अहं हि सर्वदाग्रस्थं नरं पश्यामि संयुगे
कारण मी नेहमी युद्धात एक श्रेष्ठ पुरुष पाहतो.
अथ चेदस्ति त्वत्पौत्रमुच्चस्थं वच्मि हंत कः
जर तुझा नातू फार मोठा झाला असेल, तर सांग, तो कोण आहे? मी बोलतो.
उपसृत्य ततो भीमो बर्बरीकमपृच्छत
मग भीमाने बर्बरीकाजवळ जाऊन त्याला विचारले.
सव्यतः पंचवक्त्रः स दक्षिणे चैकवक्त्रतः ।। 1.2.66.
डाव्या बाजूला त्याला पाच तोंडे होती, आणि उजव्या बाजूला एकच तोंड होते.
सव्यतो दशहस्तश्च धृतशूलाद्युदायुधः
डाव्या बाजूला त्याच्या दहा हातात भाले आणि इतर शस्त्रे होती.
सव्यतश्च जटाधारी दक्षिणे मुकुटोच्चयः
डाव्या बाजूला त्याने जटा घातल्या होत्या, आणि उजव्या बाजूला उंच मुकुट घातला होता.
सव्यतश्चंद्रधारी च दक्षिणे कौस्तुभद्युतिः
डाव्या बाजूला त्याने चंद्र धारण केला होता, आणि उजव्या बाजूला कौस्तुभ मण्यासारखी प्रभा होती.
ईदृशो मे नरो दृष्टो न चान्यो यो जघान तान्
असा पुरुष मी पाहिला; आणि दुसरा कोणीही त्यांना मारलेला नाही.
सस्वनुर्देववाद्यानि साधुसाध्विति वै जगुः
देवतांचे वाद्य वाजू लागले, आणि 'छान, छान!' असे स्वर उमटले.
विलक्षश्चाभवद्भीमो निश्वासांश्चाप्यमुंचत
भीम गोंधळला आणि खोल श्वास सोडू लागला.
कुरुशार्दूल एहीति प्रोच्य सस्मार काश्यपिम्
'हे कुरुवंशातील वाघा, इथे ये!' असे म्हणून त्याने काश्यपाला आठवले.
भीमेन सहितो व्योम्नि प्रयातो दक्षिणां दिशम्
भीमासोबत तो आकाशातून दक्षिण दिशेला गेला.
लंकासमीपे दृष्ट्वैव सरः कृष्णोऽब्रवीद्वचः
लंकेजवळ एक सरोवर पाहून कृष्णाने असे शब्द सांगितले:
यदि शूरोऽसि तच्छीघ्रमानयास्यतलान्मृदम् 1.2.66.
'जर तू खरा शूरवीर असशील, तर पटकन या सरोवराच्या तळातून माती घेऊन ये.'
योजनं वायुजवाद्गच्छन्नधो नांतमपश्यत
वाऱ्याच्या वेगाने एक योजन अंतर गेल्यावरही त्याला तळ दिसला नाही.
अगाधमेतत्सुमहत्सरः कैश्चिन्महाबलैः
हे मोठे सरोवर इतके खोल आहे की, मोठ्या बळवानांनीही त्याचा तळ गाठता आला नाही.
स्वेनांगुष्ठेन तेजस्वी तदर्धार्धमजायत
स्वतःच्या अंगठ्याने तेजस्वी त्या अर्ध्याचं अर्धं निर्माण केलं.
तदृष्ट्वा विस्मितः प्राह किमिदं कृष्ण ब्रूहि मे
ते पाहून तो आश्चर्यचकित झाला आणि म्हणाला, "हे काय आहे, कृष्णा? मला सांग."
कुम्भकर्ण इति ख्यातः पूर्वमासीन्निशाचरः
पूर्वी तो कुम्भकर्ण नावाचा राक्षस होता.
शिरसस्तस्य तालुक्यखंडमेतद्वृकोदर
वृकोदर, हे त्याच्या डोक्यातील तालूचं तुकडा आहे.
विधृतस्त्वं च यैस्ते तु सरोगेयाभिधाः सुराः
आणि तुला ज्या देवांनी आधार दिला आहे, त्यांना सरोगेय म्हणतात.
एते हि विश्वरिपवो निहताः स्युरुपायतः
हे सगळे जगाचे शत्रू एका उपायाने मारले जातील.
ततो भीमः प्रणम्याह मनोवाक्कायवृद्धिभिः
मग भीमाने वाकून, मन, वाणी आणि शरीराने नम्रपणे बोलला.
पुरुषोत्तम भवान्नाथ बालिशस्य प्रसीद मे 1.2.66.
पुरुषोत्तम, प्रभू, मी अजून लहान आहे, माझ्यावर कृपा कर.
रणाजिरं भूय एत्य बर्बरीकं वचोऽब्रवीत्
पुन्हा रणांगणात जाऊन त्याने बर्बरीकाला सांगितले.
पूजितः सर्वलोकैस्त्वं यच्छंस्तेषां वरान्वृतान्
सर्व लोकांनी तुला पूजले आहे; त्यांना हवे असलेले वरदान दे.
देहिस्थल्यां तथा वासी क्षमस्व दुष्कृतं च यत्
या ठिकाणी राहा; जे काही चुकीचे घडले असेल ते क्षमा कर.
वासुदेवोऽपि कार्याणि सर्वाण्यूर्ध्वमकारयत् स्तवं चास्य प्रवक्ष्यामि येन तुष्यति यक्षराट्
वसुदेवाने सर्व कामे पूर्ण केली; आता मी त्या स्तोत्राचा उल्लेख करतो ज्याने यक्षांचा राजा प्रसन्न होतो.
अनेन यः सुहृदयं श्रावणेऽभ्यर्च्य दर्शके शतदीपैः पूरिकाभिः संस्तवेत्तस्य तुष्यति
जो कोणी श्रावण महिन्यात भक्तीभावाने, शंभर दिवे आणि पुर्या अर्पण करून त्याची पूजा आणि स्तुती करतो, त्याच्यावर तो प्रसन्न होतो.
जयजय चतुरशीतिकोटिपरिवार सूर्यवर्चाभिधान यक्षराज जय भूभारहरणप्रवृत्त लघुशापप्राप्तनैर्ऋतियोनिसंभव जय कामकटंकटाकुक्षिराजहंस जय घटोत्कचानंदवर्धन बर्बरीकाभिधान जय कृष्णोपदिष्टश्रीगुप्तक्षेत्रदे वीसमाराधनप्राप्तातुलवीर्य जय विजयसिद्धिदायक जय पिंगलारेपलेन्द्रदुहद्रुहानवकोटीश्वर पलाशनदावानल जय भूपातालांतराले नागकन्यापरि हारक जय भीममानमर्दन जय सकलकौरवसेनावधमुहूर्तप्रवृत्त जय श्रीकृष्णवरलब्धसर्ववरप्रदानसामर्थ्य जयजय कलिकालवंदितनमोनमस्ते पा हिपाहीति
जय जय, चौर्याऐंशी कोटींच्या समूहाने वेढलेला, सूर्यवर्चा नावाने प्रसिद्ध असलेला यक्षराजा, जय! पृथ्वीवरील भार हलका करण्यासाठी पुढे आलेला, हलक्या शापामुळे नैरृत कुळात जन्मलेला, जय! घटासारखा पोट असलेला, पक्ष्यांमध्ये राजहंसासारखा, जय! घटोत्कचाचा आनंद वाढवणारा, बर्बरीका नावाने ओळखला जाणारा, जय! कृष्णाने शिकवलेल्या गुप्त क्षेत्रामुळे आणि भक्तीमुळे अतुल्य बल मिळवणारा, जय! विजय आणि सिद्धी देणारा, जय! पिंगला आणि रेपलाच्या शत्रूंना नष्ट करणारा, कोटींचा स्वामी, पलाशाच्या जंगलातील अग्नीसारखा प्रखर, जय! भूमी आणि पाताळ यांच्या मध्ये नागकन्यांच्या संगतीने शोभणारा, जय! भीमाचा अभिमान मोडणारा, जय! सर्व कौरव सैन्याच्या संहाराची वेळ सुरू करणारा, जय! श्रीकृष्णाकडून वर मिळवून सर्व वरदान देण्याची क्षमता असलेला, जय! कलियुगात पूजला जाणारा, तुला नमस्कार, रक्षण कर, रक्षण कर!