उवाच च प्रसन्नात्मा स्तुतश्चारणमागधैः
मन शांत करून, चारण आणि मागधी यांच्या स्तुतीने, त्याने बोलायला सुरुवात केली.
स्थिता सुतासु निःश्वसस्य मंदभाग्या वयं त्विति
मुलींच्या मध्ये उभी राहून, तिने उसासा टाकत म्हटले, 'आपण फारच दुर्दैवी आहोत.'
इति शृणवन्मुखात्तासां वचनानि विमानगः
त्यांच्या तोंडून ती वचने ऐकत असताना, तो आकाशात फिरत होता—
इति द्विजवचः श्रुत्वा प्रोचतुर्गणसत्तमौ
त्या द्विजांच्या शब्दांचे ऐकून, ते दोन श्रेष्ठ गण बोलले.
वसंतीह प्रजाः स्रष्टुं विनियुक्ताः प्रजासृजा
या सर्व प्रजाजनांना येथे ठेवले आहे, प्रजापतीने संतती निर्माण करण्यासाठी.
वसिष्ठश्च महाभागो ब्रह्मणो मानसाः सुताः
वसिष्ठ हे फार भाग्यवान असून, ब्रह्मदेवांचे मनातून उत्पन्न झालेले पुत्र आहेत.
संभूतिरनसूया च क्षमा प्रीतिश्च सन्नतिः
संभूती, अनसूया, क्षमा, प्रीती आणि सन्नती—
एतेषां तपसा चैतद्धार्यते भुवनत्रयम् 4.1.18.
यांच्या तपामुळेच हे तीनही लोक टिकून आहेत.
प्रजाः सृजत रे पुत्रा नानारूपाः प्रयत्नतः
मुलांनो, प्रयत्नपूर्वक विविध रूपांची संतती निर्माण करा.
अविमुक्तं समासाद्य क्षेत्रंक्षेत्रज्ञधिष्ठितम्
अविमुक्त क्षेत्र, जे क्षेत्रज्ञाच्या अधीन आहे, तिथे पोहोचून—
प्रतिष्ठाप्य च लिंगानि ते स्वनाम्नांकितानि च
आपल्या नावांनी ओळखली जाणारी लिंगे त्यांनी स्थापली.
प्राजापत्येऽत्र ते लोके वसंत्युज्ज्वलतेजसः
प्रजापतींच्या लोकात ते तेजस्वीपणे वास करतात.
लिंगमत्रीश्वरं दृष्ट्वा ब्रह्मतेजोभिवर्धते
येथे ईश्वराचे लिंग पाहिल्यावर ब्रह्मदेवाचे तेज वाढते.
तत्र स्नात्वा नरो भक्त्त्या भ्राजते भास्करो यथा
तेथे भक्तीने स्नान केल्यावर मनुष्य सूर्यासारखा तेजस्वी होतो.
तल्लिंगदर्शनाद्विप्र मारीचं लोकमाप्नुयात्
त्या लिंगाचे दर्शन केल्याने, हे ब्राह्मण, मारीच लोक मिळतो.
पुलहेश पुलस्त्येशौ स्वर्गद्वारस्य पश्चिमे
स्वर्गाच्या पश्चिम दरवाजाजवळ पुलहेश व पुलस्त्येश हे देव आहेत.
हरिकेशवने रम्ये दृष्ट्वैवांगिरसेश्वरम् 4.1.18.
हरिकेशाच्या रम्य वनात अंगिरसांचे ईश्वर पाहिले.
वरणायास्तटे रम्ये दृष्ट्वा वासिष्ठमीश्वम्
वरणा नदीच्या सुंदर तीरावर वसिष्ठांचे ईश्वर पाहिले.
काश्यामेतानि लिंगानि सेवितानि शुभैषिभिः
काशीत या लिंगांची पूज्य ऋषींनी भक्तीने सेवा केली आहे.
गणावूचतुः शिवशर्मन्महाभाग तिष्ठते सात्र सुंदरी
गणांनी म्हटले: हे शिवशर्मन्, ती सुंदर स्त्री येथेच राहते.
यस्याः स्मरणमात्रेण गंगास्नान फलं लभेत्
जिचे स्मरण केल्याने गंगेस्नानाचे फळ मिळते.
सदा नारायणो देवो यस्याश्चक्रे कथां मुदा
नारायण देव नेहमी आनंदाने तिची कथा सांगतो.
पतिव्रतास्वरुंधत्याः कमले विमलाशयः
पतिव्रता स्वरुंधती, कमळासारख्या निर्मळ मनाची होती.
न तद्रूपं न तच्छीलं न तत्कौलीन्यमेव च
तिच्यासारखे रूप, तिच्यासारखा स्वभाव, तिच्यासारखी कुलीनता कुणातच नाही.
न माधुर्यं न गांभीर्यं न चार्यपरितोषणम्
तिच्यासारखी गोडी, तिच्यासारखी गंभीरता, आणि वडीलधाऱ्यांना तृप्त करणारे वर्तन कुणातच नाही.
धन्यास्ता योषितो लोके सभाग्याः शुद्धबुद्धयः
या जगात ज्या स्त्रिया भाग्यवान व शुद्ध बुद्धीच्या आहेत त्या खरोखर धन्य आहेत.
यदा पतिव्रतानां तु कथास्मद्भवने भवेत् 4.1.18.३० !। ब्रुवतोरिति संकथां तथा गणयोर्वैष्णवयोर्मुदावहाम्
आपल्या घरी पतिव्रतांच्या कथा सांगितल्या गेल्या की, त्या दोन्ही वैष्णव गणांची गोष्ट आनंद देणारी असते.
शिवशर्मोवाच अनेकरशनाव्यग्र हस्ताग्रो व्यग्रलोचनः
शिवशर्मन् म्हणाला: त्याच्या कमरेला अनेक पट्ट्या होत्या, त्याचा हात व नजर वाघासारखी होती.
त्रिलोकीमंडपस्तंभ सन्निभोभाभिरावृतः
तो तीनही लोकांच्या सभागृहाचा आधारस्तंभ वाटावा, अशा तेजाने वेढलेला होता.
सूत्रधार इव व्योम व्यायामपरिमापकः
जसा एखादा शिल्पकार आकाशाच्या विस्ताराचे मोजमाप घेतो, तसा तो अमाप आकाश व्यापून होता.