यथान्याः सरितो लोके वारिपूर्णाः सहस्रशः
जसा जगातल्या इतर नद्या हजारोने पाण्याने भरलेल्या असतात,
श्रुत्यक्षराणि निश्चित्य कारुण्याच्छंभुना मुने
शंभूंनी, मुनिवर, वेदातील अक्षरे ठरवून, केवळ करुणेने,
योगोपनिषदामेतं सारमाकृष्य शंकरः
शंकराने योग उपनिषदांमधून सार काढून घेतला,
अकलानिधयो रात्र्यो विपुष्पाश्चैव पादपाः
जशा रात्री चंद्रकलांशिवाय असतात, किंवा झाडे फुलांशिवाय असतात,
अनयाः संपदो यद्वन्मखा यद्वददक्षिणाः 4.1.28.
जशी यामधून संपत्ती मिळते, किंवा यज्ञातून दक्षिणा मिळते,
व्योमांगणमनर्कं च नक्तेऽदीपं यथा गृहम
जसे आकाश ताऱ्यांशिवाय, किंवा रात्री दिव्याशिवाय घर असते,
चांद्रायणसहस्रं तु यः कुर्याद्देहशोधनम्
जो कोणी हजार चांद्रायण व्रतांइतकी देहशुद्धी करतो,
पादेनैकेन यस्तिष्ठेत्सहस्रं शरदां शतम्
जो एक पायावर उभा राहून शंभर हजार शरद ऋतू घालवतो,
अवाक्छिराः प्रलंबेद्यः शतसंवत्सरान्नरः
जो मनुष्य शंभर वर्षे डोकं खाली करून उलटा लटकतो,
पापतापाभितप्तानां भूतानामिह जाह्ववी
जाह्नवी, येथे पापाच्या तापाने होरपळलेल्या जीवांसाठी,
तार्क्ष्यवीक्षणमात्रेण फणिनौ निर्विषा यथा
जसा गरुडाच्या केवळ नजरेने साप विषरहित होतात,
गंगातटोद्भवां मृत्स्नां यो मौलौ बिभृयान्नरः
जो कोणी गंगेच्या काठीची माती डोक्यावर धारण करतो,
व्यसनैरभिभूतस्य धनहीनस्य पापिनः
दुर्दैवाने त्रस्त, धनहीन आणि पापी अशा माणसासाठी,
श्रुताभिलषिता दृष्टा स्पृष्टा पीताऽवगाहिता
गंगा ही ऐकून, पाहून, स्पर्श करून, पिऊन किंवा तिच्यात स्नान करून ज्या लोकांना हवी असते,
कीर्तनाद्दर्शनात्स्पर्शाद्गंगापानावगाहनात् 4.1.28.
गंगेचे कीर्तन, दर्शन, स्पर्श, पिणे किंवा तिच्यात स्नान केल्याने,
ब्रह्मलोकस्तु लोकानां सर्वेषामुत्तमो यथा 4.1.28.
सर्व लोकांमध्ये ब्रह्मलोक हा सर्वात श्रेष्ठ आहे, जसा—
ज्ञात्वाज्ञात्वा च गंगायां यः पंचत्वमवाप्नुयात् 4.1.28.
कोणी जाणीवपूर्वक किंवा अज्ञानाने गंगेत प्राण सोडला,
यावंति तस्या लोमानि मुने तत्संततेरपि
मुनिवर, गंगेला जितके केस आहेत, तितकीच तिची संतती आहे.
उपायांतरमस्त्यन्यद्येन स्नानफलं लभेत्
अजून एक उपाय आहे, ज्यामुळे स्नानाचे फळ मिळू शकते.
अशक्तानां च पंगूनामालस्योपहतात्मनाम्
जे अशक्त आहेत, जे अपंग आहेत, किंवा ज्यांचे मन आळशीपणाने ग्रासले आहे,
दानं वाऽथ व्रतंवाऽथ मंत्रःस्तोत्रजपोऽथवा
दान, व्रत, मंत्र किंवा स्तोत्रजप यापैकी काहीही,
यद्यस्तिकिंचित्षड्वक्त्र गंगास्नानफलप्रदम्
हे षडानन, गंगास्नानाचे फळ देणारे काही असेल,
त्वत्तो न वेदस्कंदान्यो गंगागर्भ समुद्भव
गंगेचा उगम फक्त तुझ्याशिवाय दुसऱ्या कुणालाही माहीत नाही, स्कंदा.
स्थाने स्थाने च तीर्थानि जितात्माध्युषितानि च
प्रत्येक ठिकाणी, तीर्थस्थळी, जितके आत्मसंयमी लोक राहतात,
दृष्टप्रत्ययकारीणि महामहिम भांज्यपि
महान कीर्ती असलेल्या लोकांतही, तीर्थस्थळी प्रत्यक्ष परिणाम दिसून येतात.
अनेनैवानुमानेन बुद्ध्यस्व कलशोद्भव
या उदाहरणावरूनच, कलशातून जन्मलेल्या, तू समजून घे.
स्नानकालेऽन्य तीर्थेषु जप्यते जाह्नवी जनैः
स्नानाच्या वेळी, इतर तीर्थस्थळी लोक जाह्नवीचे नाव घेतात.
गंगास्नानफलं ब्रह्मन्गंगायामेव लभ्यते 4.1.29.
हे ब्रह्मन्, गंगास्नानाचे फळ फक्त गंगेतच मिळते.
अस्त्युपाय इह त्वेकः स्याद्येनाविकलं फलम्
इथे मात्र, एकच असा उपाय आहे ज्याने संपूर्ण फळ मिळते.
शिवभक्ताय शांताय विष्णुभक्तिपराय च
शिवभक्त, शांत आणि विष्णुभक्त अशा व्यक्तीसाठी,