मीढुष्टमायोत्तरमीढुषे नमो नमो गणानां पतये गणाय
सर्वात उदार, श्रेष्ठ दाता, गणांचा स्वामी, गणांचा प्रमुख, अशा आपल्याला पुन्हा पुन्हा नमस्कार.
सर्वस्य नाथस्य कुमारकाय क्रौंचारये तारकमारकाय
सर्वांचा नाथ, कुमार, क्रौंचाचा संहार करणारा, तारकाचा नाश करणारा, अशा आपल्याला नमस्कार.
इत्थं परिष्टुत्य स कार्तिकेयं नमो नमस्त्वित्यभिभाषमाणः
अशा प्रकारे कार्तिकेयाची स्तुती करून, त्याने 'नमस्कार, नमस्कार' असे म्हणत वंदन केले.
जाने त्वामिह संप्राप्तं तथा विंध्याचलोन्नतिम्
माझ्या माहितीनुसार, आपण येथे आले आहात आणि विंध्य पर्वताची महानता देखील मला ठाऊक आहे.
अविमुक्ते महाक्षेत्रे क्षेमं त्र्यक्षेण रक्षिते 4.1.25.
अविमुक्त या पवित्र क्षेत्रात, जे त्रिनेत्रधारी भगवानाने रक्षित आहे, तेथे सर्वत्र सुरक्षितता आहे.
भूर्भुवः स्वस्तले वापि न पातालतले मलम्
पृथ्वीवर, मध्यलोकात, स्वर्गात किंवा अगदी पाताळातही, कुठेही अपवित्रता नाही.
अहमेकचरोप्यत्र तत्क्षेत्रप्राप्तये मुने
हे मुनी, मी एकटाच भटकत असलो तरी त्या क्षेत्रात पोहोचण्यासाठी येथे आलो आहे.
न तत्पुण्यैर्न तद्दानैर्न तपोभिर्न तज्जपैः
त्या स्थानाची प्राप्ती पुण्याने, दानाने, तपाने किंवा जपाने होत नाही.
ईश्वरानुग्रहादेव काशीवासः सुदुर्लभः
फक्त भगवानाच्या कृपेनेच काशीमध्ये निवास मिळतो, तो अत्यंत दुर्मिळ आहे.
अन्यैव काचित्सा सृष्टिर्विधातुर्याऽतिरेकिणी
सृष्टीकर्त्याची एक वेगळीच, विलक्षण अशी सृष्टी आहे.
अहो मतेः सुदौर्बल्यमहोभाग्यस्य दौर्विधम्
अरे, बुद्धीचे किती मोठे दुर्बलत्व आणि मनाचे किती प्रकारचे दुर्दैव आहे!
शरीरं जीर्यते नित्यं संजीर्यंतींद्रियाण्यपि
हे शरीर नेहमीच झिजत असते, आणि इंद्रियेही सतत क्षीण होत जातात.
सापदं संपदं ज्ञात्वा सापायं कायमुच्चकैः
समृद्धी क्षणभंगुर आहे हे ओळखावे, तसेच हे शरीरही नेहमी संकटांना बळी पडते.
यावन्नैत्यायुषश्चांतस्तावत्काशी न मुच्यते
हे आयुष्य जिथे कायमचे नाही, तिथपर्यंत काशीपासून मुक्ती मिळत नाही.
जरानिकटनिक्षिप्ता बाधंते व्याधयो भृशम् 4.1.25.
वृद्धापकाळ जवळ आल्यावर आजार फार त्रास देतात.
तीर्थस्नानेन जप्येन परोपकरणोक्तिभिः
तीर्थस्नान, जप, दुसऱ्याच्या भल्यासाठी केलेली मदत आणि बोलणे यांमुळे
विनैवार्थार्जनोपायं धर्मादर्थो भवेद्ध्रुवम्
संपत्ती मिळवण्याचे साधन नसले तरी, केवळ धर्मामुळे नक्कीच संपत्ती मिळते.
धर्मादर्थोऽर्थतः कामः कामात्सर्वसुखोदयः
धर्मापासून संपत्ती मिळते, संपत्तीमुळे इच्छा निर्माण होते, आणि इच्छेमुळे सर्व सुखे मिळतात.
उपायत्रयमेवात्र स्थाणुर्निर्वाणकारणम्
इथे तीन उपायच मुक्तीचे कारण आहेत.
पूर्वं पाशुपतो योगस्ततस्तीर्थं सितासितम्
सर्वप्रथम पाशुपत योग, मग पवित्र आणि अपवित्र अशी दोन्ही तीर्थे.
श्रीशैल हिमशैलाद्या नानान्यायतनानि च
श्रीशैल, हिमशैल आणि इतर अनेक पवित्र स्थानं,
तपांसि नानारूपाणि व्रतानि नियमा यमाः
विविध स्वरूपाची तपश्चर्या, व्रतं, नियम आणि संयम,
मानसान्यपि भौमानि धारातीर्थादिकानि च
मानसिक आणि भौतिक, तसेच धारा-तीर्थ वगैरे सुरू होणारी तीर्थे,
जपश्चापि मनूनां च तथाऽग्निहवनानि च
मंत्रांचा जप आणि अग्निहोत्रही,
त्रिरात्रं पंचरात्राणि सांख्ययोगादयस्तथा 4.1.25.
तीन रात्रींची, पाच रात्रींची व्रतं, तसेच सांख्य, योग आणि इतरही,
पुर्यश्चापि समाख्यातानृतजंतु विमुक्तिदा
आधी सांगितलेली शुद्धीची कर्मे, जी खोटेपणातून जन्मलेल्या जीवांना मुक्ती देतात,
एतानि यानि प्रोक्तानि काशीप्राप्तिकराणि च
ही सर्व साधने, जी सांगितली आहेत, त्या काशीप्राप्तीसाठी आहेत.
अतएव हि तत्क्षेत्रं पवित्रमतिचित्रकृत्
म्हणूनच ते क्षेत्र अत्यंत पवित्र आणि अद्भुत आहे.
इदमेव हि तत्क्षेत्रं कुशलप्रश्नकारणम्
हेच क्षेत्र शुभ विचारांची प्रेरणा देणारे कारण आहे.
अपि काश्याः समागच्छत्स्पर्शवत्स्पर्श इष्यते
काशीहून आलेल्या व्यक्तीचा स्पर्शसुद्धा पवित्र मानला जातो.