यतः क्रतुभुजो देवाः क्रतवो वेदसंभवाः
कारण देव यज्ञातून अन्न घेतात, आणि यज्ञ वेदांतून निर्माण होतात.
निश्चितं ब्राह्मणाधाराः सर्वे वेदाः सवासवाः 4.2.65.
हे निश्चित आहे की, सर्व वेद आणि इंद्र ब्राह्मणांवर आधारलेले आहेत.
ब्राह्मणा यदि नष्टाः स्युर्वेदा नष्टास्ततः स्वयम्
जर ब्राह्मण नष्ट झाले, तर वेद आपोआप नष्ट होतात.
यज्ञेषु नाशं गच्छत्सु हृताहारास्ततः सुराः
जेव्हा यज्ञ नष्ट होतात, तेव्हा देवांना अन्न मिळेनासं होतं.
अहमेव भविष्यामि मान्यस्त्रिजगतीपतिः
मग मीच एकटा तीनही जगाचा मान्यताप्राप्त स्वामी होईल.
निर्वेक्ष्यामि सुखान्येव राज्ये निहतकंटके
राज्यात सगळे अडथळे दूर झाल्यावर मी सुख उपभोगेन.
द्विजाः क्व संति भूयांसो ब्रह्मतेजोतिबृंहिताः
ते तेजस्वी, ब्रह्मतेजानं भरलेले अनेक द्विज कुठे आहेत?
भूयसां ब्राह्मणानां तु स्थानं वाराणसी भवेत्
बहुतांश ब्राह्मणांचं निवासस्थान वाराणसी असावं.
यत्रयत्र हि तीर्थेषु यत्रयत्राश्रमेषु च
जिथे जिथे तीर्थस्थळे आहेत, आणि जिथे जिथे आश्रम आहेत,
इति दुंदुभिनिर्ह्रादो मतिं कृत्वा कुलोचिताम्
डमरूचा आवाज होताच, त्याने आपल्या कुलाला योग्य असं ठरवलं.
यथा कोपि न वेत्त्येव तथाच्छन्नोऽभवत्पुनः 4.2.65.
कोणीही ओळखू नये असं, तो पुन्हा अदृश्य झाला.
अदृश्यरूपी मायावी देवानामप्यगोचरः
तो अदृश्य रूप धारण करून, मायावी झाला आणि देवांनाही न दिसणारा झाला.
प्रवेशमुटजानां च निर्गमं च विलोकयन्
तो उट्यांमध्ये कोण येतंय आणि कोण जातंय हे पाहत होता.
निःशब्दमेव नयति नत्यजेदपि कीकसम्
तो अगदी शांतपणे सगळं करत असे, आणि अगदी लहानसा पक्षीही त्याने सोडला नाही.
एकदा शिवरात्रौ तु भक्तस्त्वेको निजोटजे
एकदा शिवरात्रीच्या दिवशी, एक भक्त आपल्या उट्यात एकटा होता.
स च दुंदुभिनिर्ह्राद दैत्येंद्रो बलदर्पितः
आणि त्या डमरूच्या आवाजाने, बलशाली दैत्यराज गर्वाने भरला होता.
तं भक्तं ध्यानमापन्नं दृढचित्तं शिवेक्षणे
तो भक्त शिवाच्या ध्यानात मग्न होता, आणि त्याचं मन दृढ होतं.
अथ सर्वगतः शंभुर्ज्ञात्वा तस्याशयं हरः
मग सर्वत्र असणारा शंभू, त्या भक्ताचा हेतू ओळखून, प्रकट झाला.
यावदादित्सति व्याघ्रस्तावदाविरभूद्धरः
वाघ हल्ला करणार इतक्यात, हराने तिथेच प्रकट झाला.
रुद्रमायांतमालोक्य तद्भक्तार्चित लिंगतः
रुद्राची माया पाहून, त्या भक्ताने पूजलेल्या लिंगातून तो प्रकट झाला.
सावज्ञमथसर्वज्ञं यावत्पश्यति दानवः 4.2.65.
दैत्याने तिरस्काराने सर्वज्ञ शंभूकडे पाहिलं.
पंचास्यस्त्वथ पंचास्यं मुष्ट्या मूर्धन्यताडयत्
पंचमुखाने पंचमुखाला मुठीने डोक्यावर मारलं.
अत्यार्तमरटद्व्याघ्रो रोदसी परिपूरयन्
तो वाघ फार वेदनेत ओरडला, आणि त्याचा आवाज आकाश-पृथ्वी व्यापून गेला.
तपोधनाः समाजग्मुर्निशि शब्दानुसारतः
रात्री, तपस्वी त्या आवाजाच्या मागे जाऊन एकत्र आले.
तुष्टुवुः प्रणता सर्वे शर्वं जयजयाक्षरैः
सर्वांनी नम्र होऊन, 'जय जय' म्हणत शर्वाची स्तुती केली.
अनुग्रहं कुरुध्वेश तिष्ठात्रैव जगद्गुरो
हे प्रभो, कृपा करा आणि इथेच राहा, जगतगुरू.
कुरु रक्षां महादेव ज्येष्ठस्थानस्य सर्वदा
महादेव, तू नेहमी या श्रेष्ठ स्थानाचं रक्षण कर.
इति श्रुत्वा वचस्तेषां देवश्चंद्रविभूषणः
त्यांची ही वचने ऐकून, चंद्रालंकार असलेल्या देवाने
यो मामनेन रूपेण द्रक्ष्यति श्रद्धयात्र वै
जो कोणी इथे श्रद्धेने या रूपात मला पाहील,
एतल्लिंगं समभ्यर्च्य यो याति पथि मानवः
आणि या लिंगाची भक्तीपूर्वक पूजा करून पुढे मार्गाला लागेल,