एको ब्राह्मणदायाद उज्जयिन्या इहागतः
उज्जयिनीहून एक ब्राह्मणाचा वंशज इथे आला.
स्थलीं पाशुपतीं काशीं स विलोक्य समंततः
त्याने पाशुपतीची काशी ही भूमी सर्वत्र पाहिली.
कृतलिंगसमर्चैश्च भूतिभूषितवर्ष्मभिः
स्थापित लिंगाची भक्ती करणारे, अंगावर भस्म लावलेले लोक त्याने पाहिले.
बभूवानंदितमना व्रतं जग्राह चोत्तमम्
त्याचे मन आनंदित झाले आणि त्याने श्रेष्ठ व्रत स्वीकारले.
स च शिष्यो वशिष्ठोभूत्सर्वपाशुपतोत्तमः
तो सर्व पाशुपतांमध्ये श्रेष्ठ असलेल्या वसिष्ठांचा शिष्य झाला.
विभूत्याहरहः स्नाति त्रिकालं लिंगमर्चयन्
तो दररोज अंगाला भस्म लावून, स्नान करून, दिवसातून तीन वेळा लिंगाची पूजा करायचा.
स द्वादशाब्ददेशीयो वशिष्ठो गुरुणा सह
तो वसिष्ठ आणि त्यांचा गुरु बारा वर्षे तिथे राहिले.
यत्र गत्वा न शोचंति किंचित्संसारिणः क्वचित 4.2.77.
जिथे गेल्यावर संसारात अडकलेल्यांना कधीच कुठल्याही गोष्टीचं दुःख राहत नाही.
असिधारं गिरिं प्राप्य वशिष्ठस्य तपस्विनः
तलवारीसारख्या धारदार पर्वतावर त्या तपस्वी वसिष्ठांनी पोहोचले.
पश्यतां तापसानां च विमाने सार्वकामिके
तपस्वी लोक पाहत असताना, सर्व इच्छा पूर्ण करणाऱ्या दिव्य विमानात—
यस्तु केदारमुद्दिश्य गेहादर्धपथेप्यहो
जो कुणी घरातून निघून, अर्ध्या वाटेवर असतानाही केदाराच्या दिशेने जातो—
तदाश्चर्यं समालोक्य स वशिष्ठस्तपोधनः
ते अद्भुत दृश्य पाहून, त्या तपश्चर्येने परिपूर्ण वसिष्ठ आश्चर्यचकित झाले.
अथ कृत्वा स कैदारीं यात्रां वाराणसीमगात्
मग केदाराची यात्रा करून, तो वाराणसीला गेला.
प्रति चैत्रं सदा चैत्र्यां यावज्जीवमहं ध्रुवम्
दरवर्षी, चैत्र महिन्यात, मी जिवंत असेपर्यंत हे नेहमीच करीन.
तेन यात्राः कृताः सम्यक् षष्टिरेकाधिका मुदा
त्याने आनंदाने एकूण एकसष्ट यात्रा पूर्ण केल्या.
पुनर्यात्रां स वै चक्रे मधौ निकटवर्तिनि
नंतर, वसंत ऋतू जवळ येताच, त्याने पुन्हा यात्रा सुरू केली.
तपोधनैस्तन्निधनं शंकमानैर्निवारितः
त्याचा अंत जवळ आला असे वाटून, तपस्वी लोकांनी त्याला थांबवले.
ततोपि न तदुत्साहभंगोभूद्दृढचेतसः 4.2.77.
तरीही, त्याच्या दृढ मनामुळे त्याचा उत्साह कमी झाला नाही.
इति निश्चितचेतस्के वशिष्ठे तापसे शुचौ
अशा प्रकारे निश्चयपूर्वक मन असलेल्या, संयमी आणि निर्मळ अंत:करण असलेल्या वसिष्ठ ऋषींना—
स्वप्रेमया स संप्रोक्तो वशिष्ठस्तापसोत्तमः
स्वतःच्या प्रेमाने मी त्या तपस्वी श्रेष्ठ वसिष्ठांना सांगितले.
अभीष्टं च वरं मत्तः प्रार्थयस्वाविचारितम्
तुम्हाला जे काही हवं आहे ते संकोच न करता माझ्याकडून मागा.
ततोपि स मया प्रोक्तः स्वप्नो मिथ्याऽशुचिष्मताम्
मग मी त्यांना म्हटलं, 'तो स्वप्न खोटा आहे, हे निर्मळ अंत:करण असलेल्या.'
वरं ब्रूहि प्रसन्नोस्मि स्वप्नशंकां त्यज द्विज
तुम्ही तुमचं वर मागा, मी प्रसन्न आहे; आणि त्या स्वप्नाबद्दलची शंका सोडा, हे द्विज.
इत्युक्तं मे समाकर्ण्य वरयामास मामिति
माझ्याकडून हे ऐकून, त्यांनी मग आपला वर मागायला सुरुवात केली.
यदि प्रसन्नो देवेश तदा मे सानुगा इमे
जर खरंच आपण प्रसन्न असाल, हे देवाधिदेव, तर हे सर्व आणि त्यांचे अनुयायी यांना वर मिळू दे.
देवि तस्येदमाकर्ण्य परोपकृतिशालिनः
हे देवी, परोपकारासाठी नेहमी तत्पर असलेल्या त्याच्याकडून हे ऐकून—
पुनः परोपकरणात्तत्तपो द्विगुणीकृतम्
पुन्हा परोपकार केल्यामुळे त्याचं तप द्विगुणित झालं.
स वशिष्ठो महाप्राज्ञो दृढ पाशुपतव्रतः 4.2.77.
तो वसिष्ठ, मोठा ज्ञानी आणि दृढ पाशुपत व्रत पाळणारा—
ततस्तत्तपसाकृष्टः कलामात्रेण तत्र हि
मग त्या तपाच्या प्रभावामुळे, अगदी क्षणातच तिथे—
ततः प्रभाते संजाते सर्वेषां पश्यतामहम्
मग सकाळ झाली, आणि सर्वांच्या समोर—