एतस्मिन्रक्षिते वीर्ये परिस्कन्ने त्वदीक्षणात्
हे तेज जपले गेले आणि तुझ्या दृष्टिकोनाने शुद्ध झाले,
इत्युक्ता तेन मुनिना पुनर्जातेव साप्सराः
त्या ऋषींनी असे सांगितल्यावर, ती अप्सरा जणू पुन्हा जन्माला आली.
अथ कालेन दिव्यस्त्री कन्यारत्नमजीजनत्
नंतर योग्य वेळी, त्या दिव्य स्त्रीने एक अनुपम कन्या जन्माला घातली.
तस्यैव वेदशिरस आश्रमे तां निधाय सा 4.2.59.
ती कन्या तिने वेदशिरा यांच्या आश्रमात ठेवली.
तां च वेदशिराः कन्यां स्नेहेन समवर्धयत्
वेदशिरा ऋषींनी त्या मुलीला मोठ्या प्रेमाने वाढवले.
मुनिर्नाम ददौ तस्यै धूतपापेति चार्थवत्
त्या ऋषींनी तिला 'धूतपापा' — जिचे पाप धुतले गेले आहे — असे अर्थपूर्ण नाव दिले.
सर्वलक्षणशोभाढ्यां सर्वावयव सुंदरीम्
ती सर्व शुभ लक्षणांनी युक्त आणि सर्व अंगांनी सुंदर होती.
दिनेदिने वर्धमानां तां पश्यन्मुमुदे भृशम्
ती दिवसेंदिवस वाढताना पाहून, वेदशिरा ऋषींना फार आनंद झाला.
अथाष्टवार्षिकीं दृष्ट्वा तां कन्यां स मुनीश्वरः
मग त्या आठ वर्षांच्या मुलीला पाहून तो महान ऋषी—
कस्मै दद्यावराय त्वां त्वमेवाख्याहि तं वरम्
कन्ये, तुला कोणाला द्यावं, हे तूच मला सांग. तुझ्या पसंतीचा वर कोण आहे, ते सांग.
अतिस्नेहार्द्रचित्तस्य जनेतुश्चेति भाषितम्
हे तिच्या वडिलांनी, ज्यांचं मन अतिशय प्रेमाने ओथंबलं होतं, असं बोललं.
तदा तस्मै प्रयच्छ त्वं यमहं कथयामि ते
त्या वेळी, मी ज्याचं नाव सांगतो, त्यालाच तिला दे.
तुभ्यं च रोचते तात शृणोत्ववहितो भवान् ४९ . कदाचिद्यो न नश्येत यः सदैवानुवर्तते ।। 4.2.59.
हे तुला आवडलं असेल तर, तात, लक्ष देऊन ऐक—जो कधीही नष्ट होत नाही, जो नेहमीच योग्य वागतो—
इहामुत्रापि यो रक्षेन्महापदुदयाद्ध्रुवम्
जो या जगात आणि पुढच्या जन्मातही मोठ्या संकटांपासून नेहमीच रक्षण करतो—
दिनेदिने च सौभाग्यं वर्धते यस्य सन्निधौ
ज्याच्या सान्निध्यात दिवसेंदिवस सौभाग्य वाढतं—
यन्नामग्रहणादेव केपि वाधां न कुर्वते
ज्याचं नाव घेतल्यावर कुणीही त्रास देत नाही—
एवमाद्या गुणा यस्य वरस्य वरचेष्टितम्
अशा उत्तम गुणांनी युक्त असलेला वर, ज्याचं वर्तनही श्रेष्ठ आहे—
एतच्छ्रुत्वापि ता तस्या भृशं मुदमवाप ह
हे ऐकूनही तिला फार आनंद झाला.
ध्रुवा हि धूतपापासौ यस्या ईदृग्विधा मतिः
जिचं मन असं शुद्ध आहे, ती नक्कीच सर्व पापांपासून मुक्त होते.
अथवा स कथं लभ्यो विना पुण्यभरोदयम्
नाहीतर, असा वर मोठ्या पुण्याशिवाय कसा मिळू शकेल?
ज्ञानेन तं समालोच्य वरमीदृग्गुणोदयम्
ज्ञानाने विचार करून, अशा गुणांनी युक्त असलेला वर निवडावा—
एषां गुणानामाधारो वरोस्तीति विनिश्चितम्
हे नक्की, या सर्व गुणांचा आधार म्हणजेच वर.
परं स सुखलभ्यो न नितरां सुभगाकृतिः 4.2.59.
तो खरा आनंदाने मिळतो, केवळ सुंदर रूपामुळे नाही.
तीर्थभारैः स सुलभो न कौलीन्येन कन्यके
तीर्थयात्रेच्या पुण्यामुळे तो सहज मिळतो, केवळ कुळामुळे नाही, कन्ये.
न सौंदर्येण वपुषा न बुद्ध्या न पराक्रमैः
सौंदर्याने, रूपाने, बुद्धीने किंवा पराक्रमाने नाही—
महातपः सहायेन दमदानदयायुजा
तर मोठ्या तपासह, संयम, दान आणि दयेसोबत मिळतो.
इति श्रुत्वाथ सा कन्या पितरं प्रणिपत्य च
हे ऐकून ती कन्या वडिलांना वंदन करून खाली वाकली.
तपस्तताप परमं यदसाध्यं तपस्विभिः
तिने असा कठोर तप केला, जो मोठ्या तपस्वींनाही साधता आला नाही.
क्व सा बालातिमृद्वंगी क्व च तत्तादृशं तपः
ती कोवळी, नाजूक मुलगी आणि असं कठीण तप — हे कसं शक्य झालं?
धारासारा सुवर्षासु महावातवतीष्वलम्
ती मुसळधार पावसात आणि प्रचंड वाऱ्यातही खंबीरपणे उभी राहिली.