न दरिद्रा न च दुःखार्ता न व्याधि परिपीडिताः
इथे ना कोणी गरीब आहे, ना कोणी दुःखाने त्रस्त आहे, ना कोणाला आजाराने छळले आहे.
संक्रमेषु न यैर्दत्तं न स्नातं तीर्थवारिषु 4.1.9.
जे लोक संक्रांतीच्या वेळी दान देत नाहीत, किंवा तीर्थाच्या पाण्यात स्नान करत नाहीत—
ते दृश्यंते प्रतिद्वारं विहीन नयनाननाः
ते दरवाजाजवळ दिसतात, त्यांना डोळे किंवा चेहरा नसतो.
समं कृष्णलकेनापि यो दद्यात्कांचनं कृती
कोणी जरी एक काळा धान्याचा दाणा किंवा सोनं भक्तीने दिलं—
सर्वं गंगासमं तोयं सर्वे ब्रह्मसमा द्विजाः
सगळं पाणी गंगेसारखं पवित्र आहे; सगळे ब्राह्मण ब्रह्मासारखे आहेत.
दत्तं जप्तं हुतं स्नातं यत्किंचित्सदनुष्ठितम्
जे काही दान दिलं, जप केलं, अग्नीत होम केलं, किंवा स्नान केलं, ते नीट पार पडलं असेल—
रविवारे संक्रमश्चेदुपरागोऽथवाभवेत्
रविवारी संक्रांती आली, किंवा ग्रहण झालं—
भानुवारो यदा षष्ठ्यां सप्तम्यामथ जायते
जेव्हा रविवार हा सहाव्या किंवा सातव्या तिथीला येतो—
हंसो भानुः सहस्रांशुस्तपनस्तापनो रवि
त्याला हंस, भानू, सहस्रांशु, तपन, तापन, रवि असे म्हणतात—
विश्वरूपो विश्वकर्ता मार्तंडो मिहिरोंऽशुमान्
विश्वरूप, विश्वकर्ता, मार्तंड, मिहिर, अंशुमान—
द्वादशात्मा सप्तहयो भास्करो हस्करः खगः
द्वादशात्मा, सात घोड्यांचा स्वामी, भास्कर, हस्कर, खग—
त्रिलोकेशो लोकसाक्षीतमोरिः शाश्वतः शुचिः 4.1.9.
तीन लोकांचा स्वामी, सगळ्या लोकांचा साक्षीदार, अमोरी, शाश्वत, पवित्र—
द्युमणिर्हरिदश्वोर्को भानुमान्भयनाशनः
प्रभेचा रत्न, हिरव्या घोड्यांचा स्वामी, ओर्क, भानुमान, भीती दूर करणारा—
एकचक्ररथो मित्रो मंदेहारिस्तमिस्रहा
एक चाकाचा रथ असणारा, मित्र, मंदेहांचा शत्रू, अंधाराचा नाश करणारा—
हेलिकश्चित्रभानुश्च कलिघ्नस्तार्क्ष्यवाहनः
हेलिक, चित्रभानू, कलियुगाचा नाश करणारा, तार्क्ष्याचा वाहन—
घर्मरश्मिर्दुर्निरीक्ष्यश्चंडांशुः कश्यपात्मजः
उष्ण किरणांचा, पाहायला कठीण, प्रखर किरणांचा, कश्यपाचा पुत्र—
प्रणवादि चतुर्थ्यंतैर्नमस्कार समन्वितैः
ॐकार आणि चतुर्थी विभक्तीचे प्रत्यय, नमस्कारांसह—
विगृह्य पाणियुग्मेन ताम्रपात्रं सुनिर्मलम्
दोन्ही हातांनी स्वच्छ तांब्याचा भांडे घेतले—
करवीरादि कुसुमै रक्तचंदनमिश्रितैः
करवीर आणि इतर फुलांमध्ये लाल चंदन मिसळून,
दद्यादर्घ्यमनर्घ्याय सवित्रे ध्यानपूर्वकम्
ध्यानपूर्वक अमूल्य सवितृला अर्घ्य अर्पण करावे.
प्रतिमंत्रं नमस्कुर्यादुदयास्तमये रविम्
सूर्योदय आणि सूर्यास्त वेळी प्रत्येक मंत्रासह सूर्याला नमस्कार करावा.
एवं कुर्वन्नरो जातु न दरिद्रो न दुःखभाक् 4.1.9.
असे करणारा मनुष्य कधीच गरीब राहत नाही किंवा दुःख भोगत नाही.
विनौषधैर्विना वैद्यैर्विनापथ्यपरिग्रहैः
औषधे, वैद्य किंवा आहारनियमांशिवाय,
इत्येकदेशः कथितो भानुलोकस्य सत्तम
हे भानुलोकाविषयीचे काही अंश सांगितले गेले आहेत, हे श्रेष्ठा.
स्वकर्णविषयीकुर्वन्नितिपुण्यकथामिमाम्
जो कोणी ही पुण्यकथा स्वतःच्या कानावर पोहोचवतो,
न दरिद्रो भवेत्क्वापि नाधर्मेषु प्रवर्तते
तो कधीच कुठेही गरीब राहत नाही, किंवा अधर्मात गुंतत नाही.
ब्राह्मणैः सततं श्राव्यमिदमाख्यानमुत्तमम्
ही उत्तम कथा ब्राह्मणांनी नेहमी ऐकवावी.
ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शृण्वंतोऽध्यायमुत्तमम्
ब्राह्मण, क्षत्रिय आणि वैश्य यांनी हा श्रेष्ठ अध्याय ऐकावा.
नयनानंदसंदोहदायिनीपूरनुत्तमा
ती डोळ्यांना आनंदाचा वर्षाव देते आणि अत्यंत समाधानकारक आहे.
गणावूचतुः शिवशर्मन्महाभागसुतीर्थफलितद्रुम
गणांनी म्हटले: हे भाग्यवान शिवशर्मन, पवित्र तीर्थयात्रेचे फळ देणारे वृक्ष,