यस्य धर्मेऽस्ति जिज्ञासा यस्य पापाद्भयं महत्
ज्याला धर्म जाणून घ्यायची इच्छा आहे, ज्याला पापाची मोठी भीती आहे,
चतुर्दशसु विद्यासु पुराणं दीप उत्तमः 4.1.2.
चौदा विद्यांमध्ये, पुराण हे सर्वोत्तम दीप आहे.
उत्फुल्लपद्मनयना निर्मिताः सुकृतार्थिनः 4.1.2.
फुललेल्या कमळासारखी डोळे असलेल्या त्या स्त्रिया, पुण्याची फळे मिळवू इच्छिणाऱ्यांसाठी निर्माण करण्यात आल्या होत्या.
इह वंशं परिस्थाप्य भुक्त्वा सर्व सुखानि च
इथे आपला वंश स्थापन करून, सर्व सुखांचा उपभोग घेतला.
सूत उवाच अवाप्य काशीं गीर्वाणैः किमकारि वदाच्युत
सूतः म्हणाले: गंधर्वांसह काशीला पोहोचल्यावर त्यांनी काय केले, अच्युत, मला सांग.
अधीत्येमां कथां दिव्यां न तृप्तिमधियाम्यहम्
ही दिव्य कथा ऐकूनसुद्धा माझ्या मनाला समाधान मिळत नाही.
कथं विंध्योप्यवाप स्वां प्रकृतिं तादृगुन्नतः
तो उंच विद्या, विंध्य पर्वत, पुन्हा आपली मूळ स्थिती कशी मिळवली?
इति कृत्स्नं समाकर्ण्य व्यासः पाराशरो मुनिः
हे सर्व ऐकल्यानंतर, व्यास, पराशरांचा ऋषीपुत्र,
पाराशर उवाच शुकवैशंपायनाद्याः शृण्वंत्वेते च बालकाः
पराशर म्हणाले: शुक, वैशंपायन आणि हे इतर सर्व मुले ऐकू देत.
ततो वाराणसीं प्राप्य गीर्वाणाः समहर्षयः
मग गंधर्वांनी वाराणसी गाठली आणि ते अत्यंत आनंदित झाले.
सचैलमभिमज्ज्याथ कृतसंध्यादिसत्क्रियाः
नंतर त्यांनी वस्त्रांसह स्नान केले आणि संध्यादि विधी नीट पार पाडले.
तीर्थवासार्थिनः सर्वान्संतर्प्य च पृथक्पृथक्
तीर्थस्थानी राहण्याची इच्छा असलेल्या सर्वांना, प्रत्येकी वेगळे वेगळे, तृप्त केले.
विचित्रैश्च तथा पात्रैः स्वर्णरौप्यादि निर्मितैः
सोन्या-चांदीसह विविध धातूंच्या सुंदर पात्रांनी,
सगोरसैरन्नदानैर्धान्यदानैरनेकधा ।। 4.1.3.
गायींसह अन्नदान, आणि अनेक प्रकारे धान्यदान केले.
सतूलैर्मृदुपर्यंकैर्दीपिकादर्पणासनैः
मऊ गादी असलेली आसने, दिवे, आरसे आणि आसने दिली.
चित्रध्वजपताकाभिरुल्लोचैश्चंद्रचारुभिः
रंगीत ध्वज, पताका आणि तेजस्वी, सुंदर चंद्रासारख्या अलंकारांनी,
उपानत्पादुकाभिश्च यतिनश्च तपस्विनः
पादत्राणे, पादुका, तसेच संन्यासी आणि तपस्व्यांसाठी,
दंडैः कमंडलुयुतैरजिनैर्मृगसंभवैः
दांडे, कमंडलू आणि मृगांची कातडी असलेली वस्त्रे,
मठैर्विद्यार्थिनामन्नैरतिथ्यर्थं महाधनैः
मठ, विद्यार्थ्यांसाठी अन्न, आणि पाहुणचारासाठी मोठ्या प्रमाणात धन,
बहुधौषधदानैश्च सत्रदानैरनेकशः
औषधी वनस्पतींची विपुल दाने आणि अनेक वेळा सत्कारासाठी केलेली दाने.
छत्राच्छादनिकाद्यर्थे वर्षाकालोचितैर्बहु
छत्र, झाकणं आणि अशा पावसाळ्यात उपयोगी पडणाऱ्या अनेक वस्तूंसाठी,
पुराणपाठकांश्चापि प्रतिदेवालयं धनैः
प्रत्येक देवळात पुराण वाचणाऱ्यांना त्याने धन देऊन सांभाळले.
देवालय सुधाकार्यैर्जीर्णोद्धारैरनेकधा
देवळांची दुरुस्ती, नव्या चुन्याने फडकी लावणे आणि जीर्ण झालेल्या गोष्टींचे अनेक प्रकारे नूतनीकरण केले.
नीराजनैर्गुग्गुलुभिर्दशां गादि सुधूपकैः 4.1.3.
आरती, गंधद्रव्य गूगुळ, उत्तम धूप आणि दिव्यांनी पूजा केली.
पंचामृतानां स्नपनैः सुगंध स्नपनैरपि
पंचामृताने स्नान घातले आणि सुगंधी पाण्यानेही अभिषेक केला.
महापूजार्थमाल्यादि गुंफनार्थैस्त्रिकालतः
महापूजेच्या वेळी, हार व इतर सजावटीच्या वस्तूंनी, दिवसातून तीन वेळा पूजा केली.
घंटागुडुककुंभादि स्नानोपस्करभाजनैः
घंटा, ढोल, कुंभ आणि स्नानासाठी लागणारी भांडी वापरली.
जपहोमैः स्तोत्रपाठैः शिवनामोच्चभाषणैः
जप, होम, स्तोत्रपठण आणि शिवनामांचा उच्चार केला.
एवमादिभिरुद्दंडैः क्रियाकांडैरनेकशः
अशा अनेक उत्तम आणि विविध धार्मिक कृतींनी,
दीनानाथांश्च संतर्प्य नत्वा विश्वेश्वरं विभुम्
गरीब आणि असहाय्यांना तृप्त करून, विश्वेश्वराला वंदन केले.