इत्याख्यायि पुरांबायै मया तेपि निरूपितः
हे पुरांबे, मी तुला हे सर्व सांगितले आणि समजावले.
केदारेश्वरलिंगस्य श्रुत्वोत्पत्तिं कृती नरः
केदारेश्वर लिंगाची उत्पत्ती ऐकणारा सत्पुरुष धन्य होतो.
आनंदकानने शंभो यल्लिंगं पुण्यवर्धनम्
आनंदकाननात शंभूचे जे लिंग आहे, ते पुण्य वाढवते.
यत्सेव्यं साधकैर्नित्यं यत्र प्रीतिरनुत्तमा
जे साधक नेहमी पूजतात, जिथे श्रेष्ठ आनंद मिळतो.
यस्य संस्मरणादेव यल्लिंगस्य विलोकनात्
त्या लिंगाचे स्मरण किंवा दर्शन केल्याने माणसाला लाभ मिळतो.
पंचामृतादि स्नपनपूर्वाद्यस्यार्चनादपि
पंचामृत वगैरे स्नान करून आणि पूजा केल्याने पुण्य मिळते.
सर्वज्ञेन यदाख्यातं तदाख्यास्यामि ते शृणु
सर्वज्ञाने जे सांगितले, ते मी तुला सांगतो; ऐक.
देवदेव उवाच उमे भवत्या यत्पृष्टं भवबंधविमोक्षकृत्
देवदेव म्हणाले: उमे, तू जे विचारलेस ते संसारबंधनातून मुक्त करणारे आहे.
आनंदकानने चात्र रहस्यं परमं मम
आनंदकाननात, येथे माझे परम रहस्य आहे.
संति लिंगान्यनेकानि ममानंदवने प्रिये
माझ्या आनंदवनात, प्रिये, अनेक लिंगे आहेत.
ममापि येन त्रिपुरं समरे जयकांक्षिणः 4.2.78.
ज्यामुळे मी सुद्धा युद्धात विजयाची इच्छा धरून त्रिपुरावर विजय मिळवला.
यत्रास्ति तीर्थमघहृत्पितृप्रीतिविवर्धनम्
जिथे पवित्र तीर्थ आहे, जे पाप दूर करते आणि पितरांना आनंद देते.
धर्माधिकरणं यत्र धर्मराजोप्यवाप्तवान्
जिथे धर्मराजालाही धर्मावर अधिकार मिळाला, तेच ते स्थान आहे.
पक्षिणोपि हि यत्रापुर्ज्ञानं संसारमोचनम्
तेथे पक्ष्यांनाही जन्ममरणाच्या फेऱ्यातून मुक्त करणारे ज्ञान मिळाले.
यल्लिंगदर्शनादेव दुर्दमो नाम पार्थिवः
फक्त त्या लिंगाचे दर्शन घेतल्यावर, दुर्दम नावाच्या राजामध्ये मोठा बदल झाला.
तस्य लिंगस्य माहात्म्यमाविर्भावं च सुंदरि
सुंदरी, आता मी तुला त्या लिंगाचे महत्त्व आणि त्याचा प्रकट होण्याचा इतिहास सांगतो.
धर्मपीठं तदुद्दिष्टमत्रानंदवने मम
आनंदवनात मी ज्याला धर्मपीठ म्हणतो, तेच हे धर्माचे स्थान आहे.
पुरा विवस्वतः पुत्रो यमः परमसंयमी
पूर्वी विवस्वानाचा पुत्र यम, जो अत्यंत संयमी होता, तो येथे होता.
शिशिरे जलमध्यस्थो वर्षास्वभ्रावकाशकः
हिवाळ्यात तो पाण्यात उभा राहत असे, तर पावसाळ्यात आकाशाखालीच राहायचा.
पादाग्रांगुष्ठभूस्पर्शी बहुकालं स तस्थिवान्
तो बराच काळ फक्त पायाच्या अंगठ्यांनीच जमिनीला स्पर्श करून उभा राहिला.
समीराभ्यवहर्तासीद्बहुदिष्टं सदिष्टवान् 4.2.78.
त्याने फक्त वायूचे सेवन केले आणि अनेक प्रकारची कठोर तपश्चर्या केली.
दिव्यां चतुर्युगीमित्थं स निनाय तपश्चरन्
अशा प्रकारे तप करत करत त्याने चार युगांचा दिव्य काळ घालवला.
ततोहं तस्य तपसा संतुष्टः स्थिरचेतसः
मग मी त्याच्या स्थिर मनाने आणि कठोर तपाने संतुष्ट झालो.
वटः कांचनशाखाख्यो यस्तपस्तापसंततिम्
तेथे कांचनशाखा नावाचा वडाचा वृक्ष होता, जो त्याच्या तपश्चर्येचा साक्षीदार होता.
मंदमद मरुल्लोल पल्लवैः करपल्लवैः
त्याच्या कोवळ्या पानांमध्ये मंद वाऱ्यात डुलताना आनंदाने नाचल्यासारखे वाटत होते.
स्वानुरागैः सुरभिभिः स्वादुभिश्च पचेलिमैः
त्यांच्या स्वतःच्या गोड सुवासाने आणि मधुर चवीने त्यांनी आपला प्रेमभाव दाखवला.
तदधस्तात्परं वीक्ष्य तमहं तपनांगजम्
त्या झाडाखाली सूर्यपुत्र यमाला पाहून मी त्याच्याकडे लक्ष दिले.
तपस्तेजोभिरुद्यद्भिः परितः परिधीकृतम्
त्याच्या तपश्चर्येच्या तेजाने तो सर्व बाजूंनी प्रकाशमय झाला होता.
स्वाख्यांकितं महालिंगं प्रतिष्ठाप्यातिभक्तितः
त्याने अत्यंत भक्तीने स्वतःच्या नावाने एक मोठे लिंग स्थापले.
साक्षीकृत्येव तल्लिंगं तप्यमानं महत्तपः
त्या लिंगाला साक्षी ठेवून त्याने कठोर तपश्चर्या केली.