सदिष्टवान् 4.2.78.
त्याने फक्त वायूचे सेवन केले आणि अनेक प्रकारची कठोर तपश्चर्या केली.
दिव्यां चतुर्युगीमित्थं स निनाय तपश्चरन्
अशा प्रकारे तप करत करत त्याने चार युगांचा दिव्य काळ घालवला.
ततोहं तस्य तपसा संतुष्टः स्थिरचेतसः
मग मी त्याच्या स्थिर मनाने आणि कठोर तपाने संतुष्ट झालो.
वटः कांचनशाखाख्यो यस्तपस्तापसंततिम्
तेथे कांचनशाखा नावाचा वडाचा वृक्ष होता, जो त्याच्या तपश्चर्येचा साक्षीदार होता.
मंदमद मरुल्लोल पल्लवैः करपल्लवैः
त्याच्या कोवळ्या पानांमध्ये मंद वाऱ्यात डुलताना आनंदाने नाचल्यासारखे वाटत होते.
स्वानुरागैः सुरभिभिः स्वादुभिश्च पचेलिमैः
त्यांच्या स्वतःच्या गोड सुवासाने आणि मधुर चवीने त्यांनी आपला प्रेमभाव दाखवला.
तदधस्तात्परं वीक्ष्य तमहं तपनांगजम्
त्या झाडाखाली सूर्यपुत्र यमाला पाहून मी त्याच्याकडे लक्ष दिले.
तपस्तेजोभिरुद्यद्भिः परितः परिधीकृतम्
त्याच्या तपश्चर्येच्या तेजाने तो सर्व बाजूंनी प्रकाशमय झाला होता.
स्वाख्यांकितं महालिंगं प्रतिष्ठाप्यातिभक्तितः
त्याने अत्यंत भक्तीने स्वतःच्या नावाने एक मोठे लिंग स्थापले.
साक्षीकृत्येव तल्लिंगं तप्यमानं महत्तपः
त्या लिंगाला साक्षी ठेवून त्याने कठोर तपश्चर्या केली.
अलं तप्त्वा महाभाग प्रसन्नोस्मि शुभव्रत 4.2.78.
हे महाभाग्यवान, पुरे झाले तुझे तप. मी तुझ्यावर अत्यंत प्रसन्न आहे, हे शुभव्रती.
चकार स्तवनं चापि परिहृष्टेंद्रियेश्वरः
आनंदित इंद्रियांचा स्वामी देखील स्तुती करू लागला.
धर्म उवाच नमोनमः कारणकारणानां नमोनमः कारणवर्जिताय
धर्म म्हणाले: सर्व कारणांचा कारण असलेल्या तुला पुन्हा पुन्हा नमस्कार. सर्व कारणांपासून मुक्त असलेल्या तुला पुन्हा पुन्हा नमस्कार.
अरूपरूपाय समस्तरूपिणे पराणुरूपाय परापराय
ज्याला रूप नाही आणि तरी सर्व रूपे धारण करणारा, अती सूक्ष्म रूप असलेला, श्रेष्ठ आणि अश्रेष्ठ अशा तुला नमस्कार.
अनीश्वरस्त्वं जगदीश्वरस्त्वं गुणात्मकस्त्वं गुणवर्जितस्त्वम्
तूच सर्वांचा स्वामी नसूनही जगाचा खरा स्वामी आहेस. तू गुणांनी युक्त आहेस, तरी गुणांपलीकडे आहेस.
त्वमेव निर्वाणपद प्रदोसि त्वमेव निर्वाणमनंतशक्ते
तूच खऱ्या अर्थाने मुक्तीचे अंतिम स्थान आहेस. तूच अनंत शक्तीने युक्त असलेली मुक्ती आहेस.
त्वत्तो जगत्त्वं जगदेवसाक्षाज्जगत्त्वदीयं जगदेकबंधो
या जगाचा उगम तुझ्यापासूनच झाला आहे. हे जग तूच आहेस. हे जग खरेच तुझे आहे, हे जगाचा एकमेव सखा.
मृडस्त्वमेव श्रुतिवर्त्मगेषु त्वमेव भीमोऽश्रुतिवर्त्मगेषु
वेदाचे आचरण करणाऱ्यांत तूच मृड आहेस आणि वेद न पाळणाऱ्यांत तूच भीम आहेस.
त्वमेव शूली द्विषतां त्वमेव विनम्रचेतो वचसां शिवोसि
दुश्मनांसाठी तूच शूलधारी आहेस आणि नम्र मनाच्या लोकांसाठी तूच वाणीने मंगल आहेस.
नमोस्तु ते शंकर शांतशंभो नमोस्तु ते चंद्रकलावतंस
शांत आणि कल्याणकारी शंकर तुला नमस्कार. चंद्रकोर मस्तकी धारण करणाऱ्या तुला नमस्कार.