ब्रह्मचर्यं हि गार्हस्थ्ये यादृक्कल्पनयोज्झितम्
गृहस्थाश्रमात योग्य रीतीने पाळलेले ब्रह्मचर्य खरेच श्रेष्ठ मानले जाते.
हठाद्वा लोकभीत्या वा स्वार्थाद्वा ब्रह्मचर्यभाक्
जरी जबरदस्तीने, लोकांची भीती म्हणून किंवा स्वतःच्या फायद्यासाठी कोणी ब्रह्मचर्य पाळले—
परदारपरित्यागात्स्वदारपरितुष्टितः
परस्त्रीचा त्याग करून आणि आपल्या पत्नीमध्येच समाधान मानणारा—
विमुक्तरागद्वेषो यः कामक्रोधविवर्जितः
जो आसक्ती व द्वेषातून मुक्त आहे, ज्याच्यात काम व क्रोध नाहीत—
वैराग्याद्गृहमुत्सृज्य गृहधर्मान्हृदि स्मरेत्
वैराग्याने घर सोडून, तो मनात गृहधर्म आठवत राहतो.
अयाचितोपस्थितया यो वृत्त्या वर्तते गृही
जो गृहस्थ कोणतीही मागणी न करता, आपोआप मिळणाऱ्या साधनांवर जगतो—
प्राथयेद्यत्क्वचित्किंचिद्दुष्प्रापं वा भविष्यति
तो जर कधी काही मागितले, अगदी दुर्लभ असले तरी, ते त्याला मिळते.
गुणागुणविचार्येत्थं स वै विश्वानरो द्विजः 4.1.10.
गुणदोषांचा विचार करत, असा द्विज खरोखरच विश्वाचा अग्नि आहे.
अग्निशुश्रूषणरतः पंचयज्ञपरायणः
जो अग्निसेवेत आनंद मानतो आणि पाच यज्ञांना समर्पित असतो—
धर्मार्थकामान्युक्तात्मा सोर्जयन्स्वस्वकालतः
तो संयमी पुरुष धर्म, अर्थ आणि काम यांचा योग्य काळानुसार उपभोग घेतो.
पूर्वाह्णे दैविकं कर्म सोकरोत्कर्मकांडवित्
पूर्वार्धाला तो देवांसाठी सांगितलेल्या विधीनुसार कर्मकांड करीत असे.
एवं बहुतिथे काले गते तस्याग्रजन्मनः
अशा प्रकारे बरीच वर्षे त्या ज्येष्ठ जन्मलेल्या व्यक्तीच्या आयुष्यात गेली.
अपश्यंत्यंकुरमपि संततेः स्वर्गसाधनम्
तरीही त्याला संतानाचा अगदी अंकुरसुद्धा दिसला नाही, जो स्वर्गप्राप्तीसाठी आवश्यक असतो.
शुचिष्मत्युवाच न दुर्लभं ममास्तीह किंचित्त्वच्चरणार्चनात्
शुचिष्मती म्हणाली, "तुझ्या चरणांची भक्ती केल्यावर मला इथे काहीच अशक्य वाटत नाही."
ये वै भोगाः समुचिताः स्त्रीणां ते त्वत्प्रसादतः
स्त्रियांना योग्य असे जे काही सुख आहे, ते सर्व तुझ्या कृपेने मिळते.
सुवासांसि सुवासाश्च सुशय्या सुनितंबिनी
सुंदर वस्त्रे, सुगंधी कपडे, उत्तम शय्या आणि नीट मांडलेली आसंदी—
एकं मे प्रार्थितं नाथ चिराय हृदिसंस्थितम्
नाथा, माझ्या मनात एकच इच्छा आहे जी मी खूप दिवसांपासून मनाशी धरली आहे.
विश्वानर उवाच तत्प्रार्थय महाभागे प्रयच्छाम्यविलंबितम् ।।4.1.10.
विश्वानर म्हणाले, "माग हवे ते, महाभागे. मी ते ताबडतोब देईन."
महेशितुः प्रसादेन मम किंचिन्न दुर्ल्भम्
महेश्वराच्या कृपेने मला काहीच कठीण नाही.
इति श्रुत्वा वचः पत्युस्तस्य सा पतिदेवता
पतीचे हे शब्द ऐकून ती पतिव्रता स्त्री—
वरयोग्यास्मि चेन्नाथ नान्यं वरमहं वृणे
नाथा, जर मी वर मागण्यास योग्य असेन, तर मी दुसरा कोणताही वर मागणार नाही.
इति तस्या वचः श्रुत्वा शुचिष्मत्याः शुचिव्रतः
शुचिष्मतीचे हे शब्द ऐकून, तो शुद्ध व्रती—
अहो किमेतया तन्व्या प्रार्थितं ह्यतिदुर्लभम्
अहो, या कृश अंगाच्या स्त्रीने हे किती दुर्मिळ मागितले आहे!
तेनैवास्या मुखे स्थित्वा वाक्स्वरूपेण शंभुना
शंभू स्वतः तिच्या तोंडातून वाणीच्या रूपाने प्रकट झाला.
ततः प्रोवाच तां पत्नीमेकपत्निव्रते स्थितः
मग एकपत्नीव्रती असलेल्या त्याने आपल्या पत्नीला असे सांगितले.
इत्थमाश्वास्य तां पत्नीं जगाम तपसे मुनिः
पत्नीला अशा प्रकारे धीर देऊन, तो ऋषी तपश्चर्येसाठी निघून गेला.
प्राप्य वाराणसीं तूर्णं दृष्ट्वाथ मणिकर्णिकाम्
तो वेगाने वाराणसीला पोहोचला आणि मणिकर्णिका पाहिली.
दृष्ट्वा सर्वाणि लिंगानि विश्वेश प्रमुखानि च 4.1.10.
त्याने सर्व लिंगे आणि त्यांच्या प्रमुख असलेल्या विश्वेश्वराचे दर्शन घेतले.
नत्वा विनायकान्सर्वान्गौरीः सर्वाः प्रणम्य च
सर्व विनायकांना आणि सर्व गौरींना नमस्कार करून,
दण्डनायकमुख्यांश्च गणान्स्तुत्वा प्रयत्नतः
दंडनायक व इतर प्रमुख गणांचे काळजीपूर्वक स्तवन केले,