सदा शुचिर्देवयाजी तीर्थसारं गृहेगृह ४५.
तो नेहमी शुद्ध, देवपूजक आणि प्रत्येक घरात तीर्थाचे सार आहे.
आत्मा पुनाति पापानि यदि पापान्निवर्तते ४५.
पाप कर्म सोडले, तर आत्मा पापे शुद्ध करतो.
एकीकृत्य सदा धीमान्नंदभद्रः समास्थितः ४५.
नंदभद्र नेहमी बुद्धिमान, सर्व गोष्टी एकत्र करून स्थिर राहिला.
वासवप्रमुखाः सर्वे विस्मयं च परं ययुः ४५.
वासव आणि सर्वजण मोठ्या आश्चर्याने भरून गेले.
स नंदभद्रं धर्मिष्ठं पुनः पुनरसूयत ४५.
त्याने नंदभद्र या सद्गुणी मुलाचा पुन्हा पुन्हा जन्म दिला.
स सदा नंदभद्रस्य विलोकयति चांतरम् ४५.
तो नेहमी नंदभद्राच्या अंतःकरणात डोकावत असे.
स्वभाव एव क्रूराणां नास्तिकानां दुरात्मनाम् ४५.
क्रूर, नास्तिक आणि दुष्ट लोकांची वृत्ती अशीच असते.
ततस्त्वेवं वर्ततोऽस्य नंदभद्रस्य धीमतः ४५.
अशा प्रकारे नंदभद्र हा बुद्धिमान असताना आपले जीवन जगत होता.
तच्च दैवकृतं मत्वा न शुशोच महामतिः ४५.
हे सर्व दैवाचे कर्म समजून त्या महात्म्याने दुःख केले नाही.
ततोऽस्य सुप्रिया भार्या सर्वैः साध्वीगुणैर्युता ४५.
नंतर त्याची अत्यंत प्रिय आणि सर्व सद्गुणांनी युक्त पत्नी,
विनाशमागता पार्थ कनकानाम नामतः ४५.
कनक नावाची ती, पार्था, विनाशाला पोहोचली.
शुशोच हा कष्टमिति पापोहमिति चासकृत् ४५.
तो पुन्हा पुन्हा 'हाय, किती वाईट झाले! मी पापी आहे,' असे दुःख व्यक्त करू लागला.
उपाव्रज्य च हा कष्टं ब्रुवंस्तं नंदभद्रकम् ४५.
तो नंदभद्राजवळ जाऊन, 'हाय, किती वाईट झाले!' असे सतत म्हणू लागला.
हा नंदभद्र यद्येवं तवाप्येवंविधं फलम् ४५.
'हाय नंदभद्र, जर असेच असेल तर तुझ्या नशिबीही असेच फळ आहे.'
इत्यादि बहुधा प्रोच्य तत्तद्वाक्यं ततस्ततः ४५.
अशा प्रकारे वेगवेगळ्या रीतीने, अनेक वेळा विविध बोल बोलत राहिला.
नंदभद्र सदा तुभ्यं वक्तुकामोस्मि किंचन ४५.
नंदभद्र, मला नेहमी तुला काहीतरी सांगावेसे वाटते.
अप्रस्तावं ब्रुवन्वाक्यं बृहस्पतिरपिध्रुवम् ४५.
बृहस्पतीसुद्धा कधी कधी विषयाला न जुळणारे बोल बोलतोच.
ब्रूहिब्रूहि न मे किंचित्साधु गोप्यं प्रियं परम् ४५.
बोल, बोल! माझ्यासाठी काहीही चांगले, गुप्त किंवा अत्यंत प्रिय असे काही नाही.
नवभिर्नवभिश्चैव विमुक्तं वाग्विदूषणैः ४५.
नऊ आणि नऊ अशा वाणीच्या दोषांपासून मुक्त झाल्यावर,
सौक्ष्म्यं संख्याक्रमश्चापि निर्णयः सप्रयोजनः ४५.
सूक्ष्मता, मोजणी, क्रम, ठराव आणि हेतू,
धर्ममर्थं च कामं च मोक्षं चोद्दिश्य चोच्यते ४५.
धर्म, अर्थ, काम आणि मोक्ष या उद्देशाने ते बोलले जाते.
धर्मार्थकाममोक्षेषु प्रतिज्ञाय विशेषतः ४५.
धर्म, अर्थ, काम आणि मोक्ष याबद्दल विशेष वचन दिल्यावर.
इदं पूर्वमिदं पश्चाद्वक्तव्यं यत्क्रमेण हि ४५.
हे आधी सांगावं, मग ते नंतर सांगावं, कारण प्रत्येक गोष्टीचं एक ठरलेलं क्रम असतं.
दोषाणां च गुणानां च प्रमाणं प्रविभागतः ४५.
दोष आणि गुण यांचं योग्य प्रमाण वेगळं ओळखावं लागतं.
वाक्यज्ञेयेषु भिन्नेषु यत्राभेदः प्रदृश्यते ४५.
समजून घ्यायच्या वाक्यांमध्ये जरी वेगळेपण असलं, तरी जिथे फरक दिसत नाही तिथे ते लक्षात घ्यावं.
इति वाक्यगुणानां च वाग्दोषान्द्विनव श्रृणु ४५.
म्हणून, बोलण्याचे गुण आणि दोन प्रकारचे दोष नीट ऐक.
अश्लक्ष्णं चापि संदिग्धं पदांते गुरु चाक्षरम् ४५.
ज्या बोलण्यात करडेपणा, गोंधळ किंवा शब्दाच्या शेवटी जडपणा असतो,
विरुद्धं यत्त्रिवर्गेण न्यूनं कष्टातिशब्दकम् ४५.
जे बोलणं धर्म, अर्थ, काम या तिन्ही उद्दिष्टांना विरोध करतं, अपूर्ण आहे किंवा फारच कठोर वाटतं,
निष्कारणं च वाग्दोषान्बुद्धिजाञ्छृणु त्वं च यान् ४५.
कारण नसताना किंवा अज्ञानामुळे जे बोलण्याचे दोष येतात, तेही तू ऐक.
हीनानुक्रोशतो मानान्न च वक्ष्यामि किंचन ४५.
दया नसल्यामुळे किंवा अहंकारामुळे मी काहीच बोलणार नाही.