नारदः शौनकश्चैव हारीतो देवलस्तथा
नारद, शौनक, हारित आणि देवल हेही,
एते चान्ये च बहवो देवव्रतपरायणाः
आणि असेच आणखी बरेच जण देवांच्या व्रतात मन लावणारे होते.
अन्ये च विविधां पूजां जपमन्ये समाहिताः
काही वेगवेगळ्या प्रकारची पूजा करतात, तर काही एकाग्रतेने जप करतात.
बलिमन्ये प्रयच्छंति स्तुतिं कुर्वंति चापरे
काही बलि देतात, तर इतर स्तुती करतात.
परं कौतुकमापन्ना वाक्यमेतदथाब्रुवन्
त्यांना फारच कुतूहल वाटले आणि त्यांनी असे शब्द उच्चारले:
ऋषय ऊचुः कस्मात्त्वं पार्थिवश्रेष्ठ प्रदक्षिणापरः सदा
ऋषी म्हणाले: हे राजांमध्ये श्रेष्ठ, तू नेहमी प्रदक्षिणाच का करतोस?
न ददासि जलं लिंगे प्रभूतं सुमनोहरम्
तू लिंगावर भरपूर सुंदर पाणी अर्पण करत नाहीस,
समर्थोऽसि तथान्येषां दानानां त्वं महीपते 7.3.7.
आणि तरीही, हे पृथ्वीचे स्वामी, तू इतर दानं देण्यास समर्थ आहेस.
पूर्वदेहांतरे वृत्तं सर्वं सत्यं विशेषतः
माझ्या मागील जन्मात जे काही घडलं, ते सर्व अगदी खरं आहे, विशेषतः.
प्रासादेऽस्मिन्पुरा पक्षी शुकोऽहं स्थितवांस्तदा
पूर्वी या याच राजवाड्यात मी एक पक्षी — पोपट — म्हणून राहत होतो.
कृपयाऽस्य प्रभावाच्च जातो जातिस्मरस्त्वहम्
त्याच्या दयेमुळे आणि सामर्थ्यामुळे मी जन्माला आलो आणि मला माझ्या मागील जन्माची आठवण आहे.
न जाने किं फलं मेऽद्य देवस्यास्य प्रसादतः
आज या देवाच्या कृपेने मला काय फळ मिळेल, हे मला माहीत नाही.
पुलस्त्य उवाच वेणुवाक्यं ततः श्रुत्वा मुनयः शंसितव्रताः
पुलस्त्य म्हणाले: त्यानंतर वेणूचे बोल ऐकून, व्रतांनी प्रसिद्ध असलेले ऋषी—
ततः प्रदक्षिण पराः सर्वे तत्र महर्षयः
ते सर्व महर्षी तिथे प्रदक्षिणा घालू लागले.
सोऽपि राजा महाभागो वेणुः शंभोः प्रसादतः
शंभूच्या कृपेने तो पुण्यशाली राजा वेणूही—
त्रिनेत्राभाः शिला यत्र दृश्यंतेऽद्यापि भूरिशः
तेथे आजही अनेक दगड त्रिनेत्रीप्रमाणे दिसतात.
तस्यैव पश्चिमे भागे लिंगमस्ति पिनाकिनः
त्याच्या पश्चिम बाजूला पिनाकीचे लिंग आहे.
भद्रकर्णगणोनाम पुरासीच्छिववल्लभः
पूर्वी तिथे भद्रकर्ण गण नावाचा, शंकराचा प्रिय सेवक होता.
केनचित्त्वथ कालेन संग्रामे दानवैः सह
काही काळाने, दानवांशी युद्धात—
नष्टे स्कंदे हते सैन्ये वीरभद्रे पराजिते
स्कंद हरवला, सैन्य मारले गेले, आणि वीरभद्र पराभूत झाला—
बलवान्नमुचिर्नाम दानवो बलवत्तरः
नमुचि नावाचा एक बलाढ्य दानव होता, तो इतरांपेक्षा अधिक शक्तिशाली होता.
भद्रकर्णस्तु तं दृष्ट्वा दानवं तदनंतरम्
भद्रकर्णाने तो दानव पाहिल्यावर लगेच—
छित्त्वाऽसिमसिना तस्य चर्म चापि महाबलः
त्याने आपल्या मोठ्या तलवारीने त्या दानवाचे कवच छाटले.
अथासौ निहतस्तेन प्रविश्य विपुलं तमः वधं प्राप्तस्तु दैत्योऽसौ नत्वा हरमसौ स्थितः 7.3.8.
मग भद्रकर्णाने त्याला ठार मारले, तेव्हा तो दैत्य गडद अंधारात गेला; मारला गेल्यावर त्याने हराला वंदन केले आणि तिथेच राहिला.
वरं वरय भद्रं ते नित्यं यो हृदये स्थितः
‘तू नेहमी माझ्या हृदयात राहतोस, म्हणून तू हवा तो वर माग.’
अत्रास्तु तव सांनिध्यं ह्रदेऽस्मिंश्च स्थिरो भव
‘इथे तुझं सतत अस्तित्व राहो आणि या तळ्यात तू स्थिर रहा.’
सांनिध्यं च विशेषेण ह्रदे लिंगे भविष्यति
त्या तळ्यात आणि त्या लिंगात विशेष अशी उपस्थिती असणार आहे.
भद्रकर्णह्रदे स्नात्वा त्रिनेत्रं यः समाहितः
जो कोणी भद्रकर्ण या तळ्यात त्रिनेत्रावर मन एकाग्र करून स्नान करतो,
तस्मात्सर्वत्र यत्नेन स्नानं तत्र समाचरेत्
म्हणून इतर सर्व ठिकाणांपेक्षा तिथेच मन लावून स्नान करावे.
केदारमिति विख्यातं सर्वपापहरं नृणाम्
ते केदार म्हणून प्रसिद्ध आहे आणि सर्व पापे दूर करणारे आहे.