एतावदुक्त्वा वचनं विरराम महेश्वरः
इतके बोलून महेश्वर शांत झाला.
शक्रादयस्ततो देवास्तीर्थान्यायतनानि च
मग इंद्र व इतर देवांनी तीर्थस्थाने व देवळांना भेट दिली.
ततस्तुष्टः सुरश्रेष्ठस्तत्र वासमथाकरोत्
तेव्हा संतुष्ट होऊन श्रेष्ठ देवाने तिथेच आपला निवास केला.
कौतुकं सूत नो जातं कथयस्व यथा शुभम्
सूतो, आमच्या मनात कुतूहल निर्माण झाले आहे; कृपया जशी घडली तशी शुभ कथा सांग.
ययातेश्च गृहे यातस्तं नत्वा चाब्रवीन्नृपः
तो ययातिच्या घरी गेला, त्याला वंदन केले आणि राजा बोलला.
ययातिरुवाच स्वागतं ते मुनिश्रेष्ठ सफलं मेऽद्यजीवितम्
ययाति म्हणाला: हे श्रेष्ठ ऋषी, तुझे स्वागत आहे; आज माझे जीवन सार्थकी लागले.
अर्बुदाख्यो नगो नाम विख्यातो यो धरातले
अर्बुद नावाचा एक डोंगर आहे, जो पृथ्वीवर प्रसिद्ध आहे.
सर्वं विस्तरतो ब्रूहि तीर्थयात्रापरायण
तू तीर्थयात्रेला भक्त असलास, तर सर्व काही सविस्तर सांग.
अशक्तो विस्तराद्वक्तुमपि वर्षशतैरपि
शंभर वर्षे जरी सांगितली, तरी मी ते पूर्णपणे सांगू शकत नाही.
संक्षेपादेव वक्ष्यामि तीर्थमुख्यानि ते तथा
मी तुला थोडक्यात मुख्य तीर्थस्थाने सांगतो.
नारीणां च विशेषेण पुत्रसौभाग्यदायकम्
विशेषतः स्त्रियांसाठी, हे पुत्रसौभाग्य देते.
गौतमी ब्राह्मणी नाम्ना सती साध्वी पतिव्रता
गौतमी नावाची एक ब्राह्मण स्त्री होती, ती सती, साध्वी आणि पतीव्रता होती.
अर्बुदं सा च संप्राप्ता नागतीर्थं विवेश ह 7.3.5.
ती अर्बुद डोंगरावर पोहोचली आणि नागतीर्थात गेली.
नायका पुत्रसंयुक्ता तत्तीर्थं समुपागता
नेतृत्व करणारी ती आपल्या मुलांसह त्या तीर्थस्थानी आली.
सर्वोपकरणैर्दर्भैः सुमनोभिः पृथग्विधैः
सर्व आवश्यक वस्तू, दर्भा आणि वेगवेगळ्या प्रकारची फुले घेऊन,
धन्योऽयं तनयो ह्यस्याः शुश्रूषां कुरुते सदा
तीचा हा मुलगा धन्य आहे, कारण तो नेहमी तिची सेवा करतो.
अहं भर्त्रा वियुक्ता च पुत्रहीना सुदुःखिता
मी नवऱ्यापासून वेगळी झाले आहे आणि मुलगाही नाही, त्यामुळे फारच दुःखी आहे.
विनाऽपि भर्तृसंयोगात्सद्यो गर्भवती ह्यभूत्
नवऱ्याशी संग न होता सुद्धा ती अचानक गर्भवती झाली.
चकार मरणे बुद्धिं ज्वालयामास पावकम्
तीनं मरण्याचा निश्चय केला आणि अग्नी पेटवला.
दोषो नास्ति तवात्रार्थे तीर्थस्यास्य प्रभावतः
या गोष्टीत तुझा काहीही दोष नाही, या तीर्थाच्या प्रभावामुळे.
यो यद्वांछति चित्ते च जलमध्ये स्थितो नरः
पाण्यात उभा राहून मनात जो जे काही इच्छितो,
त्वया तस्याः सुतं दृष्ट्वा पुत्रवांछा कृता हृदि
तू तिचा मुलगा पाहिलास तेव्हा तुझ्या मनात मुलासाठी इच्छा निर्माण झाली.
तस्माद्विरम भद्रं ते निर्दोषासि पतिव्रते 7.3.5.
म्हणून, आता थांब. तुझ्यावर कृपा असो, तू पतिव्रता आहेस आणि निर्दोष आहेस.
श्रुत्वाऽऽकाशगतां वाणीं देवदूतेन भाषिताम्
आकाशातून आलेली, देवदूताने सांगितलेली ती वाणी ऐकून,
अहो तीर्थप्रभावोऽयमपूर्वः प्रतिभाति मे
अहो, या तीर्थाचा प्रभाव मला अद्भुत वाटतो.
नाहं कुत्रापि यास्यामि मुक्त्वेदं तीर्थमुत्तमम्
हे उत्तम तीर्थ अनुभवून मी कुठेही जाणार नाही.
पुत्रं वै जनयामास सर्वलक्षणलक्षितम्
तीने सर्व शुभ लक्षणांनी युक्त असा मुलगा जन्माला घातला.
यः पुनः कुरुते श्राद्धं तस्य वंशो न नश्यति
जो येथे श्राद्ध करतो, त्याचा वंश कधीच नष्ट होत नाही.
यः पुमान्कामरहितः स्नानं तत्र समाचरेत्
जो पुरुष इच्छा न ठेवता तिथे स्नान करतो,
या स्त्री पुष्पफलान्येव तीर्थे चास्मिन्विसर्जयेत्
कोणतीही स्त्री येथे फक्त फुले आणि फळे अर्पण करते,