एवं प्रक्षालयाने च पादौ तत्र वृकोदरे
अशा प्रकारे वृषोदर तिथे पाय धुत होता—
दुर्मते भोः किमेतत्त्वं कुरुषे पापनिश्चयः
अरे मूर्ख, वाईट मनाचा, हे पाप करायचं ठरवलंय का? काय करत आहेस?
यतो देवी सदानेन जलेन स्नाप्यते मया
हे पाणी मी नेहमी देवीला स्नान घालायला वापरतो.
मलाक्ततोयं यन्नाम अस्पृश्यं तन्नरैरपि
मळाने खराब झालेले पाणी माणसांनाही स्पर्श करण्याजोगे राहत नाही.
शीघ्रं च त्वं निःसरास्मात्कुण्डाद्भूत्वा बहिः पिब
लवकर या कुंडातून बाहेर ये आणि बाहेर जाऊन पाणी प्या.
यतस्तोयानि जंतूनामुपभो गार्थमेव हि
हे पाणी सर्व जीवांच्या उपयोगासाठीच असतं.
तीर्थेषु कार्यं स्नानं चेत्युक्तं मुनिवरैरपि
पवित्र ठिकाणी स्नान करावं असं मोठ्या ऋषींनीही सांगितलं आहे.
यदि न क्रियते पानमंगप्रक्षालनं तथा
जर पाणी प्यायच्या आधी हातपाय धुतले नाहीत—
चरेषु किं तु संविश्य स्थावरेषु बहिः स्थितः ।। 1.2.64.
चालत असलेल्या प्राण्यांमध्ये बसून किंवा बाहेर स्थिर वस्तूंमध्ये राहिलं,
स्थावरेष्वपि संविश्य तन्न स्नानं विधीयते
फक्त स्थिर वस्तूंमध्ये बसलं तरी ते स्नान मानलं जात नाही.
यच्च हस्तशतादूर्ध्वं सरस्तत्र विधीयते
शंभर हातांपेक्षा जिथे पाणी लांब आहे, तिथे सरोवर असावं असं सांगितलं आहे.
ततः स्नानं प्रकर्तव्यमन्यथा दोष उच्यते
म्हणून तिथेच स्नान करावं, नाहीतर ते दोष मानलं जातं.
मलं मूत्रं पुरीषं च श्लेष्म निष्ठीनाश्रु च
मळ, मूत्र, विष्ठा, कफ, थुंकी आणि अश्रू —
तस्मान्निःसर शीघ्रं त्वं यद्येवमजितेन्द्रियः
म्हणून, जर तुझ्या इंद्रियांवर ताबा नसेल, तर लवकर बाहेर जा.
यस्य हस्तौ च पादौ च मनश्चैव सुसंयतम्
ज्याचे हात, पाय आणि मन नीट संयमित आहेत —
क्षुधा तृषा मया नित्यं वारितुं नैव शक्यते
भूक आणि तहान मी नेहमीच आवरू शकत नाही.
किं न श्रुतस्त्वया श्लोकः शिबिना यः समीरितः
शिबी राजाने सांगितलेला श्लोक तुला ऐकू आला नाही का?
मुहूर्तमपि जीवेत नरः शुक्लेन कर्मणा
माणूस थोडा वेळ जरी का होईना, पण चांगल्या कर्माने जगू शकतो.
पास्याम्येव जलं चात्र कामं विलप शुष्य वा ।। 1.2.64.
इथे मी माझ्या इच्छेने पाणी पिणार; तुला हवं तर तक्रार कर किंवा सुकून जा.
तस्मात्ते पातकं कर्तुं न दास्यामि कथंचन
म्हणून, मी तुला कधीच पाप करु देणार नाही.
तद्वराकाथ शीघ्रं त्वमस्मात्कुंडाद्विनिःसर
म्हणून, दुर्दैवी, लवकर या कुंडातून बाहेर पड.
इष्टकाशकलैः शीघ्रं चूर्णयिष्येऽन्यथा शिरः
नाहीतर मी विटांचे तुकडे घेऊन तुझं डोकं फोडीन.
भीमश्च वंचयित्वा तामुत्प्लुत्य बहिराव्रजत्
तेव्हा भीमाने तिला फसवून उडी मारली आणि बाहेर आला.
युयुधाते प्रलंबाभ्यां बाहुभ्यां युद्धपारगौ
तो प्रलंबाशी, दोघेही युद्धात पारंगत, हातांनी लढू लागले.
मुष्टिभिः पार्ष्णिघातैश्च जानुभिश्चाभिजघ्नतुः
त्यांनी एकमेकांना मुठीने, टाचा आणि गुडघ्यांनी मारलं.
हीयमानस्ततो भीम उद्यतोऽभूत्पुनः पुनः
मग भीमावर जोर येऊ लागला, पण तो पुन्हा पुन्हा उठला.
ततो भीमं समुत्पाट्य बर्बरीको बलादिव
तेव्हा बर्बरीकाने मोठ्या ताकदीने भीमाला जणू काही मुळासकट उपटल्यासारखा पकडले.
मूर्छितं चैवमादाय विस्फुरन्तं पुनःपुनः
मूर्च्छित झालेला आणि पुन्हा पुन्हा तडफडणारा भीमाला त्याने उचलले.
ददृशुः पांडवा नैतद्देव्या नयनयंत्रिताः ।। 1.2.64.
पांडवांना हे काहीच दिसले नाही, कारण देवीच्या सामर्थ्यामुळे त्यांची दृष्टी बांधली गेली होती.
तथा गृहीते कुरुवीरमुख्ये वीरेण तेनाद्भुतविक्रमेण
अशा रीतीने, त्या अद्भुत पराक्रमी वीराने कौरवांचा तो मुख्य वीर पकडला.